Có nên tính thêm phí nếu khách ngồi quá lâu?
Lần đầu đi cà phê tại Pháp, chị Nguyễn Thu Trang (một du học sinh Việt Nam) không khỏi bất ngờ khi phát hiện ra một quy tắc ngầm. Chị kể, một ly espresso tại quầy thường có giá từ 1,5-2,5 euro. Tuy nhiên, nếu chọn ngồi tại bàn trong nhà, giá có thể tự động "nhảy" lên một chút, dao động từ 2,5-4 euro.
Còn ngồi ngoài trời, giá sẽ đắt hơn, lên tới 3,5-6 euro, thậm chí còn cao hơn tại các quán cà phê nổi tiếng hay những khu vực du lịch sầm uất. Điều này cho thấy, không gian và sự tiện nghi đã bắt đầu được tính phí.
Trong khi đó, ngồi cà phê cả buổi ở Việt Nam chị Trang không bị tính phí này. Giá cà phê mang đi và tại chỗ đều như nhau. Khách Việt Nam vẫn quen với việc “gọi một ly rồi ngồi bao lâu cũng được”. Dù chủ quán có thể không hài lòng khi doanh thu bị ảnh hưởng, nhưng hiện vẫn chưa có quy định rõ ràng nào giới hạn thời gian ngồi của khách.
Việc khách ngồi quá lâu, đặc biệt khi sử dụng quán như một không gian làm việc hay học tập cá nhân, thậm chí mang theo đồ ăn riêng, chiếm dụng không gian, hoặc yêu cầu đặc biệt như ổ điện... có thể tăng chi phí vận hành trong khi doanh thu từ mỗi khách lại không tương xứng.
Theo quan điểm của chị Trang, các quán cà phê cũng nên áp dụng thu phí với những khách hàng này. “Nếu ngồi quá lâu mà không gọi thêm đồ, việc thu phí là hợp lý”, chị Trang nói.
Ông Vũ Việt Hưng (chủ một cửa hàng cà phê nhượng quyền ở Thanh Xuân, Hà Nội), cho biết ở Việt Nam chưa phổ biến việc thu phí trực tiếp đối với khách ngồi cà phê lâu, đặc biệt là theo kiểu tính tiền theo giờ như ở một số nước, nhưng không có nghĩa là quán không quan tâm đến vấn đề này. Đây là chủ đề có nhiều quan điểm trái chiều.
“Việc xử lý khách ngồi lâu ở quán cà phê là một bài toán tinh tế, bởi nếu làm không khéo có thể khiến khách phật ý, gây tổn hại hình ảnh quán”, ông Hưng nói.
Theo ông Hưng, thực tế một số quán đã ngầm áp dụng các biện pháp điều tiết hành vi của khách mà không thu phí trực tiếp, như wifi giới hạn, ổ điện hạn chế, điều hòa yếu ở một số góc...
Trong ngành, Starbucks từng giới hạn thời gian truy cập wifi trong 1 giờ để hạn chế khách ngồi lâu. Một cửa hàng Highlands Coffee từng bị khách hàng phản ứng vì bị nhắc nhở chỉ được ngồi ở quán trong 60 phút nếu không gọi thêm đồ uống.
Thông cảm với chủ quán, gọi thêm đồ
Với quan điểm thực tế về việc ngồi lâu ở quán cà phê, chị Trang cho rằng khách hàng nên cân nhắc gọi thêm đồ uống hoặc đồ ăn để ủng hộ quán. Đây không chỉ là một hành động lịch sự mà còn thể hiện sự cảm thông với chủ quán. Khách hàng được tận hưởng không gian thoải mái, tiện nghi để học tập, làm việc hay trò chuyện, đổi lại, quán cũng nhận được sự hỗ trợ về mặt doanh thu.
Một độc giả của VietNamNet chia sẻ đã từng đưa em đi thi đại học và tìm một quán cà phê cách trường gần 1km, gọi 1 ly cà phê rồi sử dụng laptop làm việc. Thời gian ngồi ở quán khoảng 3 giờ. Độc giả này cho biết khi quán còn bàn trống thì cảm thấy rất thoải mái nhưng khi quán hết bàn lại thấy ngại vì ngồi quá lâu.
“Biết rằng mình là khách, có gọi đồ uống hẳn hoi chứ không phải ngồi không, nhưng vẫn thấy ảnh hưởng việc kinh doanh của họ, nên đã gọi thêm 1 ly nữa thì mới thấy thoải mái trở lại”, độc giả chia sẻ.
Theo độc giả này, khi ra quán làm việc hay tránh nóng, hoặc vì lý do gì đó mà ngồi lâu, khách hàng nên chủ động gọi thêm đồ ăn/ uống ủng hộ chủ quán.
Ông Hưng đề xuất, trong trường hợp cần thiết, nhân viên có thể tiếp cận nhẹ nhàng để gợi ý khách gọi thêm món hoặc nhường chỗ nếu quán quá đông.
Điều quan trọng là chủ quán cần xác định rõ mình đang hướng tới nhóm khách hàng nào. Nếu là khách làm việc, nên đầu tư không gian phù hợp; còn nếu ưu tiên khách hàng nhanh cần hướng tới thư giãn, trò chuyện hoặc mang đi.
Tại TPHCM, Hà Nội, Đà Nẵng, nhiều chủ quán đang triển khai mô hình làm việc chung (coworking) hay quán cà phê học (study cafe) tính tiền theo giờ.
