Hơn 53% bệnh nhân đột quỵ có tiền sử uống rượu

PGS.TS Nguyễn Phương Dung - Viện trưởng Viện đào tạo liên tục, Đại học quốc tế Hồng Bàng - trình bày tại Hội thảo phòng chống đột quỵ: Từ lý thuyết đến thực tế hành động bài tham luận Vai trò của Y Dược cổ truyền trong phục hồi di chứng tai biến mạch máu não.

PGS.TS Nguyễn Phương Dung. Ảnh: Phạm Thọ.

PGS.TS Nguyễn Phương Dung cho biết tai biến mạch máu não để lại di chứng ảnh hưởng nghiêm trọng đến con người, trong đó phổ biến là liệt nửa người, rối loạn ngôn ngữ, khó nuốt, sa sút trí tuệ, rối loạn tiểu tiện với nhiều mức độ khác nhau, trong đó có khoảng 50% trường hợp không thể hồi phục.

“Nguyên nhân của tai biến mạch máu não, theo y học cổ truyền (YHCT) là trúng phong (nội phong chiếm tỷ lệ 80% là các yếu tố trong sinh hoạt, ăn uống... và ngoại phong là các yếu tố bên ngoài) gây ra can thận âm hư, phong đàm phủ thực, khí hư, huyết ứ, kinh mạch ứ trệ” - PGS.TS Nguyễn Phương Dung cho biết.

YHCT đang đóng góp đáng kể trong điều trị phục hồi di chứng tai biến mạch máu não, dự phòng tái phát.

Theo PGS.TS Nguyễn Phương Dung, nghiên cứu tại Đài Loan (Trung Quốc) cho thấy các bệnh nhân bị tai biến mạch máu não không điều trị bằng YHCT tỷ lệ tử vong lên tới 61,1%, trong khi các bệnh nhân có điều trị bằng YHCT tỷ lệ tử vong là 21,8%. Nhóm các bệnh nhân nhồi máu não không điều trị bằng YHCT tỷ lệ tử vong lên tới 56,6%, trong khi điều trị bằng YHCT tỷ lệ tử vong là 23,6%.

Các bài thuốc tiêu biểu

PGS.TS Nguyễn Phương Dung cho biết: “Các bài thuốc YHCT mà ngành y tế Đài Loan (Trung Quốc) đã sử dụng như Bổ dương hoàn ngũ thang giúp thúc đẩy phục hồi thần kinh.

Tại Nhật Bản, việc điều trị bằng YHCT rất phổ biến. Bài thuốc Ức can tán cải thiện hành vi, tâm lý (Cải thiện tình trạng hoang tưởng, ảo giác, kích động, trầm cảm, lo lắng và cáu kỉnh/bất ổn định).

Sau phần trình bày của TS.BS. Nguyễn Tuấn, ông Võ Hoàng Trí - Giám đốc Vận hành Siemens Healthineers Việt Nam - tiếp tục trình bày tham luận với chủ đề Công nghệ hiện đại phục vụ chẩn đoán và điều trị đột quỵ.

Tham luận tập trung nhấn mạnh vai trò then chốt của thiết bị y tế trong việc rút ngắn thời gian chẩn đoán và can thiệp - yếu tố sống còn với bệnh nhân đột quỵ.

Ông Võ Hoàng Trí - Giám đốc Vận hành Siemens Healthineers Việt Nam - trình bày tham luận tại hội thảo. Ảnh: Duy Anh.

Ông Trí cho biết một trong những thách thức lớn hiện nay là khả năng tiếp cận kỹ thuật cộng hưởng từ (MRI).Năm 2019, tỷ lệ máy MRI tại Việt Nam chỉ đạt khoảng 2,6 máy/1 triệu dân và đến năm 2025 con số này dự kiến tăng lên hơn 4 máy.

"Dù đã tăng nhưng con số này vẫn còn rất thấp", ông Trí đánh giá.

Theo ông Trí, việc mở rộng triển khai cộng hưởng từ tại tuyến y tế cơ sở còn gặp nhiều rào cản về chính sách và chi phí. Tuy vậy, các giải pháp công nghệ mới đang mở ra cơ hội thay đổi, đặc biệt là ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong MRI giúp giảm tới 72% thời gian chụp, tăng gấp đôi độ phân giải, rút ngắn thời gian thực hiện từ 15-20 phút xuống còn dưới 2 phút. Ngoài ra, hệ thống chụp CT cũng đã có thể tích hợp AI để định lượng huyết khối, hỗ trợ bác sĩ đưa ra chẩn đoán nhanh chóng.

"Hy vọng trong thời gian tới, các cơ sở y tế sẽ có điều kiện tiếp cận những thiết bị và giải pháp tiên tiến này nhằm nâng cao hiệu quả điều trị đột quỵ", ông Trí bày tỏ.

