Tại toạ đàm "Chính sách đột phá thu hút nhân tài trong giáo dục đại học, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo", GS Vũ Văn Yêm, Phó Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội, đã trình bày chi tiết "Đề án thu hút tiến sĩ trẻ tài năng, chuyên gia nhà khoa học đầu ngành" của trường.
Đây được xem là bước đi tiên phong, cụ thể hoá Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị, nhằm giải quyết bài toán thu hút và giữ chân nhân tài đang là thách thức lớn của các cơ sở giáo dục đại học công lập.
Theo chính sách đãi ngộ mới, mức lương ưu đãi cho giảng viên, tiến sĩ trẻ tài năng sẽ dao động từ 40 đến 150 triệu đồng/tháng. Đối với các vị trí quản lý nghiên cứu then chốt như trưởng phòng thí nghiệm hoặc trưởng nhóm nghiên cứu, mức lương có thể dao động từ 60 đến 200 triệu đồng/tháng. Để đảm bảo tính cạnh tranh và công bằng, Đại học Bách khoa Hà Nội sẽ áp dụng cơ chế trả lương 3P (Position - Vị trí, Performance - Hiệu suất, và Personal - Năng lực cá nhân). Ngoài ra, các chuyên gia, nhà khoa học được mời về làm việc theo vị trí cố vấn hoặc mời giảng sẽ được chi trả thù lao dựa trên cơ sở thoả thuận, tùy theo năng lực và đóng góp cụ thể.
Chính sách đãi ngộ nổi bật nhất trong đề án là chế độ lương ưu đãi đặc biệt trong 3 năm đầu. Theo GS. Vũ Văn Yêm, mức lương sẽ "rất biến động", tùy thuộc vào năng lực, vị trí và hiệu suất công việc.
Bên cạnh mức lương cao, Đại học Bách khoa Hà Nội còn cam kết một gói đãi ngộ toàn diện. Các nhà khoa học sẽ được cấp tài trợ nghiên cứu ban đầu từ 300-500 triệu đồng/năm (trong 3 năm) và được vạch sẵn một lộ trình sự nghiệp (career path) rõ ràng. Gói hỗ trợ này cũng bao gồm các phúc lợi vượt trội như bảo hiểm sức khoẻ đặc biệt "HUST-care", hỗ trợ visa và chi phí đi lại cho người thân (đặc biệt với chuyên gia nước ngoài), cùng ưu tiên cho con em theo học tại hệ thống giáo dục của Bách khoa.
Thách thức "chảy máu chất xám" và nỗ lực "dám nghĩ dám làm"
Mục tiêu của đề án là đến năm 2030, thu hút được ít nhất 300 vị trí, trong đó có 130 tiến sĩ trẻ và 72 trưởng nhóm nghiên cứu, tập trung vào các lĩnh vực công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ vật liệu, công nghệ sinh học...
Cũng tại toạ đàm, các chuyên gia chỉ ra thực trạng "chảy máu chất xám" dữ dội từ khu vực công sang khu vực tư và ra nước ngoài. Ông Nguyễn Quân, nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ, Chủ tịch Mạng lưới Cựu Sinh viên Bách khoa Hà Nội, nêu thực tế rằng các chính sách vĩ mô còn nhiều vướng mắc, chồng chéo (giữa Luật Viên chức, Luật Ngân sách) khiến các trường công không thể cạnh tranh.
"Chúng ta không thể trả lương như VinGroup được... họ mời về lương chắc chắn cao gấp 20 lần lương giáo sư Bách khoa," ông Quân chia sẻ.
Trong bối cảnh đó, đề án mới của Đại học Bách khoa Hà Nội được đánh giá là một nỗ lực "dám nghĩ dám làm", thể hiện quyết tâm của trường trong việc xây dựng cơ chế đặc thù để cạnh tranh và giữ chân nhân tài, góp phần đưa trường vào top 150 đại học hàng đầu châu Á vào năm 2030.
