Nhân 100 năm ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam, tác giả của hai loạt ký sự trên, nhà báo Hoàng Hải Vân, có bài viết về hoạt động báo chí của Phạm Xuân Ẩn trong tương quan với nghề tình báo. Điều tác giả muốn nói là Phạm Xuân Ẩn không "đội lốt" nhà báo, không lấy báo chí làm "bình phong" để hoạt động tình báo. Ông làm nghề báo chuyên nghiệp và chính trực, cũng như ông hoạt động tình báo chuyên nghiệp và chính trực.
1. Bước ngoặt quan trọng trong cuộc đời hoạt động của Phạm Xuân Ẩn là thời điểm chuyển giao giữa Pháp và Mỹ sau Hiệp định Genève 1954. Nhiệm vụ của tổ chức giao cho ông, tất nhiên là có gì rõ ràng mà tùy cơ ứng biến, chỉ lưu ý là không để bị bắt lính, nếu bị bắt lính thì "ít nhất phải làm đến chức tiểu đoàn trưởng".
