Tăng huyết áp do hẹp eo động mạch chủ

Chị Ngọc, 39 tuổi, tăng huyết áp do hẹp eo động mạch chủ, được bác sĩ nong bóng và đặt stent vào vị trí hẹp.

Hai tuần trước, chị Ngọc đau đầu, chóng mặt tái diễn, huyết áp tại nhà thường 140-150 mmHg, có lúc 155 mmHg. Chị cũng nhiều lần đau tức chân khi đi bộ, nghỉ ngơi thì giảm.

Theo BS.CKII Nguyễn Thu Trang, Phó khoa Tim mạch, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy, tăng huyết áp ở người bệnh cùng các triệu chứng đi kèm gợi ý nguyên nhân tiềm ẩn.

Siêu âm phát hiện chị Ngọc bị hẹp eo động mạch chủ nặng, chênh áp qua vị trí hẹp khoảng 33 mmHg. Chụp cắt lớp vi tính (CT) mạch máu cho thấy đoạn eo động mạch chủ hẹp, gấp khúc nặng (type IV), nằm ngay sau chỗ xuất phát của động mạch dưới đòn trái. Tình trạng này làm giảm tưới máu nửa dưới cơ thể, là nguyên nhân gây tăng huyết áp và đau mỏi chân khi đi lại của người bệnh, theo bác sĩ Trang.

Hẹp eo động mạch chủ có thể gặp ở nhiều lứa tuổi, đa số được phát hiện từ giai đoạn sơ sinh hoặc thời thơ ấu. Tuy nhiên, ở một số người, bàng hệ (các mạch máu phụ) phát triển giúp bù đắp phần nào lượng máu thiếu hụt nên bệnh diễn tiến âm thầm trong nhiều năm, theo bác sĩ Trang. Người bệnh có thể đau đầu, chóng mặt, choáng váng, thậm chí ngất do tăng huyết áp ở nửa trên cơ thể, trong khi phần dưới cơ thể lại thiếu máu nuôi. Không ít trường hợp chỉ được phát hiện khi đã có suy tim hoặc biến chứng khác.

Trường hợp chị Ngọc, bệnh được phát hiện ngay khi có triệu chứng, chưa gây tổn thương cơ quan đích hay biến chứng nặng.

Sau hội chẩn, bác sĩ nong bóng, đặt stent tại vị trí hẹp nhằm tái lập dòng máu lưu thông. Sau can thiệp, chênh áp qua vị trí hẹp giảm. Chức năng co bóp và giãn nở của hai thất bình thường, không có biến chứng phình tách động mạch chủ hay tràn dịch màng tim.

Chị Ngọc hồi phục tốt, huyết áp ổn định, xuất viện sau 2 ngày, tiếp tục dùng thuốc theo chỉ định, tái khám định kỳ.

Theo bác sĩ Trang, phần lớn người bị tăng huyết áp thuộc nhóm tăng huyết áp nguyên phát (vô căn), tức không xác định được nguyên nhân cụ thể, cần kiểm soát lâu dài bằng thuốc kết hợp thay đổi lối sống. Tuy nhiên, một số ít là tăng huyết áp thứ phát do bệnh lý tiềm ẩn như bệnh thận, rối loạn nội tiết hoặc bất thường tim, mạch máu.

Tăng huyết áp ở người dưới 40 tuổi, khó kiểm soát bằng thuốc, nhất là trường hợp có triệu chứng bất thường cần được tìm nguyên nhân. Nếu phát hiện và điều trị đúng nguyên nhân, người bệnh có thể điều trị được tăng huyết áp mà không cần dùng thuốc.

*Tên người bệnh đã được thay đổi