Thiếu niên liên tục đột ngột mất ý thức do u não

Hoàng thỉnh thoảng đau đầu, choáng váng thoáng qua từ 13 tuổi. Hai năm gần đây, triệu chứng nghiêm trọng hơn, Hoàng có thể đột ngột mất nhận biết xung quanh, không kiểm soát hành động, ngã, chẩn đoán động kinh dạng vắng ý thức.

Lần gần nhất, Hoàng mất ý thức 4 lần trong ngày, mỗi lần 3-5 phút, đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM kiểm tra. Kết quả chụp MRI 3 Tesla và bó sợi thần kinh (DTI) cho thấy khối u choán chỗ vùng thái dương - chẩm trái, kích thước hơn 3 cm, gây phù mô não xung quanh. Hình ảnh chụp DTI (chụp cộng hưởng từ khuếch tán sức căng) cho thấy khuyết một phần bó dẫn truyền thần kinh nằm ở dọc dưới vùng tổn thương - các cấu trúc dẫn truyền thần kinh quan trọng của não.

ThS.BS.CKII Chu Tấn Sĩ, Trưởng khoa Ngoại Thần kinh - Cột sống, Trung tâm Khoa học Thần kinh, cho biết khối u không chỉ kích thích vỏ não gây cơn động kinh mà còn chèn ép các bó sợi thần kinh quan trọng, tác động trực tiếp đến khả năng ghi nhớ và học tập của Hoàng. Tổn thương nằm sát vùng chức năng, có xu hướng lớn dần theo thời gian, làm cơn động kinh tái phát với tần suất dày hơn. Đây là nguyên nhân khiến người bệnh gặp các cơn động kinh vắng ý thức lặp lại nhiều năm kèm sa sút trí nhớ.

"Hoàng đáp ứng kém với điều trị nội khoa, cơn động kinh xuất hiện dày kéo dài nên cần phẫu thuật sớm để loại bỏ nguyên nhân gây kích thích não", bác sĩ Sĩ nói, thêm rằng can thiệp kịp thời giúp ngăn các biến chứng như rối loạn vận động và nhận thức vĩnh viễn.

Sau hội chẩn, bác sĩ chỉ định phẫu thuật lấy u não cho Hoàng với sự hỗ trợ của robot Modus V Synaptive tích hợp trí tuệ nhân tạo và hệ thống định vị dẫn đường. Trước mổ, robot AI dựng lại bản đồ não 3D, hiển thị rõ đường đi các bó sợi thần kinh, giúp êkíp mô phỏng trước toàn bộ quá trình phẫu thuật, chủ động lựa chọn vị trí, đường mổ, hạn chế xâm lấn nhu mô não lành xung quanh.

Êkíp thực hiện đường mổ nhỏ theo hướng tiếp cận vùng thái dương - chẩm đã được lập kế hoạch, tránh các vùng vỏ não chức năng quan trọng.

Theo bác sĩ Tấn Sĩ, khối u của Hoàng nằm sâu, sát vùng chức năng nhận thức và bó sợi dẫn truyền quan trọng, nếu mổ theo phương pháp truyền thống, phải mở phẫu trường rộng, đi qua nhiều mô não dễ làm ảnh hưởng trí nhớ, chức năng thần kinh thị giác sau mổ. Nhờ robot tích hợp AI, bác sĩ có thể tiếp cận khối u theo đường ngắn, an toàn, kiểm soát bóc tách ở mức milimet, bảo tồn cấu trúc lành. Khối u được loại bỏ hoàn toàn, các bó sợi thần kinh quan trọng được giữ nguyên.

Hậu phẫu, Hoàng tỉnh táo, hết đau đầu, không còn các cơn mất ý thức. Khả năng tập trung, ghi nhớ cải thiện dần, Hoàng có thể đọc - hiểu, nhớ lại thông tin tốt hơn so với trước mổ. Người bệnh tiếp tục được theo dõi điện não, điều trị thuốc để kiểm soát động kinh lâu dài.

Bác sĩ Tấn Sĩ cho hay với các trường hợp u não gây động kinh ở người trẻ, phẫu thuật lấy u triệt để góp phần giảm đáng kể tần suất cơn động kinh, cải thiện chức năng nhận thức, chất lượng sống.

Bác sĩ khuyến cáo trẻ em và thanh thiếu niên có biểu hiện động kinh, mất ý thức thoáng qua, co giật nhẹ, thay đổi trí nhớ hoặc giảm khả năng học tập cần được khám chuyên khoa thần kinh sớm. Chụp MRI não cùng các kỹ thuật khảo sát bó sợi thần kinh để có thể phát hiện tổn thương ẩn, tránh bỏ sót bệnh lý nguy hiểm tiến triển âm thầm.