Chuyến thăm diễn ra đúng thời điểm Thủ tướng Keir Starmer đối mặt khủng hoảng chính trị: việc cách chức đại sứ tại Washington Peter Mandelson vì bê bối liên quan đến Jeffrey Epstein khiến chính phủ lo ngại bất kỳ sơ suất nào cũng có thể làm xấu đi quan hệ với Mỹ.
Để tránh rắc rối, chính quyền đã hạn chế tối đa sự tiếp xúc của ông Trump với công chúng, ngăn chặn các hoạt động biểu tình và kiểm soát chặt chẽ báo chí. Mục tiêu là bảo đảm chuyến thăm diễn ra suôn sẻ, không ảnh hưởng đến vị thế của thủ tướng.
Ông Trump trong bài phát biểu tại tiệc quốc yến khẳng định quan hệ Mỹ - Anh là “không thể phá vỡ”. Tuy nhiên, đằng sau tuyên bố ấy, London vẫn trông chờ nhiều hơn vào những cam kết cụ thể.
Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và Thủ tướng Anh Keir Starmer đã kết thúc chuyến thăm cấp nhà nước bằng một cuộc họp báo tại Chequers, nơi ở của thủ tướng, vào thứ năm.
Anh đã nhận được những gì từ chuyến thăm này?
Kết quả rõ nét nhất là “Thỏa thuận Thịnh vượng Công nghệ” trị giá 150 tỷ bảng (203 tỷ USD), với phần lớn đến từ Blackstone và một số tập đoàn công nghệ Mỹ. Chính phủ khẳng định gói đầu tư này có thể tạo ra 7.600 việc làm, đồng thời củng cố hạ tầng AI và công nghệ tại Anh.
Dù vậy, nhiều ý kiến cho rằng đây chỉ là sự gộp lại của những khoản đầu tư đã công bố trước đó, không hẳn là “món quà” mới từ Trump. Nick Clegg, cựu Phó thủ tướng Anh, thậm chí gọi đây là “hàng thừa từ Thung lũng Silicon”, cho thấy sự phụ thuộc của London vào Washington trong lĩnh vực công nghệ.
Ngoài ra, Mỹ và Anh cũng ký thỏa thuận về năng lượng hạt nhân, mở đường cho việc xây dựng các nhà máy điện mới. Song, lợi ích kinh tế từ các dự án này cần thời gian dài mới có thể hiện hữu.
Những gì London mong đợi nhưng chưa đạt được là gì?
Trước chuyến thăm, Anh kỳ vọng Mỹ sẽ gỡ bỏ thuế 25% áp lên thép xuất khẩu, vốn đang khiến ngành công nghiệp thép trong nước lao đao. Nhưng điều đó không xảy ra. Thay vào đó, ông Trump vẫn giữ mức thuế 10% với phần lớn hàng hóa Anh – thấp hơn châu Âu nhưng vẫn cao hơn trước khi ông nhậm chức.
Về chính sách đối ngoại, Thủ tướng Starmer tránh được xung đột lớn, dù ông Trump phản đối kế hoạch Anh công nhận Nhà nước Palestine. Tuy nhiên, ông không giành được cam kết mới nào từ Mỹ về Ukraine. Ông Trump chỉ bày tỏ thất vọng với Tổng thống Putin nhưng từ chối gia tăng sức ép, cho rằng chỉ hành động khi NATO ngừng mua năng lượng Nga.
Điều đáng chú ý khác là sự trỗi dậy của phe đối lập cực hữu. Lãnh đạo Reform UK, Nigel Farage, tận dụng khí thế “Make Britain Great Again” (làm cho nước Anh vĩ đại trở lại) và tiếp thêm động lực từ ông Trump để gây sức ép lên chính phủ về vấn đề nhập cư.
