Sống

Sự trỗi dậy của bạc: Điều gì đã khiến “cái bóng của vàng” vụt sáng trở thành tài sản chiến lược toàn cầu?

Nếu vàng là nơi cất giữ giá trị trong những giai đoạn bất ổn, thì bạc đang đứng ở giao điểm hiếm hoi giữa tài sản trú ẩn và nguyên liệu chiến lược của nền kinh tế mới. Từ pin mặt trời, xe điện, bán dẫn cho tới các hệ thống điện tử hiện đại, bạc trở thành kim loại không thể thiếu đúng vào thời điểm nguồn cung toàn cầu ngày càng bị siết chặt.

Sự trỗi dậy của bạc vì thế không chỉ là câu chuyện giá cả, mà phản ánh một dịch chuyển sâu sắc hơn: Khi thế giới vừa cần một “nơi neo giữ giá trị”, vừa cần những vật liệu đủ sức vận hành cỗ máy tăng trưởng xanh. Trong bối cảnh ấy, bạc không còn đơn thuần là “vàng giá rẻ”, mà đang thử thách lại trật tự quen thuộc của thị trường kim loại quý - nơi vàng từng giữ vị trí không thể thay thế.

Cuộc tái định vị sau hàng nghìn năm của bạc

Tập đoàn Equiti Group (UAE) đưa ra thông tin đáng chú ý về bạc cho các nhà đầu tư. Bạc là một trong những câu chuyện tài chính nổi bật nhất năm 2025, vượt qua các mức giá quan trọng và thu hút sự chú ý của các nhà đầu tư trên toàn thế giới.

Trong vài tháng qua, thị trường bạc đã trải qua những biến động mạnh mẽ, phản ánh rõ rệt quá trình tái định vị vai trò của mình trên bản đồ tài sản toàn cầu.

Cuối năm 2025, giá bạc từng thiết lập kỷ lục ở cả thị trường quốc tế và trong nước. Tháng 12/2025, bạc thế giới nhiều thời điểm giao dịch trên 61 USD/oz, trong khi giá bạc Phú Quý tại Việt Nam chạm mức hơn 63 triệu đồng/kg, tăng tới khoảng 21% trong 1 tháng và gần 50% trong 3 tháng. Thậm chí tăng gần 100% trong vòng 1 năm trước đó. Con số này phản ánh sức tăng trưởng vượt trội so với nhiều tài sản truyền thống khác.

Đến đầu năm 2026, giá bạc giao ngay từng bật tăng mạnh lên quanh 88,85 USD/oz, với mức tăng gần 12 - 15% trong một phiên phục hồi mạnh mẽ do lực mua bắt đáy của nhà đầu tư.

Đặc biệt, ngày 14/1/2026, đánh dấu bước chuyển mình mạnh mẽ của bạc khi kim loại quý này trở thành tài sản có vốn hóa lớn thứ hai toàn cầu, sau vàng. Theo trang theo dõi dữ liệu thị trường Companies Market Cap, bạc có tổng giá trị vốn hóa gần 5.000 tỷ USD. Đây là con số kỷ lục trong lịch sử hơn hàng nghìn năm của bạc, vượt vốn hóa của hàng loạt "ông lớn" công nghệ khác như Nvidia, Alphabet (công ty mẹ của Google), Apple, Microsoft, Amazon...Vốn hóa thị trường bạc đang lớn gấp 2,6 lần Bitcoin - tiền số hàng đầu thế giới.

Theo Equiti Group, sự dịch chuyển trong diễn biến giá không chỉ phản ánh tâm lý đầu tư mà còn là hệ quả của các yếu tố cơ bản: Nguồn cung thiếu hụt kéo dài, nhu cầu công nghiệp tăng mạnh từ năng lượng tái tạo đến công nghệ cao, và dòng vốn ETF lớn đổ vào thị trường bạc. Những yếu tố này đã khiến bạc dần thoát khỏi vị trí “bóng mờ” của vàng để khẳng định một vai trò độc lập hơn trong danh mục tài sản toàn cầu.

