Ký sinh trùng phổ biến hơn nhiều so với những gì chúng ta tưởng. Tuy nhiên, các triệu chứng của chúng thường mờ nhạt, dễ bị nhầm với rối loạn tiêu hóa thông thường, thay đổi do căng thẳng hoặc thiếu hụt dinh dưỡng. Ký sinh trùng chủ yếu là ký sinh trùng đường ruột - những sinh vật sống trong ống tiêu hóa. Chúng có thể hút chất dinh dưỡng, gây kích ứng niêm mạc ruột, thậm chí một số loại hút máu và dẫn đến thiếu máu.
Do mức độ nhiễm trùng rất khác nhau, biểu hiện bệnh cũng đa dạng và thường không điển hình. Dù vậy, một số dấu hiệu có cơ sở khoa học rõ ràng hơn. Chuyên gia sức khỏe người Mỹ Eric Berg, 60 tuổi, tốt nghiệp trường Cao đẳng chuyên về lĩnh vực xương khớp Palmer ở bang Iowa vào năm 1988 và được cấp chứng chỉ hành nghề tại 3 tiểu bang ở Mỹ, nêu 5 dấu hiệu có thể cảnh báo cơ thể đã bị nhiễm ký sinh trùng.
Ảnh: Deposit Photos
Thèm đồ ngọt bất thường
Theo bác sĩ Eric Berg, hiện tượng thèm ngọt vô cớ, đặc biệt các sản phẩm từ sữa, có thể là dấu hiệu của nhiễm ký sinh trùng. Ông cho biết: "Ký sinh trùng rất thích đường, nhất là đường lactose trong sữa. Nếu bạn liên tục thèm những thứ này, đó có thể là dấu hiệu nhiễm ký sinh trùng".
Nghiến răng khi ngủ
Tình trạng nghiến răng ban đêm cũng có thể liên quan đến căng thẳng mà ký sinh trùng gây ra lên hệ thần kinh. Chúng có thể tiết ra độc tố kích thích trục ruột - não, gây bồn chồn, căng thẳng và các cử động cơ không kiểm soát khi ngủ.
Ngứa da về đêm (đặc biệt ở vùng kín)
Ngứa quanh hậu môn hoặc bộ phận sinh dục vào ban đêm là dấu hiệu kinh điển của một số loại ký sinh trùng như giun kim. Chúng thường hoạt động mạnh hơn về đêm, vì vậy triệu chứng thường tăng lên khi bạn ngủ.
Chướng bụng sau ăn, dù ăn bất cứ thứ gì
Nếu bạn thường xuyên đầy hơi hoặc chướng bụng dù ăn bất cứ loại đồ ăn nào, ký sinh trùng có thể đang cản trở quá trình tiêu hóa. Nhiều loại trú ngụ ở ruột non (ngay dưới dạ dày), nơi chúng có thể lên men thức ăn, sinh ra khí; gây viêm; hút các chất dinh dưỡng quan trọng. Những điều này khiến bạn cảm thấy nặng bụng, đầy hoặc có cảm giác quá no ngay cả khi ăn ít.
Thiếu máu do thiếu sắt
Một số loại ký sinh trùng hút máu trực tiếp hoặc gây tổn thương niêm mạc ruột, làm giảm khả năng hấp thụ sắt. Lâu dần, người bệnh có thể rơi vào tình trạng thiếu máu với các biểu hiện như mệt mỏi kéo dài, da xanh xao, cơ thể yếu và giảm sức bền.
Cách chẩn đoán ký sinh trùng
Nhiễm ký sinh trùng được xác nhận chính xác nhất bằng các xét nghiệm trong phòng thí nghiệm, bởi triệu chứng bên ngoài rất dễ gây nhầm lẫn với nhiều vấn đề tiêu hóa hoặc thiếu hụt dinh dưỡng khác. Phương pháp phổ biến nhất là xét nghiệm phân, trong đó chuyên viên sẽ tìm trứng, ấu trùng hoặc nang ký sinh trùng dưới kính hiển vi.
Tại nhiều phòng xét nghiệm hiện đại, các kỹ thuật nâng cao như xét nghiệm kháng nguyên trong phân hoặc panel PCR cũng được sử dụng để tăng độ chính xác. Những phương pháp này giúp bác sĩ xác định đúng loại ký sinh trùng và đưa ra phác đồ điều trị phù hợp.
