Theo Bộ Xây dựng, Chính phủ yêu cầu xây dựng chính sách dành cho phân khúc nhà ở phục vụ nhóm người có thu nhập trung bình, đặc biệt là nhóm có thu nhập trên 20 triệu đồng/tháng - những người không thuộc diện được mua nhà ở xã hội nhưng cũng gặp khó khăn khi tiếp cận nhà ở thương mại giá cao. Mục tiêu là tăng nguồn cung phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế từng địa phương, bảo đảm quyền tiếp cận nhà ở bình đẳng cho người dân.
Bộ Xây dựng dự thảo Nghị quyết thí điểm phát triển nhà ở thương mại giá phù hợp xác định đây là mô hình nhà ở thương mại nhưng có cơ chế điều tiết riêng. Điểm đáng chú ý là chủ đầu tư được hưởng lợi nhuận định mức tối đa 15% tổng vốn đầu tư dự án. Giá bán phải bảo đảm nguyên tắc tính đúng, tính đủ chi phí đất đai, chi phí đầu tư xây dựng và chi phí hợp pháp khác, cộng với mức lợi nhuận nói trên.
Sau khi công trình hoàn thành và được nghiệm thu đưa vào sử dụng, chủ đầu tư phải thực hiện kiểm toán, quyết toán chi phí và gửi cơ quan chuyên môn cấp tỉnh để kiểm tra giá bán, giá thuê mua. Trường hợp giá theo quyết toán thấp hơn giá đã ký hợp đồng, chủ đầu tư phải hoàn trả phần chênh lệch cho người mua; nếu cao hơn cũng không được thu thêm. Cơ chế này nhằm bảo đảm minh bạch chi phí và hạn chế tình trạng đẩy giá.
Dự thảo Nghị quyết thí điểm phát triển nhà ở thương mại giá phù hợp với nhiều ưu đãi cho chủ đầu tư.
Về chính sách đất đai và đầu tư, dự thảo đưa ra nhiều ưu đãi. Cụ thể, UBND cấp tỉnh được chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời giao chủ đầu tư không thông qua đấu giá , đấu thầu. Dự án không phải bố trí quỹ đất để xây nhà ở xã hội trong phạm vi dự án. Giá đất tính theo bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất.
Chủ đầu tư cũng được vay vốn với lãi suất ưu đãi thấp hơn và thời gian vay dài hơn so với dự án nhà ở thương mại thông thường theo quy định của Thủ tướng trong từng thời kỳ. Đồng thời, doanh nghiệp được huy động vốn theo quy định của pháp luật về nhà ở, kể cả hình thức góp vốn, hợp tác đầu tư hoặc vay từ tổ chức tín dụng mà không yêu cầu phải có quyết định giao đất, cho thuê đất trước đó.
Về loại hình sản phẩm, tại các thành phố trực thuộc Trung ương và khu vực phường thuộc tỉnh, nhà ở thương mại giá phù hợp phải là nhà chung cư. Đối với các khu vực còn lại, UBND cấp tỉnh quyết định loại hình cụ thể, bảo đảm phù hợp thực trạng địa phương.
Người mua, thuê mua nhà ở thương mại giá phù hợp là cá nhân trong nước và chỉ được mua, thuê mua một căn từ chủ đầu tư. Bên mua không được bán lại trong thời hạn tối thiểu 5 năm kể từ ngày thanh toán đủ tiền. Quy định này nhằm hạn chế đầu cơ, bảo đảm mục tiêu phục vụ nhu cầu ở thực.
Bộ Xây dựng chủ trì hướng dẫn, kiểm tra, giám sát và tổng hợp báo cáo Chính phủ; các bộ, ngành liên quan phối hợp thực hiện trong phạm vi chức năng. UBND các tỉnh, thành phố có trách nhiệm công khai danh mục dự án được chấp thuận, ban hành cơ chế hỗ trợ phù hợp điều kiện địa phương và tăng cường thanh tra, kiểm tra, nhằm phòng ngừa trục lợi chính sách.
Dự kiến, Dự thảo Nghị quyết trình Chính phủ xem xét ban hành trong tháng 3/2026.
