Hạt hướng dương xuất hiện ở bất cứ gia đình nào trong ngày Tết nhưng tôi thấy ai cũng nói ăn nhiều không tốt cho sức khỏe. Xin bác sĩ tư vấn những ảnh hưởng khi ăn hạt này liên tục. Tôi cảm ơn! (Trần Thu Minh, Hà Nội).
Tiến sĩ, bác sĩ Phạm Việt Hoàng - Nguyên Phó giám đốc Bệnh viện Tuệ Tĩnh (Hà Nội) tư vấn:
Hạt hướng dương phố biến trong ngày Tết và không phải là thực phẩm cấm kỵ nhưng việc lạm dụng trong thời gian dài có thể gây ra những hệ lụy không mong muốn:
1. Gây đầy bụng, khó tiêu
Hạt hướng dương chứa nhiều chất xơ, chủ yếu là chất xơ không hòa tan. Khi ăn hạt hướng dương với lượng lớn, đặc biệt là ăn sống, loại chất xơ này có thể gây đầy bụng, chướng hơi, khó tiêu, thậm chí táo bón.
Chất xơ không hòa tan có khả năng hút nước trong ruột, tạo áp lực cho hệ tiêu hóa. Ngoài ra, việc nhai liên tục trong thời gian dài còn kích thích tăng tiết dịch vị dạ dày, khiến cảm giác đầy bụng, khó chịu trở nên rõ rệt hơn.
2. Gây ho, khàn giọng
Khi bạn cắn hạt hướng dương, vỏ vỡ thành những mảnh nhỏ li ti, dễ bám vào niêm mạc họng. Nếu bạn ăn thường xuyên với số lượng lớn, các mảnh vụn này có thể gây kích ứng, làm tổn thương dây thanh âm.
Hệ quả là người ăn dễ bị khô rát cổ họng, khàn giọng hoặc ho kéo dài. Với những người đang mắc các bệnh lý đường hô hấp trên như viêm họng, ho khan, việc ăn nhiều hạt hướng dương có thể khiến tình trạng bệnh kéo dài và khó hồi phục hơn.
3. Tăng nguy cơ sỏi thận
Loại hạt này chứa hàm lượng oxalate tương đối cao, là một trong những thành phần chính tham gia vào quá trình hình thành sỏi thận. Khi tiêu thụ quá nhiều, lượng oxalate trong cơ thể tăng lên, từ đó làm tăng nguy cơ kết tinh tạo sỏi.
Nguy cơ này đặc biệt đáng lưu ý ở những người từng có tiền sử sỏi thận, người uống ít nước hoặc có chế độ ăn giàu oxalate. Vì vậy, các chuyên gia khuyến cáo nên ăn hạt hướng dương ở mức vừa phải, đồng thời duy trì chế độ ăn đa dạng và uống đủ nước mỗi ngày để bảo vệ chức năng thận.
4. Tác động đến răng miệng
Thói quen cắn vỏ hạt hướng dương tạo áp lực lớn lên răng, đặc biệt là răng cửa. Theo thời gian, men răng là lớp bảo vệ bên ngoài của răng có thể bị mài mòn, khiến răng yếu đi, dễ ê buốt và tăng nguy cơ sâu răng.
Bên cạnh đó, vỏ hạt sắc nhọn có thể làm trầy xước nướu, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập gây viêm. Các loại hạt rang muối còn dễ mắc kẹt trong kẽ răng, tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn phát triển, gây hôi miệng và các vấn đề nha khoa khác.
Để đảm bảo sức khỏe, mỗi người nên ăn hạt hướng dương với lượng hợp lý, uống đủ nước và duy trì lối sống lành mạnh, đặc biệt trong những dịp lễ Tết khi thói quen ăn uống dễ bị xáo trộn.
