Cây xương sông (còn gọi là xang sông, hoạt lộc thảo) là một vị thuốc Nam quen thuộc. Theo Đông y, cây xương sông có vị đắng, cay, tính ấm, quy vào các kinh Phế và Vị. Công năng chính là phát tán phong hàn, tiêu thũng chỉ thống, tiêu đờm, thông kinh hoạt lạc.
Ngoài những công dụng thông thường như chữa cảm, ho, viêm họng, xương sông còn có một số tác dụng ít ngờ tới sau đây.
1. Lá xương sông có tác dụng chữa bệnh gì?
Lá xương sông có tác dụng chữa chứng đầy bụng, nôn trớ ở trẻ nhỏ.
1.1. Lá xương sông chữa chứng đầy bụng, nôn trớ ở trẻ nhỏ: Lá xương sông non kết hợp với một ít củ hành tím giã nhỏ, trộn với ít mật ong (đối với trẻ trên 1 tuổi) hoặc đường phèn rồi hấp cách thủy; cho trẻ uống nước này giúp giảm nhanh chứng đầy hơi, nôn trớ.
1. 2. Chữa tiêu chảy, đi ngoài phân lỏng: Tính ấm và khả năng sát khuẩn nhẹ của lá xương sông có thể giúp cầm tiêu chảy. Có thể dùng bài thuốc: Lá xương sông 15g, lá ổi 15g, củ riềng 2-3 lát thái mỏng, sắc lấy nước uống.
1.3. Chữa chảy máu cam: Ít ai biết rằng lá xương sông có thể dùng để cầm máu cam. Dùng một ít lá xương sông tươi giã nát, vắt lấy nước cốt, dùng bông thấm và nhét vào bên mũi chảy máu.
1.4. Chữa tưa lưỡi ở trẻ em: Lá xương sông có tính sát khuẩn nhẹ. Dùng lá tươi rửa sạch, giã nát lấy nước cốt, thấm vào gạc mềm rồi lau nhẹ nhàng lên những đốm tưa trắng trong lưỡi trẻ, giúp giảm đau, giảm tưa lưỡi.
1.5. Giảm đau nhức xương khớp, thoái hóa khớp: Tính ấm và khả năng "thông kinh hoạt lạc" (làm thông suốt kinh mạch, huyệt đạo) của xương sông giúp nó trở thành một vị thuốc tốt trong các chứng đau mỏi do phong hàn thấp (đau tăng khi trời lạnh, ẩm); có thể dùng lá xương sông giã nát, sao nóng với rượu rồi chườm lên vùng khớp bị đau.
1.6. Kích thích tiêu hóa, chữa kém ăn: Vị cay ấm và tinh dầu trong lá xương sông có tác dụng kích thích vị giác và tăng cường tiết dịch tiêu hóa. Dùng lá xương sông non làm rau gia vị ăn kèm hoặc nấu canh giúp ăn ngon miệng hơn.
2. Lưu ý khi sử dụng lá xương sông
Sử dụng đúng liều lượng: Dù có nhiều tác dụng tốt, việc dùng quá nhiều có thể gây hại sức khỏe. Người dùng nên tuân thủ liều lượng khuyến cáo, tham khảo ý kiến bác sỹ.
Trường hợp không nên dùng: Người có tiền sử dị ứng với các loại thảo mộc hoặc thành phần trong xương sông không được dùng.
Không thay thế thuốc điều trị: Xương sông chỉ nên dùng để hỗ trợ, không nên thay thế hoàn toàn thuốc điều trị bệnh.
