U nang dưới lưỡi

U nang dưới lưỡi thường là tổn thương lành tính, hình thành do tắc hoặc rò rỉ tuyến nước bọt. Khi phát triển lớn, nó có thể chèn ép mô xung quanh, gây đau và khó nuốt.

Nguyên nhân

U nang dưới lưỡi phổ biến nhất ở trẻ em và thanh thiếu niên. Hiện chưa xác định nguyên nhân chính xác song một số yếu tố làm tăng nguy cơ như chấn thương vùng đầu hoặc miệng chẳng hạn như cắn môi dưới, bị đánh vào mặt, phẫu thuật miệng.

Triệu chứng

U nang dưới lưỡi thường xuất hiện dưới dạng một cục nhỏ, trong suốt dưới lưỡi, nhưng chúng cũng có thể trông giống như một bong bóng màu xanh lam. Chúng thường không gây đau khi kích thước nhỏ. U nang phát triển gây khó chịu, trường hợp xấm lấn xuống cổ hoặc cằm ảnh hưởng đến khả năng nhai, nuốt, mất thẩm mỹ.

Chẩn đoán

Để phát hiện u nang dưới lưỡi, bác sĩ thường quan sát bằng mắt thường, dùng tay kiểm tra. Siêu âm và các phương pháp chẩn đoán hình ảnh khác cũng được dùng nhằm kiểm tra nang nước bọt dưới lưỡi, giúp loại trừ các nguyên nhân nghiêm trọng gây ra các khối u ở lưỡi như ung thư, từ đó đưa ra hướng điều trị phù hợp.

Điều trị

U nang dưới lưỡi ít khi tự khỏi nhưng các u nhỏ có thể không cần điều trị. U lớn ảnh hưởng đến khả năng nuốt hoặc nói chuyện thường được bác sĩ điều trị dẫn lưu (hút dịch từ u nang). Người bệnh không tự ý nặn u nang vì có thể dẫn đến nhiễm trùng. Hầu hết u nang dưới lưỡi có khả năng tái phát cao vì tuyến nước bọt bị rò rỉ. Do đó, sau khi dẫn lưu, cần điều trị triệt để tình trạng rò rỉ dịch ở tuyến nước bọt, ngăn u tái phát.

Một số phương pháp điều trị phổ biến gồm:

Phẫu thuật mở nang: Trong thủ thuật này, bác sĩ phẫu thuật rạch một đường trên nang và đốt điện (đốt vùng đó để cầm máu) các mép vết rạch, cho phép nang thoát dịch liên tục. Tuyến vẫn tiếp tục tiết nước bọt, nhưng nước bọt sẽ chảy vào miệng thay vì tạo thành nang.
Cắt bỏ tuyến: Bác sĩ loại bỏ cả u nang và tuyến bị tổn thương. Các tuyến nước bọt khác trong miệng vẫn có thể sản xuất đủ nước bọt cho nhu cầu của cơ thể.
Điều trị qua da: Phương pháp điều trị này tránh phẫu thuật mở nhưng người bệnh cần gây mê. Bác sĩ dùng kim chọc hút dịch từ nang. Sau đó, tiêm cồn nguyên chất vào tuyến bị tổn thương để ngăn chặn quá trình sản xuất nước bọt.
Người bệnh có thể được phẫu thuật cắt tuyến nước bọt, đốt bằng ethanol.

Phòng ngừa

Không có cách nào ngăn ngừa hoàn toàn u nang dưới lưỡi. Tuy nhiên, đeo dụng cụ bảo vệ khi chơi thể thao, tránh cắn môi và không hút thuốc có thể giúp giảm chấn thương vùng miệng, từ đó hạn chế nguy cơ hình thành u.

Anh Chi (Theo Health)