Cụ thể, dựa trên dữ liệu từ Viện Bạc và các nhóm theo dõi thị trường, nhu cầu đầu tư toàn cầu vào bạc thông qua các quỹ ETF và quỹ đầu tư đã tăng vọt trong năm 2025. Đến giữa năm, 95 triệu ounce bạc đã chảy vào các quỹ ETF trên toàn cầu, vượt xa tổng dòng vốn chảy vào của cả năm 2024. Dòng vốn này đã giúp đẩy tổng lượng bạc nắm giữ trong các quỹ ETF lên khoảng 1,13 tỷ ounce, trị giá hơn 40 tỷ đô la Mỹ ở mức giá bạc cao. Mức độ nhu cầu đầu tư này rất đáng kể vì việc mua bạc trong các quỹ ETF thường yêu cầu bổ sung bạc vật chất vào kho dự trữ, làm giảm nguồn cung và thắt chặt điều kiện thị trường nói chung.

Ở một số khu vực, vị thế của các quỹ ETF đã tăng hơn 500 tấn chỉ trong 6 tháng, và khối lượng giao dịch cũng tăng mạnh. Nhu cầu mạnh mẽ từ cả các nhà đầu tư tổ chức và cá nhân phản ánh sự thay đổi rộng hơn trong tâm lý thị trường. Việc bạc được đưa vào danh sách khoáng sản thiết yếu của Mỹ đã tạo thêm động lực cho nhu cầu, khuyến khích các nhà đầu tư dài hạn và các nhà đầu tư chiến lược phân bổ nhiều vốn hơn cho bạc như một mặt hàng thiết yếu, chứ không chỉ là một kim loại quý.

Thứ hai, về nguồn cung, Hiệp Hội Ngân Hàng Việt Nam dẫn lời ông Mai Huy Tuần, Phó Chủ tịch HĐQT Phú Quý cho biết, doanh nghiệp hàng ngày mua bạc trên thị trường thế giới và đang phải “vật lộn” với tình trạng khan hiếm bạc vật chất. Nhiều sàn giao dịch lớn như Comex, CME, Sàn Thượng Hải hay Hong Kong đều trong tình trạng tồn kho bạc bị giảm mạnh từng ngày.

Trung Quốc đóng vai trò trung tâm khi tinh chế khoảng 60–70% lượng bạc thế giới. Bất kỳ sự hạn chế xuất khẩu nào từ đây cũng có thể làm thắt chặt nguồn cung vật chất toàn cầu. Điều này khiến các nhà sản xuất và nhà đầu tư thúc đẩy việc tích trữ và làm tăng giá.

“Vì vậy, dù giá bạc có những nhịp điều chỉnh giảm khá sâu, thị trường ngay lập tức bật tăng trở lại do nguồn cung vật chất cực kỳ hạn chế”, ông Tuần nói.

Thứ ba, nhu cầu công nghiệp tăng mạnh từ năng lượng tái tạo đến công nghệ cao vừa khiến nguồn cung bạc trở nên khan hiếm vừa thúc đẩy bạc tăng giá.

Kênh giao dịch Spotmarketcap thống kê, nhu cầu bạc hàng năm ước tính khoảng 1 tỷ ounce được phân bổ vào các hạng mục cạnh tranh sau:

- Nhu cầu công nghiệp (~500 triệu ounce, ~50%): Điện tử và điện; điện mặt trời (dự kiến đạt hơn 200 triệu ounce vào năm 2030).

- Ứng dụng trong y tế và kháng khuẩn (~50 triệu ounce, 5%): Tính chất kháng khuẩn của bạc thúc đẩy việc sử dụng trong băng vết thương, thiết bị y tế, lọc nước và vải. Nhu cầu ổn định, không biến động theo chu kỳ.

- Các ứng dụng công nghiệp khác (~70 triệu ounce, 7%): Gương, chất xúc tác, hợp kim hàn, vòng bi. Ứng dụng đa dạng trong nhiều ngành công nghiệp.

