Thảo quả là một trong các loại gia vị đặc sản nổi tiếng của các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam, được sử dụng trong nhiều món ăn với vị thơm, vừa ngọt lại cay đặc trưng.
Loại cây này thuộc họ Gừng, có thể phát triển với chiều cao khoảng 3m. Khi thu hái thảo quả, người ta lựa quả chưa chín, hái về phơi hoặc sấy nhẹ lửa cho khô (thường 3 – 4 ngày). Quả khô sẽ ngả màu xám nâu nhạt, nhiều nếp nhăn dọc và thường phủ 1 lớp phấn trắng. Sau đó, người ta bọc quả trong túi nilon kín hoặc hút chân không, để nơi khô ráo thoáng mát. Khi nào cần dùng đến mới tiến hành bóc bỏ lớp vỏ bên ngoài quả. Thảo quả được dùng khá phổ biến, trong đó có 2 mục đích chủ yếu nhất là làm thuốc và làm gia vị cho các món ăn.
Theo các nghiên cứu, thảo quả đem lại nhiều dưỡng chất có lợi, giúp nâng cao sức khỏe. Dưới đây là những lợi ích của thảo quả đối với sức khỏe mà không phải ai cũng biết:
1. Bổ máu
Thảo quả là một nguồn cung cấp sắt dồi dào cho cơ thể. Theo đó, trong 100g thảo quả có chứa 13,97mg sắt, nhiều gấp 5 lần thịt bò (2,7mg sắt), rất cần thiết trong việc hình thành tế bào máu và sự trao đổi chất của các tế bào.
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng hàm lượng sắt được tìm thấy trong thảo quả giúp làm tăng tế bào hồng cầu nên giúp máu mang nhiều oxy và chất dinh dưỡng đến từng cơ quan trong cơ thể. Hơn nữa, các thành phần dinh dưỡng trong loại quả này cũng có nhiều tác động tích cực trong việc tăng cường lưu thông máu trong cơ thể. Vì vậy nên việc dùng thảo quả thường xuyên còn có thể giúp ngăn ngừa tình trạng thiếu máu một cách hiệu quả.
2. Tốt cho người bị tiểu đường
Thảo quả cũng là loại quả tốt cho người bị tiểu đường. Một nghiên cứu năm 2019 của các nhà khoa học Iran đã chỉ ra rằng bệnh nhân tiểu đường loại 2 bổ sung 3g gia vị này mỗi ngày trong 10 tuần sẽ giúp giảm lượng đường trung bình trong máu.
Các thí nghiệm về chế độ ăn uống trên chuột cũng đã chứng minh rằng cho ăn chiết xuất methanol đã phân lập của thảo quả có thể làm giảm lượng glucose trong huyết tương xuống khoảng 50%, cho thấy chiết xuất methanol đã phân lập của thảo quả có hoạt tính hạ đường huyết hiệu quả trong cơ thể sống.
Một nhóm nghiên cứu cũng đã phân lập một loạt flavonoid và các dẫn xuất flavonoid từ chiết xuất tinh dầu của quả thảo quả và chứng minh rằng một số trong số chúng có hoạt tính chống bệnh đái tháo đường.
3. Phòng chống ung thư
Một nghiên cứu của Viện Ung thư Quốc gia Chittaranjan ở Ấn Độ cho thấy uống nước pha từ thảo quả có tác dụng chống lại ung thư. Theo đó, tiêu thụ loại quả này có thể giúp ngăn ngừa một số loại ung thư thường gặp, đặc biệt là ung thư ruột kết bằng cách ức chế sự tăng trưởng, thậm chí tiêu diệt các tế các tế bào gây ung thư.
Nghiên cứu này được thực hiện trên chuột bạch, tuy nhiên, các kết quả được khuyến khích để nghiên cứu sâu hơn với các thử nghiệm lâm sàng liên quan đến con người.
4. Tốt cho gan
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng thảo quả có chứa các chất phytochemical, giúp kích hoạt các enzyme giải độc trong gan, từ đó giúp dưỡng gan, bảo vệ gan hiệu quả. Bên cạnh đó, thông qua cơ chế làm giảm men gan, cholesterol và triglycerid, thảo quả còn giúp ngăn ngừa nguy cơ mở rộng gan, giảm nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ. Vì vậy, bổ sung loại quả này vào thực đơn cũng sẽ giúp sức khỏe của gan tốt hơn.
5. Bổ xương
Thảo quả rất giàu vitamin C, canxi và kali, có lợi cho xương, giúp xương luôn khỏe mạnh và chắc khỏe. Do đó, sử dụng thảo quả hằng ngày sẽ giúp cải thiện mật độ xương và ngăn ngừa các loại vấn đề liên quan đến xương như loãng xương hiệu quả. Bên cạnh đó, trong thảo quả còn chứa hàm lượng vitamin C dồi dào giúp ngăn ngừa quá trình oxy hóa gây hại cho xương và giữ cho xương chắc khỏe ngay cả khi về già.
6. Tốt cho dạ dày
Thảo quả cũng được chứng mình có thể làm giảm một số vấn đề về dạ dày, nhất là đối với việc làm lành vết loét. Không những thế, loại quả này còn bảo vệ chống lại vi khuẩn Hp gây viêm loét dạ dày. Do đó, mọi người nên nhớ bổ sung loại quả này vào chế độ ăn uống hằng ngày để nâng cao sức khỏe nhé.
Ngoài những công dụng nổi bật trên, thảo quả còn được khoa học chứng minh là có tác dụng chữa trị một số các vấn đề về hô hấp như: Ho gà, hen suyễn, viêm phế quản,... Cơ chế của nó là làm ấm đường hô hấp, tiêu đờm, giúp không khí lưu thông qua phổi dễ dàng hơn từ đó làm giảm các triệu chứng đau họng, ho, cảm.
Thảo quả nhìn chung lành tính với tất cả mọi người, tuy nhiên, nó cũng có thể gây ảnh hưởng đến sức khoẻ nếu không được sử dụng đúng cách. Các bác sĩ khuyên mọi người nên lưu ý một số điều để việc sử dụng thảo quả hiệu quả hơn như: Thảo quả không dùng cho người bị bệnh âm huyết huyết hư; Sử dụng thảo quả trong thời gian dài cần tham khảo ý kiến bác sĩ; Không dùng thảo quả cho phụ nữ mang thai và cho con bú; Không dùng cho bệnh nhân bị sỏi thận.
