Dấu hiệu viêm ruột dễ nhầm với rối loạn tiêu hóa

Viêm ruột mạn tính (IBD) là nhóm bệnh đặc trưng bởi tình trạng viêm kéo dài trong đường tiêu hóa, chủ yếu gồm bệnh Crohn và viêm loét đại tràng.

ThS.BS Hoàng Nam, khoa Tiêu hóa - Gan mật - Tụy, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy, cho biết tình trạng viêm thường khởi phát với triệu chứng không điển hình, dễ bị nhầm với rối loạn tiêu hóa thông thường, khiến nhiều người chủ quan hoặc điều trị không đúng hướng.

Bác sĩ Nam chỉ ra một số dấu hiệu dễ gây nhầm lẫn giữa hai bệnh này.

Đau bụng là một trong những triệu chứng thường gặp nhất của các bệnh lý tiêu hóa, nhưng không đặc trưng, khó xác định nguyên nhân nếu chỉ dựa vào cảm giác đau. Trên thực tế, người bệnh có thể chỉ đau âm ỉ, lâm râm vùng bụng dưới hoặc quanh rốn, song cũng có trường hợp đau quặn từng cơn hoặc dữ dội.

Theo bác sĩ Nam, yếu tố quan trọng giúp định hướng nguyên nhân không ở mức độ đau mà ở diễn tiến, tính chất kéo dài của triệu chứng. Các rối loạn tiêu hóa thông thường chủ yếu gây đau thoáng qua, có thể tăng trước khi đi ngoài và giảm sau đại tiện. Trong khi đó, các bệnh viêm ruột mạn tính có xu hướng gây đau bụng kéo dài, tái phát nhiều lần, ít liên quan rõ rệt đến đi ngoài. Bệnh thường kèm rối loạn đại tiện, tiêu chảy kéo dài, phân máu hoặc sụt cân.

Đầy hơi, chướng bụng kéo dài do rối loạn tiêu hóa là các triệu chứng thường gặp sau ăn quá nhanh, ăn nhiều chất béo hoặc thực phẩm khó tiêu. Nếu các triệu chứng này xuất hiện thường xuyên kèm đau bụng hoặc thay đổi thói quen đi ngoài (như tiêu chảy, táo bón kéo dài), người bệnh có thể đang bị viêm niêm mạc ruột hoặc rối loạn hấp thu trong các bệnh lý viêm ruột.

Tiêu chảy kéo dài có thể do ăn uống không hợp vệ sinh, dị ứng thức ăn. Tình trạng rối loạn tiêu hóa này chủ yếu xuất hiện ngắn ngày, cải thiện khi điều chỉnh chế độ ăn hoặc dùng thuốc hỗ trợ. Tiêu chảy do viêm ruột kéo dài bất thường nhiều tuần hoặc tái diễn nhiều lần trong ngày, phân lỏng kèm chất nhầy hoặc lẫn máu - dấu hiệu gợi ý tổn thương viêm niêm mạc ruột. Triệu chứng viêm ruột không đáp ứng hoàn toàn với các biện pháp thông thường.

Táo bón và tiêu chảy xen kẽ khá phổ biến trong các rối loạn tiêu hóa chức năng liên quan đến chế độ ăn hoặc căng thẳng, không kéo dài liên tục.

Theo bác sĩ Nam, nếu tình trạng rối loạn đại tiện xen kẽ diễn ra trong thời gian dài, kèm sụt cân, mệt mỏi, người bệnh cần đi khám sớm vì đây có thể là biểu hiện rối loạn chức năng co bóp và bài tiết - hệ quả của viêm ruột kéo dài.

Bác sĩ Nam khuyến cáo người bệnh nếu có dấu hiệu bất thường kéo dài nên đi khám để được kiểm tra, chẩn đoán nguyên nhân. Nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm, bệnh viêm ruột mạn tính có thể kiểm soát hiệu quả bằng thuốc và điều chỉnh lối sống. Ngược lại, phát hiện trễ khiến tình trạng viêm tiến triển, có thể gây biến chứng nguy hiểm.

Mỗi người nên duy trì chế độ ăn uống và sinh hoạt hợp lý. Cụ thể là ăn chín uống sôi, tăng cường rau xanh và thực phẩm dễ tiêu, hạn chế đồ ăn nhiều dầu mỡ, cay nóng hoặc rượu bia, giảm căng thẳng, tập luyện thể dục nhẹ nhàng.