Tại Diễn đàn Kinh doanh 2026 với chủ đề “Không gian tăng trưởng mới: Cơ hội và chiến lược”, ông Huỳnh Minh Tuấn, Nhà sáng lập FIDT kiêm Phó Chủ tịch Chứng khoán APG phân tích: Bạc vật chất gần đây rất được quan tâm khi giá liên tục tăng (tăng 64% kể từ đầu năm 2025) và “sốt” giá không kém gì kênh đầu tư vàng, thậm chí còn vượt cả mức tăng của giá vàng (56%).

“Trên thực tế từ xưa đến nay, bạc vẫn là một loại trang sức, mặc dù so với vàng ít được ưu tiên hơn vì chưa phổ biến và ít thương hiệu tham gia. Sắp tới, bạc có thể sẽ nhích dần lên trong bối cảnh nguồn cung vàng hạn hẹp. Nhìn rộng ra trên thế giới, trong chu kỳ Tổng thống Donald Trump, giá vàng và bạc biến thiên đồng pha. Do đó, việc sử dụng bạc như một dạng tài sản phòng thủ và tích lũy hoàn toàn có thể”, ông Tuấn nhận định.

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường đại học Nguyễn Trãi cho biết, bạc hiện là nguyên liệu đầu vào rất quan trọng cho các ngành sản xuất năng lượng xanh nên nhìn về dài hạn nhu cầu chắc chắn sẽ tăng lên.

“Xu hướng mua bạc và tích lũy trong thời gian tới chắc chắn là một xu hướng tăng trưởng bền vững. Hiện nay, thế giới và Việt Nam cùng hướng tới Net Zero. Vì vậy, trong vòng 30 - 40 năm tới, nhu cầu về bạc chắc chắn sẽ tăng cao theo thời gian”, ông Huy nêu quan điểm.

Cỗ máy kinh tế xanh và “cơn khát bạc” toàn cầu

Bạc đang bị kéo ra khỏi những bản cân đối tài sản truyền thống để trở thành linh kiện chiến lược trong nền kinh tế xanh và số hóa.

Theo Sprott Wealth (một trong những đơn vị nghiên cứu chuyên sâu về bạc và kim loại quý), trong bối cảnh chuyển dịch sang năng lượng sạch, ngành điện mặt trời (solar photovoltaic - PV) là một trong những ngành tiêu thụ bạc lớn nhất thế giới. Bạc được sử dụng dưới dạng silver paste (bột bạc) in trên tế bào quang điện để thu và dẫn điện từ ánh sáng mặt trời, nhờ tính dẫn điện và dẫn nhiệt vượt trội nhất trong các kim loại.

Theo Silver Institute và các báo cáo ngành, nhu cầu bạc dùng trong pin mặt trời đã tăng đáng kể: mặc dù lượng bạc trên mỗi tấm PV có chiều hướng giảm nhờ tối ưu công nghệ, tổng nhu cầu vẫn mở rộng do quy mô lắp đặt điện mặt trời trên toàn cầu tăng nhanh. Đây là nền tảng tạo nên “cơn khát bạc” mới, khi các mục tiêu năng lượng sạch buộc nhiều quốc gia phải mở rộng công suất điện mặt trời trong thập kỷ tới.

Không chỉ dừng ở năng lượng, sự bùng nổ của xe điện (EV) cũng góp phần đẩy mạnh nhu cầu bạc. So với xe chạy xăng truyền thống, một chiếc EV trung bình sử dụng từ 25 - 50 gam bạc trong các hệ thống điện tử công suất, cảm biến, các bộ phận quản lý pin và tiếp điểm điện, nhiều hơn đáng kể nhờ các ECM (Electronic Control Modules) và hệ thống sạc được nâng cấp.

Khi doanh số xe điện dự kiến tiếp tục tăng mạnh trong thập kỷ tới, cùng với cơ sở hạ tầng trạm sạc, bộ phận điện tử và hệ thống quản lý năng lượng, tổng nhu cầu bạc từ ngành ô tô sẽ là một phần không nhỏ trong bức tranh tiêu thụ bạc toàn cầu.

