Mùa hè, cây chết vì tưới sai còn nhiều hơn vì thiếu nước
Nhiều người cho rằng thời tiết càng nóng thì cây càng cần nhiều nước và nhiều dinh dưỡng. Tuy nhiên, trên thực tế, tháng 7 lại là thời điểm hệ rễ rất nhạy cảm. Chỉ cần tưới sai loại nước, sai thời điểm hoặc sai cách, cây có thể bị sốc nhiệt, thối rễ, vàng lá, thậm chí chết chỉ sau vài ngày.
Dưới đây là 6 loại "nước" hoặc cách tưới nước mà người trồng cây nên hạn chế sử dụng trong những ngày nắng nóng.
1. Nước vo gạo, sữa, bia... chưa được ủ lên men
Nhiều người tận dụng nước vo gạo, sữa thừa, bia hoặc nước ngâm vỏ trái cây để tưới cây vì cho rằng đây là nguồn dinh dưỡng tự nhiên. Tuy nhiên, nếu chưa được xử lý đúng cách, những loại nước này lại là nguyên nhân phổ biến khiến cây bị cháy rễ.
Khi được đổ trực tiếp vào chậu, các chất hữu cơ sẽ tiếp tục lên men trong đất, sinh nhiệt và tiêu hao oxy. Quá trình này không chỉ làm tổn thương rễ mà còn tạo môi trường thuận lợi cho nấm bệnh, côn trùng và các loại ấu trùng phát triển.
Cách dùng đúng:
- Nước vo gạo nên được ủ kín khoảng 30 ngày, sau đó pha loãng khoảng 1:70 trước khi tưới.
- Bia cần mở nắp để bay hết cồn trong vài ngày rồi mới pha loãng.
- Sữa chỉ nên sử dụng sau khi đã lên men hoàn toàn và pha loãng với lượng nước lớn.
2. Nước máy lạnh tưới giữa trưa nắng
Đây là sai lầm rất phổ biến trong mùa hè.
Khoảng thời gian từ 12-15 giờ, đất trong chậu có thể nóng tới hơn 40°C. Nếu đổ nước máy còn lạnh trực tiếp vào lúc này, sự chênh lệch nhiệt độ quá lớn sẽ khiến rễ cây bị "sốc nhiệt", làm giảm khả năng hút nước và dinh dưỡng.
Ngoài ra, phần lớn lượng nước cũng sẽ bốc hơi rất nhanh, khiến cây vừa bị nóng vừa không hấp thụ đủ độ ẩm.
Thời điểm tưới lý tưởng:
- 6-8 giờ sáng.
- 19-21 giờ tối.
Nếu buộc phải tưới ban ngày, hãy để nước ngoài không khí khoảng 2-3 giờ để nhiệt độ nước gần với nhiệt độ môi trường.
3. Chỉ làm ướt mặt đất mà không tưới đẫm bầu rễ
Không ít người có thói quen tưới qua loa mỗi ngày. Bề mặt đất luôn ẩm nhưng phần rễ phía dưới vẫn khô.
Việc lặp đi lặp lại tình trạng này khiến hệ rễ phát triển nông, yếu và rất dễ tổn thương khi gặp nắng nóng.
Đối với cây trồng trong chậu, mỗi lần tưới nên tưới đủ để nước bắt đầu chảy ra từ lỗ thoát nước dưới đáy. Điều này giúp toàn bộ bầu đất được cấp ẩm đồng đều.
Với những chậu nhỏ, có thể áp dụng phương pháp ngâm đáy trong khoảng 20-30 phút rồi để ráo nước hoàn toàn.
4. Để nước đọng lâu trong đĩa hứng dưới đáy chậu
Nhiều gia đình sử dụng khay hứng nước để tránh làm bẩn ban công hoặc nền nhà. Tuy nhiên, nếu để nước tồn đọng nhiều giờ hoặc nhiều ngày, rễ cây sẽ luôn trong trạng thái ẩm ướt, thiếu oxy.
Đây là nguyên nhân hàng đầu gây thối rễ ở nhiều loại cây cảnh, đặc biệt là lan hồ điệp, sen đá, xương rồng và các cây ưa thoáng.
Sau khi tưới khoảng 15-30 phút, nên kiểm tra và đổ bỏ toàn bộ lượng nước còn đọng trong khay.
Nếu có điều kiện, hãy sử dụng chậu có chân kê hoặc kê thêm một lớp sỏi để đáy chậu luôn thông thoáng.
5. Nước quá lạnh, nước đá hoặc nước vừa lấy từ điều hòa
Một số người nghĩ rằng tưới nước lạnh sẽ giúp cây "giải nhiệt" trong những ngày nắng gắt.
Thực tế hoàn toàn ngược lại.
Nước quá lạnh khiến các tế bào rễ co lại đột ngột, làm giảm khả năng hấp thu nước và gây tổn thương mô thực vật. Sau đó cây có thể xuất hiện hiện tượng xoăn lá, héo lá hoặc rụng lá hàng loạt.
Dù là nước lấy từ tủ lạnh hay nước điều hòa, bạn cũng nên để ngoài môi trường đến khi đạt gần nhiệt độ phòng rồi mới sử dụng.
6. Nước có tính kiềm cao sử dụng trong thời gian dài
Ở một số khu vực, nước máy có độ kiềm khá cao. Nếu sử dụng liên tục trong nhiều tháng, đất trồng sẽ dần bị kiềm hóa, trở nên chai cứng và giảm khả năng hấp thu vi lượng.
Các loại cây ưa đất chua như hoa nhài, đỗ quyên, dành dành, cẩm tú cầu... rất dễ bị vàng lá, chậm phát triển khi gặp tình trạng này.
Để hạn chế ảnh hưởng:
- Có thể hứng nước mưa để tưới khi điều kiện cho phép.
- Thỉnh thoảng bổ sung một lượng rất nhỏ giấm gạo hoặc axit citric vào nước tưới theo đúng hướng dẫn để điều chỉnh pH.
- Thay đất định kỳ hoặc sử dụng giá thể có tính axit nhẹ đối với các loại cây phù hợp.
Chăm cây tháng 7, điều quan trọng không phải là tưới nhiều mà là tưới đúng
Nắng nóng khiến cây dễ mất nước, nhưng điều đó không có nghĩa cứ tưới càng nhiều càng tốt. Điều cây cần là lượng nước phù hợp, đúng thời điểm và đúng cách.
Trong mùa hè, người trồng cây nên ghi nhớ một vài nguyên tắc đơn giản:
| Việc nên làm | Lợi ích |
|---|---|
| Tưới vào sáng sớm hoặc chiều tối | Hạn chế sốc nhiệt, giảm bốc hơi |
| Chỉ tưới khi đất bắt đầu khô | Tránh úng và thối rễ |
| Dùng phân hữu cơ đã ủ hoai | An toàn cho hệ rễ |
| Kiểm tra lỗ thoát nước thường xuyên | Ngăn nước ứ đọng |
| Để nước đạt nhiệt độ môi trường trước khi tưới | Giảm nguy cơ tổn thương rễ |
Tháng 7 luôn là giai đoạn thử thách với người yêu cây. Thay vì cố bón thêm phân hay tưới thật nhiều nước, hãy chú ý đến chất lượng nguồn nước và thời điểm tưới. Chỉ cần tránh được 6 sai lầm trên, cây sẽ khỏe hơn, hạn chế vàng lá, thối rễ và có nhiều cơ hội vượt qua những ngày nắng nóng khắc nghiệt.
