Truyền máu cho thai nhi trong bụng mẹ

Thai nhi 20 tuần tuổi thiếu máu, được các bác sĩ truyền máu qua dây rốn trong tử cung mẹ.

Chị Trang, 32 tuổi, mang thai lần 5, từng ba lần sảy thai và một lần sinh non. Lần này chị khám thai định kỳ tuần 20, bác sĩ Nguyễn Thạc Việt, Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, chẩn đoán thai nhi nặng 319 g, siêu âm Doppler động mạch não giữa (MCA-PSV) 45 cm/s, tương đương 1.75 MoM cho thấy thiếu máu nặng. Thai nhi thiếu máu kéo dài nguy cơ phù thai, suy tim và tử vong nếu không được can thiệp kịp thời.

Êkíp truyền kháng sinh cho người mẹ, gây tê cục bộ, thai nhi được gây mê trước khi can thiệp. Bác sĩ dùng máy siêu âm xác định chính xác vị trí của dây rốn rồi đưa kim xuyên qua thành bụng người mẹ, đi thẳng vào buồng tử cung đến dây rốn của thai nhi.

"Kỹ thuật này đòi hỏi đội ngũ gây mê hồi sức chuyên nghiệp, thao tác của bác sĩ cần chính xác tuyệt đối, tránh nguy cơ sốc phản vệ, nhiễm trùng, chảy máu", bác sĩ Việt giải thích.

Bác sĩ lấy mẫu máu dây rốn để xét nghiệm nhanh. Kết quả lượng huyết sắc tố (HGB) của thai nhi còn 6.6 g/dL chỉ bằng gần một nửa ngưỡng bình thường, thể tích khối hồng cầu (HCT) tụt sâu xuống mức 0.186 L/L. Mẫu dịch ối không nuôi cấy cũng được phân tích đánh giá bất thường nhiễm sắc thể nhằm loại trừ nguyên nhân di truyền bẩm sinh.

Êkíp truyền từ từ 29 ml vào tĩnh mạch rốn thai nhi, đồng thời theo dõi sát nhịp tim thai trong suốt thủ thuật nhằm tránh quá tải tuần hoàn. Một ngày sau, sức khỏe của thai phụ ổn định, thai nhi cử động tốt, tim thai đều đặn 146 lần/phút.

Sau can thiệp, chỉ số MCA-PSV giảm từ 45 cm/s xuống còn 20,9 cm/s. Thai nhi phát triển phù hợp tuổi thai, cân nặng ước tính tăng khoảng 341 g. Sức khỏe của cả mẹ và con ổn định nên sản phụ được xuất viện trong ngày, tiếp tục theo dõi thai kỳ nguy cơ cao và tái khám định kỳ.

Theo bác sĩ Việt, nguyên nhân gây thiếu máu thai nhi thường do bất đồng nhóm máu hệ Rh giữa mẹ và thai nhi (khi cơ mẹ sản sinh kháng thể tấn công hồng cầu của con), nhiễm virus (đặc biệt là Parvovirus B19 làm ức chế tủy xương tạo máu của thai), truyền máu song thai. Các bệnh lý di truyền về máu bẩm sinh như Thalassemia cũng là nguyên nhân.

Các chuyên gia y học bào thai khuyến cáo thai phụ nên siêu âm và khám định kỳ. Tình trạng thiếu máu thai nhi hay bất thường về tuần hoàn, dị tật bẩm sinh giai đoạn sớm thường diễn tiến âm thầm, không có triệu chứng biểu hiện ra bên ngoài để người mẹ có thể tự cảm nhận.

Các mốc khám thai ở tuần 12, tuần 20-22 và tuần 32 là những thời điểm quan trọng để khảo sát hình thái thai nhi. Siêu âm Doppler mạch máu kết hợp đo vận tốc đỉnh tâm thu động mạch não giữa (MCA-PSV) trong các lần khám này giúp phát hiện sớm nguy cơ thiếu máu, suy tuần hoàn hoặc phù thai.