Bạc còn là thành phần quan trọng trong các hệ thống điện tử cao cấp. Với khả năng dẫn điện tuyệt vời, bạc được sử dụng trong:

- Mạch in, tiếp điểm và kết nối trong thiết bị điện tử

- Hạ tầng 5G và thiết bị viễn thông

- Trung tâm dữ liệu AI và phần cứng máy chủ

Các nhà sản xuất thiết bị điện tử hàng đầu như Huawei, LG, Panasonic hay các công ty ô tô như Toyota, General Motors đều sử dụng bạc trong sản phẩm của họ, từ mạch điện đến các linh kiện hiệu suất cao.

Điều này cho thấy bạc không chỉ phục vụ nhu cầu công nghiệp “cũ” mà còn đóng vai trò trọng yếu trong kỷ nguyên số hóa và trí tuệ nhân tạo…, những lĩnh vực dự kiến tiếp tục bùng nổ trong dài hạn.

Tóm lại, bạc đang bị “kéo” vào trung tâm của các trục tăng trưởng chiến lược toàn cầu, từ năng lượng sạch, ô tô điện đến viễn thông và AI. Những động lực này không chỉ làm thay đổi vị thế của bạc trên bản đồ tài sản mà còn tạo ra một cơn khát công nghiệp mới, ít liên quan đến tâm lý đầu cơ và nhiều hơn với thực tế sử dụng lâu dài trong nền kinh tế 4.0.

Kịch bản nào cho giới đầu tư ở thì tương lai?

Dù đã trải qua giai đoạn tăng giá đột biến trong năm 2025, triển vọng của bạc trong danh mục đầu tư vẫn là một bức tranh phức hợp, đan xen giữa động lực cơ bản mạnh mẽ và những áp lực điều chỉnh giá.

Các nhà phân tích tại Bank of America (BofA) còn cho rằng giá bạc có thể có dư địa tăng giá đáng kể, thậm chí chạm mức ba chữ số trong tương lai nếu các xu hướng tiêu dùng công nghiệp bền vững tiếp tục và thanh khoản ETF tiếp tục được củng cố.

Trong ngày 2/2/2026, quỹ bạc lớn nhất thế giới iShares Silver Trust (SLV) đã thực hiện động thái mua vào quy mô lớn khi chi gần 3 tỷ USD để gom khoảng 500 tấn bạc. Đây là giao dịch có giá trị lớn nhất trong một ngày kể từ trước tới nay của SLV.

Khối lượng mua vào nói trên tương đương với toàn bộ lượng bạc mà SLV đã bán ra kể từ đầu năm đến nay. Hiện quỹ này nắm giữ hơn 16.500 tấn bạc, với tổng giá trị xấp xỉ 44 tỷ USD.

Tuy nhiên, không có “cửa sáng” nào là không đi kèm bóng đổ. Khi giá bạc tăng nóng trong năm 2025, nhiều chuyên gia cảnh báo về rủi ro biến động và điều chỉnh mạnh trong năm 2026.

Các chuyên gia hàng hóa tại TD Securities, ngân hàng đầu tư đa quốc gia của Canada, dự báo bạc sẽ hạ nhiệt về vùng giữa 40 USD một ounce trong 2026. Theo họ, làn sóng "silverflood" (hiện tượng nguồn cung bạc khổng lồ đổ vào thị trường) đã dẫn tới lượng tồn kho lớn nhất lịch sử tại sàn LBMA (Anh) với hơn 212 triệu ounce bạc hiện có sẵn trong các kho ở London. Điều này làm giảm áp lực tăng giá do nhu cầu tái tích trữ tồn kho toàn cầu.

BMO Capital Markets cho rằng kim loại quý vẫn còn dư địa tăng trong năm sau, nhưng bạc có thể khó duy trì mức đỉnh hiện tại. Họ dự báo mức giá bình quân mặt hàng này là 56,3 USD, và cao nhất khoảng 60 USD một ounce vào quý IV/2026.

Bà Maria Smirnova, chuyên gia tại nhà quản lý tài sản toàn cầu Sprott, tỏ ra lạc quan hơn các ngân hàng lớn. Bà cho rằng các vấn đề nguồn cung bạc năm nay vẫn chưa được giải quyết, trong khi nhu cầu đầu tư tăng mạnh làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt vật chất. Điều này tạo tiền đề cho đà tăng mạnh năm 2026.

