Thông tin trên được các chuyên gia và doanh nghiệp đưa ra ngày 10/10 tại sự kiện giới thiệu VietShrimp Asia 2026 - Triển lãm Quốc tế Công nghệ ngành tôm sẽ diễn ra tại TPHCM vào tháng 3-2026.
Cơ hội bứt phá dịp cuối năm
Mặc dù gặp nhiều thách thức, đặc biệt tại thị trường Mỹ, khi cùng một lúc tôm Việt phải “cõng” 3 loại thuế, đó là thuế đối ứng, thuế chống bán phá giá và thuế chống trợ cấp, thế nhưng ngành tôm vẫn đạt con số ấn tượng, khi tiếp tục là “quán quân” của nhóm mặt hàng thuỷ sản xuất khẩu nước ta trong 9 tháng qua.
Báo cáo từ Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thuỷ sản Việt Nam (VASEP), trong tháng 9, tôm mang về 410 triệu USD, nâng tổng kim ngạch 9 tháng đầu năm lên con số 3,38 tỷ USD, tăng 20,3% so với cùng kỳ năm ngoái. Các thị trường nhập khẩu chính vẫn là: Nhật Bản, EU, Mỹ cùng sự mở rộng sang khu vực Châu Á.
Khách quốc tế tham quan tìm hiểu về các sản phẩm tôm Việt Nam tại triển lãm ở TPHCM (Ảnh: Hà Duyên).
Các chuyên gia thương mại thuỷ sản nhận định, trong quý IV/2025, nhu cầu thị trường sẽ tăng về cuối năm nhờ sức mua phục hồi. Các nhà nhập khẩu Mỹ và Trung Quốc dự báo tăng mua trở lại để phục vụ cho dịp lễ và tết, cùng sự ổn định trong việc nhập khẩu đến từ thị trường EU.
Đánh giá về triển vọng của con tôm Việt Nam tại Mỹ, bà Tô Thị Tường Lan, Phó Tổng thư ký VASEP cho biết, dù xuất khẩu sang Mỹ giảm nhẹ và chững lại trong 9 tháng qua nhưng xét trên bình diện chung thì đây vẫn là thị trường đang có nhu cầu rất lớn về con tôm trong những tháng cuối năm, nhất là ở dòng sản phẩm giá trị gia tăng.
8 tháng qua, Mỹ là quốc gia chiếm 28% thị phần nhập khẩu tôm giá trị gia tăng của Việt Nam. Và mặt hàng này, được dự báo sẽ tiếp tục là điểm sáng trong xuất khẩu những tháng còn lại của năm 2025 vào thị trường này.
“Việt Nam đang nổi lên là nơi chế biến hàng giá trị gia tăng lớn của thế giới. Có những mặt hàng mà các nước cạnh tranh trực tiếp với Việt Nam như Ấn Độ, Ecuador họ không thể sản xuất được. Nên các chuỗi siêu thị tại Mỹ vẫn phải tìm đến nguồn hàng từ Việt Nam”, bà Lan nói.
Theo VASEP, thị trường tôm toàn cầu đang chứng kiến sự chuyển dịch mạnh mẽ từ sản phẩm nguyên liệu thô sang các dòng sản phẩm giá trị gia tăng. Với xu thế đó, các doanh nghiệp sản xuất và chế biến tôm trong nước cũng đã bắt nhịp rất tốt, khi mặt hàng giá trị gia tăng đã chiếm từ 30-40% trong tổng sản lượng tôm xuất khẩu của Việt Nam. Đây chính là cơ hội cho Việt Nam.
Nhiều tín hiệu lạc quan từ vùng sản xuất
Báo cáo từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho thấy, sản lượng tôm thẻ chân trắng 9 tháng năm 2025 ước đạt 719.700 tấn, tăng 7,1% so với cùng kỳ năm trước. Sản lượng tôm sú 9 tháng năm 2025 ước đạt 212.300 tấn, tăng 3,5%.
Sản lượng tôm tăng trưởng khá, chủ yếu nhờ quá trình chuyển đổi mạnh sang các mô hình nuôi công nghiệp, siêu thâm canh và ứng dụng công nghệ cao. Các mô hình này giúp kiểm soát môi trường nuôi tốt hơn, hạn chế dịch bệnh, tăng năng suất và chất lượng sản phẩm, đồng thời giảm chi phí thông qua áp dụng hệ thống cho ăn tự động, giám sát môi trường bằng cảm biến và xử lý tuần hoàn.
Chế biến tôm tại nhà máy ở đồng bằng sông Cửu Long (Ảnh: Hà Duyên).
Tháng 9/2025, thị trường tôm trong nước cho thấy sự phục hồi rõ rệt, với giá tôm nguyên liệu nhìn chung ở mức tốt. Đây là giai đoạn quan trọng, củng cố niềm tin cho toàn ngành khi các doanh nghiệp tăng tốc xuất khẩu, chuẩn bị hàng hóa cho mùa lễ hội cuối năm tại các thị trường lớn.
Trong suốt 9 tháng, giá tôm ở vùng nuôi trọng điểm ở Đồng bằng sông Cửu Long tăng mạnh ở cỡ lớn do nhu cầu xuất khẩu cao, cỡ nhỏ hơn ổn định hoặc giảm nhẹ.
Ông Vũ Tuấn Cường, Giám đốc Trung tâm 3K, Cục Thuỷ sản và Kiểm Ngư (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, với giá tôm xuất khẩu tăng 20% so cùng kỳ năm 2024, tuỳ theo kích cỡ, qua đó giúp người nuôi có mức lợi nhuận tốt. Việc nuôi tôm tại vùng trọng điểm trên cả nước qua đó vẫn duy trì tốt, nguồn cung vì thế cũng rất dồi dào.
“Từ giờ đến cuối năm còn 3 tháng nữa, tôi cho rằng với những diễn biến có lợi về mặt thị trường, giá cả, cùng nguồn cung dồi dào, thì ngành tôm năm nay có nhiều triển vọng tốt.”, ông Cường chia sẻ thêm.
Tuy nhiên, để đạt được những kết quả tốt đẹp, nhiều nhà chuyên môn cho rằng, ngành tôm cần chuyển đổi tư duy, xanh hóa chuỗi sản xuất, chuẩn hóa lại sản xuất và thực hiện đồng bộ các giải pháp nhằm giảm giá thành sản xuất, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường. Chú trọng lựa chọn mô hình, công nghệ nuôi phù hợp từng vùng gắn với kiểm soát tốt chất lượng con giống, thức ăn, nước cho ao nuôi và kiểm soát chất thải, mầm bệnh và các tác nhân gây hại,…
Về mặt thị trường, doanh nghiệp cần cơ cấu lại thị trường xuất khẩu, thay vì tập trung quá nhiều vào một thị trường, nên khai thác đồng thời các khu vực CPTPP, EU và Trung Quốc để cân bằng rủi ro.
