Đi bộ nhanh có thể không chỉ tốt cho tim mạch và cơ bắp. Nghiên cứu công bố ngày 14/7/2026 trên tạp chí Neurology cho thấy tốc độ đi bộ ở tuổi cao có thể liên quan đến khả năng duy trì chức năng não bộ tốt hơn.
Những người đi bộ nhanh có nguy cơ suy giảm nhận thức thấp hơn
Các nhà nghiên cứu phân tích dữ liệu từ 5 nghiên cứu quy mô lớn về quá trình lão hóa, với gần 4.000 người lớn tuổi tham gia. Độ tuổi trung bình của nhóm này vào khoảng 84 tuổi, trong đó tỷ lệ phụ nữ ở các nghiên cứu dao động từ 47% đến 65%. Bên cạnh đó, nhóm nghiên cứu sử dụng dữ liệu từ 2 nghiên cứu nhỏ hơn ở những người từ 80 tuổi trở lên, trong đó người tham gia được chụp não hoặc kiểm tra mô não sau khi qua đời.
Từ dữ liệu về tốc độ đi bộ, các nhà nghiên cứu xác định một nhóm được gọi là những người có thành tích vận động nổi bật. Đây là những người có tốc độ đi bộ nhanh hơn khoảng 93% số người cùng độ tuổi trong các bài kiểm tra đi bộ tính thời gian.
Kết quả cho thấy sự khác biệt khá rõ ràng. Trong thời gian theo dõi từ 3,4 đến 5,4 năm, nhóm có tốc độ đi bộ nổi bật có nguy cơ suy giảm nhận thức thấp hơn khoảng 50% so với nhóm đi bộ chậm hơn. Nguy cơ được chẩn đoán mắc bệnh Alzheimer hoặc các dạng sa sút trí tuệ khác cũng thấp hơn khoảng 60%. Không chỉ vậy, khi đánh giá bằng các bài kiểm tra về trí nhớ, tốc độ xử lý thông tin và khả năng linh hoạt nhận thức, nhóm đi bộ nhanh cũng có mức suy giảm chậm hơn theo thời gian.
Đi bộ nhanh có liên quan gì đến não bộ?
Một trong những phát hiện đáng chú ý đến từ kết quả chụp não. Những người có tốc độ đi bộ nổi bật thường có vùng hồi hải mã lớn hơn. Đây là khu vực quan trọng của não bộ, có vai trò đặc biệt trong quá trình hình thành và lưu giữ ký ức.
Tuy nhiên, một chi tiết khác của nghiên cứu lại cho thấy mối quan hệ này phức tạp hơn. Ở những người được phân tích mô não sau khi qua đời, mức độ thay đổi não bộ liên quan đến bệnh Alzheimer không khác biệt đáng kể giữa nhóm đi bộ nhanh và nhóm còn lại. Nói cách khác, những người đi bộ nhanh không nhất thiết ít có các dấu hiệu sinh học liên quan đến Alzheimer hơn.
Các nhà nghiên cứu cho rằng một khả năng là họ có thể sở hữu “dự trữ nhận thức” hoặc khả năng chống chịu của não tốt hơn, giúp duy trì chức năng bình thường lâu hơn ngay cả khi não đã xuất hiện những thay đổi liên quan đến quá trình thoái hóa. Đây cũng là lý do tốc độ đi bộ ngày càng được giới nghiên cứu quan tâm như một chỉ dấu đơn giản phản ánh tình trạng sức khỏe tổng thể ở người cao tuổi.
Dù kết quả đáng chú ý, nghiên cứu không chứng minh rằng đi bộ nhanh trực tiếp giúp ngăn ngừa Alzheimer hay các dạng sa sút trí tuệ khác. Đây là một nghiên cứu quan sát, tức các nhà nghiên cứu phát hiện mối liên hệ giữa tốc độ đi bộ và sức khỏe nhận thức, nhưng không thể xác định chắc chắn quan hệ nhân quả. Có thể những người khỏe mạnh hơn về tổng thể vốn đã có khả năng đi bộ nhanh hơn và đồng thời duy trì chức năng não tốt hơn.
Dù vậy, phát hiện này phù hợp với nhiều nghiên cứu trước đây về mối liên hệ giữa hoạt động thể chất và sức khỏe nhận thức ở người lớn tuổi. Đi bộ cũng là một hình thức vận động tương đối đơn giản, không đòi hỏi thiết bị đặc biệt và có thể dễ dàng đưa vào sinh hoạt hằng ngày. Vì vậy, thay vì xem tốc độ đi bộ như một “phương thuốc” phòng Alzheimer, các nhà nghiên cứu cho rằng duy trì hoạt động thể chất đều đặn vẫn là một trong những chiến lược đáng chú ý để hỗ trợ sức khỏe khi về già, đối với cơ thể và não bộ.