Smirnova cũng lưu ý dòng vốn ETF phương Tây đã hút vào hơn 100 triệu ounce bạc từ đầu năm, trong bối cảnh nguồn cung vật chất vẫn mỏng. Chuyên gia này lạc quan trong trung hạn với bạc, dù giá đã ở mức đỉnh lịch sử. Theo phân tích kỹ thuật, các mốc tiếp theo được nhắc đến là 60, 63 USD và thậm chí 100-200 USD trong vài quý tới.

Ở chiều ngược lại, ông Avi Gilburt, chuyên gia phân tích kỹ thuật kỳ cựu, cho rằng đà tăng của vàng và bạc ở giai đoạn tăng cuối, trước khi sang một chu kỳ điều chỉnh kéo dài nhiều năm từ 2026. Trong khi đó, chuyên gia Jim Wyckoff của Kitco nhận định thị trường bạc năm sau vẫn mạnh nhờ nhu cầu công nghiệp và nguồn cung thắt chặt, nhưng khó lặp lại mức tăng của 2025. Tuy vậy, nhiều nhà phân tích vẫn dự báo giá bạc có thể đạt hoặc vượt 75-100 USD một ounce.

"Thị trường bạc đang ở giai đoạn tăng giá chín muồi và sau chu kỳ bùng nổ sẽ là chu kỳ suy giảm, vấn đề chỉ nằm ở thời gian", chuyên gia này nói thêm.

Nhìn về tương lai gần và trung hạn, bạc tiếp tục là một trong những tài sản đáng chú ý nhất trên thị trường kim loại quý. Cơ hội tăng trưởng giá vẫn hiện hữu, nhờ nhu cầu công nghiệp mạnh mẽ và dòng vốn đầu tư lớn. Tuy nhiên, sự biến động cao và rủi ro điều chỉnh vẫn tiềm ẩn, yêu cầu nhà đầu tư cần có chiến lược rõ ràng, phân bổ danh mục khoa học và theo dõi chặt chẽ các yếu tố vĩ mô.

Các tin khác

"Bẫy ngọt ngào" với người tiểu đường dịp Tết

Mứt, kẹo, bánh ngọt, nước ngọt có gas,.. chứa lượng lớn đường đơn nhưng ít giá trị dinh dưỡng, sử dụng thường xuyên làm tăng đường huyết cấp tính, góp phần tăng cân, tăng đề kháng insulin và rối loạn mỡ máu.

Khơi dậy khát vọng làm giàu trong xã hội

Số lượng doanh nghiệp thành lập mới tăng vọt; phong trào khởi nghiệp lan rộng…, Nghị quyết 68 về kinh tế tư nhân đang đi đúng mục tiêu mà Đảng và Nhà nước đặt ra, khơi dậy khát vọng làm giàu trong mọi tầng lớp xã hội, huy động nguồn lực để đất nước tăng tốc trong kỷ nguyên mới.

Bị gọi là “điên” vì làm hữu cơ, CEO Vinasamex Nguyễn Thị Huyền bắt tay nông dân nâng thu nhập lên 120-150 triệu đồng/ha quế hồi, nuôi tham vọng IPO

Trải lòng về quyết định rẽ hướng sang con đường hữu cơ cho quế hồi Việt, chị Nguyễn Thị Huyền – CEO Công ty Cổ phần Sản xuất và Xuất khẩu Quế Hồi Việt Nam (Vinasamex) chia sẻ: Nếu mình không dám ăn sản phẩm do chính doanh nghiệp mình làm ra thì làm sao có thể bán cho người khác? Khoảnh khắc đó khiến tôi hiểu đây không còn là câu chuyện kinh doanh, mà là câu chuyện về trách nhiệm và lương tâm nghề nghiệp.

Ngân hàng có dừng cho vay bất động sản?

Gần đây có thông tin ngân hàng sẽ dừng cho vay bất động sản do “van” tín dụng đối với lĩnh vực này bị siết, khiến nhiều nhà đầu tư lo lắng. Tuy nhiên, đại diện các ngân hàng đã bác “tín đồn” này và khẳng định, ngân hàng chưa có kế hoạch dừng cho vay bất động sản.