Tổng thống Trump khẳng định các cuộc đàm phán thương mại đang diễn ra với khoảng 15 quốc gia, bao gồm Hàn Quốc, Nhật Bản và Liên minh châu Âu (EU). Ông nói: “Chúng tôi đang có rất nhiều thỏa thuận. Họ đều muốn làm ăn với chúng tôi.” Tuy vậy, ông không cho rằng việc gia hạn thời hạn là “điều cần thiết”.
Theo ông Trump, trong vài tuần tới, Mỹ sẽ gửi thư cho nhiều quốc gia, nêu rõ các điều khoản thương mại mà các nước này có thể “chấp nhận hoặc từ chối”. Điều này cho thấy chính quyền Mỹ đang thúc đẩy nhanh tiến độ đàm phán để tránh việc áp thuế rộng rãi.
Dù để ngỏ khả năng gia hạn, thông điệp chính của ông Trump vẫn là thúc ép các đối tác phải hành động nhanh chóng nếu không muốn bị đánh thuế cao hơn sau ngày 8/7.
Chính quyền Mỹ có sẵn sàng gia hạn cho những ai thiện chí?
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết chính quyền Trump có thể kéo dài thời hạn cho các quốc gia “đang đàm phán thiện chí”. Điều này được ông nhấn mạnh trước Ủy ban Thuế và Ngân sách của Hạ viện Mỹ, đánh dấu lần đầu tiên một quan chức cao cấp của chính quyền phát tín hiệu về khả năng linh hoạt trong hạn chót.
Hiện tại, Mỹ mới chỉ đạt được một thỏa thuận thương mại chính thức với Anh. Còn khoảng 17 quốc gia và khu vực khác đang trong các giai đoạn đàm phán khác nhau. Những quốc gia không tham gia đàm phán tích cực sẽ không được hưởng gia hạn.
Ông Bessent cũng nêu rõ EU – từng bị chỉ trích là phản hồi chậm – nay đang có những bước đi tích cực hơn, dù ông không cung cấp chi tiết cụ thể.
Các cuộc đàm phán với Trung Quốc đang diễn ra như thế nào?
Mỹ và Trung Quốc vừa đạt một thỏa thuận sơ bộ tại London vào đầu tuần nhằm hạ nhiệt căng thẳng thương mại giữa hai bên. Tuy nhiên, tiến trình này đi theo một lộ trình hoàn toàn khác với hạn chót riêng là ngày 10/8.
Trong khi các thỏa thuận với các nước khác chịu áp lực thời gian từ ngày 8/7, cuộc đàm phán với Trung Quốc được tách riêng, có lịch trình riêng và vẫn đang tiếp tục. Điều này cho thấy tầm quan trọng đặc biệt của mối quan hệ thương mại Mỹ - Trung, đồng thời phản ánh sự phức tạp trong quá trình đàm phán với nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.
Chính sách thuế của ông Trump từng gây chấn động thị trường như thế nào?
Ngày 2/4, ông Trump công bố các mức thuế “Ngày Giải phóng” áp lên hầu hết các đối tác thương mại của Mỹ. Chính sách này gây sốc cho giới đầu tư, khiến chỉ số S&P 500 lao dốc hơn 12% trong vòng 4 ngày – đợt giảm mạnh nhất kể từ khi đại dịch COVID-19 bùng phát vào năm 2020.
Không chỉ cổ phiếu giảm mạnh, giới đầu tư cũng bán tháo trái phiếu chính phủ Mỹ, đẩy lợi suất tăng vọt, đồng thời làm đồng USD mất giá. Phản ứng tiêu cực từ thị trường buộc ông Trump phải công bố lệnh “tạm hoãn áp thuế” vào ngày 9/4, tạo đà cho thị trường phục hồi.
Giới tài chính Mỹ thậm chí còn đặt biệt danh mỉa mai cho chiến lược của ông Trump là “TACO” – viết tắt của “Trump Always Chickens Out” (Trump luôn rút lui vào phút chót).
Liệu chính quyền Trump sẽ tiếp tục nhượng bộ nếu thị trường bị ảnh hưởng?
Nhiều nhà lập pháp, như Hạ nghị sĩ Don Beyer, cho rằng thị trường chỉ phản ứng tích cực mỗi khi chính quyền Trump “rút lui” khỏi những chính sách thuế khắt khe. Trong phiên điều trần, ông Beyer chất vấn Bộ trưởng Bessent về kịch bản khi hạn chót tháng 7 hết hiệu lực.
Ông Bessent tái khẳng định rằng Mỹ đang nỗ lực đạt được thỏa thuận với 18 đối tác thương mại quan trọng. Ông cũng bày tỏ quan điểm cá nhân rằng những quốc gia đàm phán nghiêm túc sẽ được hưởng thêm thời gian.
Dù Tổng thống Trump là người đưa ra quyết định cuối cùng về chính sách thuế, nhưng ảnh hưởng của Bộ trưởng Bessent đang gia tăng và ông được nhiều đối tác xem là tiếng nói ôn hòa trong chính quyền Mỹ.
