Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) hôm 17/5 tuyên bố đợt bùng phát dịch Ebola tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda là "tình trạng khẩn cấp về y tế công cộng gây quan ngại quốc tế". Trước đó, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh châu Phi (CDC châu Phi) xác nhận ổ dịch Ebola mới tại tỉnh Ituri của Congo. Tính đến ngày 17/5, đã có 246 ca nghi nhiễm và 88 trường hợp tử vong, theo The Guardian. Các ca bệnh hiện tập trung tại Congo, trừ hai trường hợp ở quốc gia láng giềng Uganda.
WHO xác nhận đợt bùng phát hiện tại do virus Bundibugyo gây ra. Trong số 4 chủng Ebola lây bệnh cho người (Zaire, Sudan, Bundibugyo và Tai Forest), Bundibugyo là chủng hiếm gặp, mới chỉ gây ra hai đợt bùng phát vào năm 2007 và 2012. Đặc điểm dịch tễ của chủng này đến nay vẫn chưa được giới khoa học mô tả đầy đủ.
Một người đàn ông được đưa ra khỏi xe cứu thương khi đến Bệnh viện Đa khoa Tuyến cuối Bunia, sau khi thông tin bùng phát dịch Ebola chủng Bundibugyo được xác nhận tại Bunia, tỉnh Ituri, Congo, ngày 16/5. Ảnh: Reuters
Theo Imperial College London, tỷ lệ tử vong của chủng Bundibugyo ước tính từ 30% đến 40%. Bất lợi lớn nhất trong công tác phòng chống dịch hiện nay là thế giới chưa có thuốc kháng virus hay liệu pháp đặc hiệu nào dành cho chủng này. Hai loại thuốc kháng thể đơn dòng đang được cấp phép lưu hành chỉ có tác dụng với duy nhất chủng Zaire.
Do thiếu thuốc đặc trị, việc cứu chữa bệnh nhân mắc Ebola Bundibugyo hoàn toàn phụ thuộc vào chăm sóc hỗ trợ như truyền dịch, cân bằng điện giải, ổn định nồng độ oxy và duy trì huyết áp...
Virus Ebola được cho là lây từ vật chủ tự nhiên là dơi ăn quả sang người. Sau thời gian ủ bệnh 2-21 ngày, bệnh nhân sẽ khởi phát đột ngột các triệu chứng sốt, uể oải, đau cơ, tiến triển nhanh thành nôn mửa, tiêu chảy, suy gan, suy thận. Virus lây lan mạnh trong cộng đồng qua tiếp xúc trực tiếp (da trầy xước, niêm mạc) với máu và dịch cơ thể người bệnh, hoặc thông qua các nghi lễ mai táng tiếp xúc trực tiếp với thi thể.
Trước diễn biến phức tạp, WHO đã cử phái đoàn và chuyển hàng viện trợ khẩn cấp đến tâm dịch Ituri. Cơ quan này yêu cầu các nước kích hoạt cơ chế quản lý thảm họa, triển khai sàng lọc y tế tại cửa khẩu và cách ly ngay các ca bệnh. Tuy nhiên, WHO khuyến nghị các quốc gia không đóng cửa biên giới hoặc cấm giao thương, tránh tình trạng người dân vượt biên trái phép qua các lối mở tự phát khiến dịch khó kiểm soát hơn.
Hôm qua, Bộ Y tế Việt Nam cũng ra khuyến cáo người dân không hoang mang về dịch Ebola, song người đi về từ khu vực đang có dịch cần tự theo dõi sức khỏe trong 21 ngày.
(Theo WHO, CDC, Imperial College London)
