Thợ lặn chuyên nghiệp 56 tuổi người Nhật Bản Kingo Wakasa thường xuyên tiếp cận xác tàu USS Emmons ở khu vực ngoài khơi phía bắc Okinawa, Thái Bình Dương.
Đây là tàu khu trục Mỹ bị đánh chìm ngày 6/4/1945 sau khi hứng chịu 5 cuộc tấn công của Nhật Bản gần đảo Kouri. Xung quanh xác tàu vẫn còn động cơ và nhiều mảnh vỡ của những chiếc máy bay tấn công.
Tàu khu trục USS Emmons dài 106 mét. Trong số 254 thủy thủ trên tàu, 60 người thiệt mạng và 77 người bị thương.
Ông Wakasa đã thực hiện khoảng 950 lần lặn, trong đó có 250 lần tại USS Emmons. Ông dành nhiều năm ghi lại các hiện vật chưa được xác định trước khi nước biển khiến chúng biến mất.
“Tôi muốn tiếp tục lặn lâu nhất có thể, nhưng tôi ngày càng lớn tuổi và không biết còn làm được bao lâu nữa”, ông Wakasa nói.
Để tiếp cận USS Emmons, ông Wakasa ví mình như rơi từ một tòa nhà 15 tầng xuống. Sử dụng phương tiện chuyên dụng, mỗi lần lặn ông khảo sát trong khoảng một giờ.
Hình ảnh tàu khu trục USS Emmons chụp năm 1943, hai năm trước khi các cuộc tấn công cảm tử của Nhật Bản khiến àu bị đánh chìm ngoài khơi Okinawa. Ảnh: HIỆP HỘI USS EMMONS
Xác tàu được phát hiện lần đầu vào năm 2000. Năm 2024, ông Wakasa và một người đồng hành tìm thấy một phần cánh máy bay gần đó. Các chuyên gia Đại học Kyushu xác nhận đây là bộ phận của chiếc máy bay đã tấn công USS Emmons. Tám tháng sau, họ phát hiện đèn định vị màu đỏ, qua đó xác định đó là cánh trái của máy bay trinh sát Type 98.
“Với tôi, USS Emmons và chiếc máy bay tạo thành một bộ đôi. Đây là khoảnh khắc chiến tranh bị đóng băng trong thời gian và chìm dưới đáy biển”, ông Wakasa nói.
Ông từng dành một năm tổng hợp hình ảnh khảo sát thành bản đồ lặn chi tiết và đăng miễn phí trên Instagram để giúp các thợ lặn hiểu rõ lịch sử khu vực. Ông Wakasa cho rằng nhiều người địa phương chưa nhận thức đầy đủ ý nghĩa của địa điểm này, trong khi các cựu quân nhân Mỹ tại Okinawa thường hiểu rõ hơn về lịch sử USS Emmons.
Câu chuyện này cũng mang ý nghĩa đặc biệt với chính gia đình ông Wakasa. Ông nội của ông, Etsuzo Wakasa, từng là đại úy và chỉ huy một đơn vị huấn luyện thuộc Không quân Lục quân Đế quốc Nhật Bản. Vì vậy, ông Wakasa cho rằng ông nội mình có thể từng tham gia huấn luyện các phi công cảm tử vào cuối chiến tranh.
Gia đình ông đồng thời chịu ảnh hưởng trực tiếp từ thảm họa Hiroshima. Khi Mỹ thả bom nguyên tử xuống thành phố này ngày 6/8/1945, phần lớn đại gia đình của ông đã thiệt mạng. Một người chú của Wakasa sống sót sau khi được sơ tán cùng trường học và hiện là nạn nhân bom nguyên tử được Nhật Bản công nhận.
Câu chuyện về con tàu vẫn được các gia đình thủy thủ Mỹ gìn giữ. Eleanor Yates, Chủ tịch Hiệp hội USS Emmons và là con gái của một thủy thủ từng phục vụ trên tàu, cho biết những video lặn giúp bà hình dung cuộc sống của thủy thủ đoàn trước khi con tàu bị đánh chìm.
Bà ủng hộ việc tìm hiểu lịch sử tàu khu trục USS Emmons nhưng cảnh báo đây là một nghĩa trang chiến tranh. Các thợ lặn cần tránh xâm nhập thân tàu và giữ thái độ tôn nghiêm. Việc quá nhiều người tiếp cận cũng có thể đẩy nhanh quá trình xác tàu xuống cấp.
Hiện USS Emmons đang bị bào mòn bởi bão và sinh vật biển. Ông Wakasa lo ngại một vụ rò rỉ dầu có thể khiến nhà chức trách cấm lặn tại đây. Vì vậy, ông cho rằng việc số hóa xác tàu bằng hình ảnh và bản đồ 3D là rất cần thiết.
“Đại dương đang phá hủy những xác tàu này mỗi ngày. Sẽ rất buồn khi USS Emmons biến mất, nhưng đó là quy luật của tự nhiên”, ông Wakasa nói.
Theo Japan Times

