Ung thư hạch bạch huyết (lymphoma) là tình trạng các tế bào lympho tăng sinh mất kiểm soát và tích tụ bất thường trong hạch bạch huyết hoặc các cơ quan khác như lách, tủy xương, gan, đường tiêu hóa.
BS.CKI Nguyễn Huy Lộc, khoa Xạ trị, Trung tâm Ung bướu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết hóa trị vẫn là phương pháp điều trị chính của đa số các loại lymphoma. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định xạ trị phối hợp nhằm tăng hiệu quả kiểm soát bệnh tại chỗ.
Bác sĩ Lộc tư vấn cho khách hàng. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Sau hóa trị, bác sĩ có thể chỉ định xạ trị bổ trợ để tiêu diệt phần tổn thương còn sót lại tại vùng hạch, lymphoma giai đoạn sớm, khu trú nhằm tăng khả năng kiểm soát bệnh lâu dài. Các khối hạch lớn, chèn ép, gây các triệu chứng như đau, khó thở, nuốt nghẹn, phù mặt cổ do chèn ép tĩnh mạch chủ trên hoặc chèn ép tủy sống cũng có thể được chỉ định xạ trị giúp giảm nhẹ triệu chứng.
Vai trò của xạ trị khác nhau tùy theo từng loại lymphoma. Với lymphoma Hodgkin, xạ trị kết hợp hóa trị vẫn là một phần quan trọng của nhiều phác đồ điều trị, nhất là ở giai đoạn sớm giúp tăng tỷ lệ kiểm soát bệnh, cải thiện thời gian sống còn. Trong điều trị lymphoma không Hodgkin, xạ trị được sử dụng trong trường hợp như bệnh khu trú giai đoạn sớm, tổn thương còn tồn dư sau hóa trị hoặc cần kiểm soát triệu chứng tại chỗ.
Hiện, xạ trị ung thư hạch chủ yếu được thực hiện bằng xạ trị ngoài (External Beam Radiation Therapy - EBRT) với các kỹ thuật hiện đại như 3D-CRT (xạ trị điều biến theo hình dạng khối u), IMRT (xạ trị điều biến cường độ), IGRT (xạ trị dưới hướng dẫn hình ảnh). Các kỹ thuật này tập trung liều xạ chính xác vào vùng tổn thương, hạn chế tối đa liều chiếu vào các mô lành xung quanh, từ đó nâng cao hiệu quả điều trị, giảm tác dụng phụ.
Trước khi điều trị, bác sĩ đánh giá loại lymphoma, giai đoạn bệnh, vị trí tổn thương, kích thước khối hạch, khả năng đáp ứng với điều trị trước đó để chỉ định phù hợp. Tùy thuộc vào vị trí chiếu xạ, người bệnh có thể gặp một số tác dụng phụ tạm thời như mệt mỏi, đỏ hoặc khô da vùng chiếu xạ, rụng tóc tại vùng chiếu, khô miệng, viêm họng, khó nuốt hoặc tiêu chảy. Phần lớn các triệu chứng này nhẹ và giảm dần sau khi kết thúc điều trị.
Sau khi hoàn tất điều trị, người bệnh cần tái khám định kỳ theo lịch hẹn của bác sĩ để theo dõi hiệu quả đáp ứng, phát hiện sớm các vấn đề bất thường (nếu có).
| Độc giả gửi câu hỏi về bệnh ung thư tại đây để bác sĩ giải đáp |
