Nhiều nhà sản xuất và người sành cà phê khuyến khích người tiêu dùng mua cà phê hạt nguyên và chỉ xay ngay trước khi pha, nhằm tạo ra ly cà phê tươi và đậm vị hơn.
Cà phê hạt nguyên chứa nhiều chất chống oxy hóa hơn
Theo Verywell Health, hạt cà phê là nguồn cung dồi dào các hợp chất hoạt tính sinh học có tác dụng chống oxy hóa và chống viêm, trong đó nổi bật là caffeine, axit chlorogenic cùng nhiều nhóm polyphenol có nguồn gốc thực vật khác.
Xay cà phê trước khi pha giúp giữ trọn hương và các hợp chất có lợi (Ảnh: Getty).
Quá trình xay làm tăng diện tích tiếp xúc của hạt cà phê với ánh sáng, độ ẩm và oxy, qua đó đẩy nhanh quá trình oxy hóa dầu và các hợp chất tạo hương, khiến cà phê kém tươi hơn.
Đồng thời, điều này cũng có thể thúc đẩy sự suy giảm một số hợp chất có lợi cho sức khỏe.
Một nghiên cứu so sánh giữa cà phê hạt nguyên và cà phê xay cho thấy hai dạng này có thành phần các hợp chất polyphenol khác nhau, đồng thời chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như nguồn gốc hạt, mức độ rang và quy trình chế biến.
Các nghiên cứu khác về độ mịn của bột cà phê và phương pháp pha chỉ ra rằng kích thước hạt xay, độ đồng đều, thời gian chiết xuất và nhiệt độ pha có ảnh hưởng lớn đến lượng hợp chất được chiết ra.
Cùng một loại hạt, nhưng khác cách xay hoặc pha, có thể tạo ra hàm lượng chất chống oxy hóa và polyphenol khác nhau.
Các bằng chứng hiện có cho thấy cà phê hạt nguyên được xay ngay trước khi pha có xu hướng giữ lại nhiều hợp chất hoạt tính sinh học hơn so với cà phê xay sẵn.
Tuy nhiên, các nghiên cứu dài hạn so sánh trực tiếp hai loại này về tác động đến tình trạng chống oxy hóa, nguy cơ bệnh tật hoặc lợi ích sức khỏe lâu dài hiện vẫn còn rất hạn chế. Các nhà khoa học cho rằng cần thêm nhiều nghiên cứu sâu hơn để đưa ra kết luận chắc chắn.
Cách bảo quản đóng vai trò quan trọng
Một số nghiên cứu cho thấy điều kiện bảo quản có thể ảnh hưởng đáng kể đến hàm lượng polyphenol, thậm chí còn lớn hơn sự khác biệt giữa cà phê hạt nguyên và cà phê xay.
Theo đó, polyphenol có xu hướng phân hủy nhanh hơn trong cà phê xay so với cà phê hạt nguyên, đặc biệt khi được bảo quản trong điều kiện khắc nghiệt như nhiệt độ cao.
Một nghiên cứu khác cho thấy, trong quá trình bảo quản, các phân tử không ổn định có khả năng gây tổn hại tế bào có xu hướng tăng dần theo thời gian. Tuy nhiên, mức tăng này diễn ra chậm hơn rõ rệt ở cà phê hạt nguyên so với cà phê đã được xay, dù là xay thô hay xay mịn.
Các nhà nghiên cứu kết luận rằng tiếp xúc với oxy, chứ không chỉ riêng quá trình xay, mới là cơ chế chính dẫn đến sự hình thành các phân tử không ổn định trong quá trình bảo quản.
Do đó, cà phê đã rang nên được bảo quản dưới dạng hạt nguyên để hạn chế biến đổi khi tiếp xúc lâu dài với oxy.
Các nhà khoa học khuyến nghị nên bảo quản cả cà phê hạt nguyên và cà phê xay trong hộp kín, không thấm khí, đặt ở nơi tránh ánh sáng và nguồn nhiệt.
Lợi ích sức khỏe của cà phê nói chung
Phần lớn các nghiên cứu về mối liên hệ giữa cà phê và sức khỏe không phân biệt cà phê hạt nguyên hay cà phê xay.
Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học cho thấy uống cà phê mang lại nhiều lợi ích sức khỏe, chủ yếu nhờ các hợp chất phenolic có đặc tính chống oxy hóa.
Tác động tích cực này có thể khác nhau tùy theo thói quen sử dụng. Thông thường, lợi ích sức khỏe được ghi nhận rõ rệt ở những người uống từ 3-4 cốc cà phê mỗi ngày trở lên.
