Một nghiên cứu mới cho thấy các tế bào thần kinh đặc biệt trong não của loài vẹt đuôi dài (budgerigar) giúp chúng có khả năng kết hợp các yếu tố âm thanh, tạo ra những tiếng kêu phức tạp - một cơ chế đáng ngạc nhiên giống với cách con người phát triển ngôn ngữ.
Khám phá bất ngờ từ bộ não vẹt đuôi dài
Vẹt và con người có chung một cơ chế não để tạo ra "ngôn ngữ" (Ảnh: Getty).
Theo báo cáo công bố ngày 19/3 trên tạp chí Nature, các nhà khoa học tại Trung tâm Y khoa Langone, Đại học New York, đã phát hiện ra rằng loài vẹt đuôi dài không chỉ có khả năng bắt chước giọng nói mà còn sử dụng một hệ thống tổ chức âm thanh rất giống với con người.
Michael Long, nhà thần kinh học tại Langone Health, nhận định: "Đây là loài động vật đầu tiên được chứng minh có trung tâm sản xuất ngôn ngữ tương tự như ở người".
Phát hiện này có thể mở ra hướng nghiên cứu mới về các rối loạn giao tiếp ở con người.
Cơ chế "bàn phím giọng nói" trong não vẹt
Để tìm hiểu cách những chú vẹt này tạo ra âm thanh, Long cùng cộng sự Zetian Yang đã theo dõi hoạt động của các tế bào thần kinh trong não của 4 con vẹt đuôi dài khi chúng phát ra tiếng hót.
Kết quả cho thấy, hoạt động của các tế bào thần kinh tại vùng cung trước (anterior arcopallium) có mối liên hệ trực tiếp với âm thanh mà chúng tạo ra.
Theo Long, cơ chế này có thể so sánh với một bàn phím, nơi các phím bấm tương ứng với các âm thanh khác nhau - từ phụ âm, nguyên âm đến cao độ giọng nói.
"Chúng có thể tạo ra bất kỳ âm thanh nào trong thế giới của chúng chỉ bằng cách chơi trên 'bàn phím giọng nói' này", ông cho biết.
Sự tương đồng đáng kinh ngạc giữa bộ não của vẹt và con người có thể là kết quả của hiện tượng tiến hóa hội tụ - khi hai loài phát triển cơ chế giống nhau để giải quyết một vấn đề tương tự.
Điều này đặt ra câu hỏi lớn: Liệu vẹt có khả năng giao tiếp phức tạp hơn chúng ta tưởng?
Hiện tại, nhóm nghiên cứu đang áp dụng trí tuệ nhân tạo để giải mã ngôn ngữ của vẹt đuôi dài. Long kỳ vọng rằng việc hiểu rõ hơn về cách vẹt giao tiếp có thể giúp con người đánh giá lại khái niệm về sự "độc nhất" của ngôn ngữ loài người.
"Nếu chúng ta có thể dịch được tiếng vẹt, có lẽ chúng ta sẽ phải xem xét lại những gì tạo nên sự đặc biệt của ngôn ngữ con người", Long chia sẻ.