Ông Trí kỳ vọng các cơ sở y tế có điều kiện tiếp cận những thiết bị và giải pháp tiên tiến. Ảnh: Duy Anh

Tiếp nối báo cáo tham luận, TS.BS Nguyễn Tất Đạt nhấn mạnh việc kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ giúp giảm 80% khả năng xảy ra đột quỵ. Ngưỡng kiểm soát lý tưởng phòng ngừa đột quỵ gồm huyết áp <140/90 mmHg, HbA1C <6.5% đối với bệnh nhân đái tháo đường và LDL-C <100 mg/dL đối với người có nguy cơ cao.

Chuyên gia đến từ Bệnh viện Chợ Rẫy cho biết người dân cần nắm rõ quy tắc FAST (bao gồm Face - méo miệng, Arm - yếu liệt tay chân, Speech - nói khó, Time - thời gian gọi cấp cứu) để nhận biết sớm dấu hiệu đột quỵ. Điều này đóng vai trò then chốt trong việc xử trí kịp thời và giảm thiểu tổn thương thần kinh.

TS.BS Nguyễn Tất Đạt - Khoa Nội Tim mạch, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Chợ Rẫy - nhấn mạnh đột quỵ có thể phòng ngừa nếu kiểm soát tốt các chỉ số, thay đổi lối sống lành mạnh.

Tuy nhiên, tham luận của TS.BS Nguyễn Tất Đạt cũng chỉ ra nhận thức cộng đồng còn hạn chế. Chỉ 66,3% người dân nhận biết đúng dấu hiệu đột quỵ và chỉ 45,5% hiểu rõ các yếu tố nguy cơ. Điều này cho thấy sự cần thiết của các chương trình giáo dục sức khỏe có hệ thống.

Từ những nghiên cứu, TS.BS Nguyễn Tất Đạt đề xuất chiến lược phòng ngừa đột quỵ gồm kiểm soát huyết áp, đường huyết, lipid máu, thay đổi lối sống lành mạnh (bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, ăn uống khoa học, vận động hợp lý, ngủ đủ giấc), dự phòng bằng thuốc đúng chỉ định (aspirin, thuốc kháng đông) và nâng cao kiến thức thông qua tư vấn, giáo dục cộng đồng.

Chốt phiên báo cáo tham luận Chuyên đề 1: Chủ động phòng ngừa bệnh cho cộng đồng và định hướng phát triển cấp cứu, điều trị chuyên sâu bệnh đột quỵ, TS.BS Nguyễn Tất Đạt - Khoa Nội Tim mạch, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Chợ Rẫy - nhấn mạnh: "Đột quỵ là căn bệnh có thể phòng ngừa, chìa khóa then chốt là kiểm soát huyết áp, đường huyết, mỡ máu. Sức khỏe là lựa chọn, không phải điều bí ẩn của sự ngẫu nhiên".

Tại hội thảo, TS.BS. Nguyễn Tuấn, Giám đốc Y khoa Tập đoàn y khoa Hoàn Mỹ cho biết, năm 2024, Hoàn Mỹ tiếp nhận hơn 207.000 lượt bệnh vào cấp cứu, trong đó hơn 2.000 lượt nhập viện cấp cứu liên quan đến đột quỵ; 521 số lượng chuyển viện liên quan đột quỵ; 404 số lượng chẩn đoán liên quan đến đột quỵ chuyển viện; 424 ca can thiệp điều trị đột quỵ: nội khoa, DSA, can thiệp phẫu thuật; gần 5.000 ca điều trị phục hồi chức năng liên quan đến đột quỵ.

TS.BS. Nguyễn Tuấn, Giám đốc Y khoa Tập đoàn y khoa Hoàn Mỹ trình bày tham luận tại hội thảo. Ảnh: Duy Anh.

Theo TS.BS. Tuấn, người bệnh điều trị đột quỵ ngày càng tăng, năm 2024, số lượng bệnh nhân điều trị nội trú căn bệnh trên tại tại Bệnh viện Hoàn Mỹ Cửu Long là gần 2.000 trường hợp và hơn 28.000 trường hợp ngoại trú.

Về quy trình tiếp nhận bệnh nhân đột quỵ, TS.BS. Tuấn cho biết, các bác sĩ sẽ nhanh chóng khai thác thông tin tiền sử bệnh và đảm bảo can thiệp trong khoảng thời gian 120 phút.

Chia sẻ tại hội thảo, TS.BS. Tuấn cho biết, Hoàn Mỹ xây dựng quy trình Code Stroke theo tiêu chuẩn của Hội Đột quỵ Châu Âu và Hội Đột quỵ Thế giới (ESO/WSO), đảm bảo cập nhật liên tục các phác đồ điều trị đột quỵ cấp mới nhất và đưa vào thực hành.

Cụ thể, ESO/WSO cung cấp cho Bệnh viện Hoàn Mỹ Cửu Long một tài khoản cho phép nhập dữ liệu các ca đột quỵ lên hệ thống theo data file, phân tích và truy xuất dữ liệu theo thời gian thực. Thông qua hệ thống này, bệnh viện có thể so sánh hiệu quả điều trị của mình với các bệnh viện tại Việt Nam, khu vực châu Á và trên thế giới.

Chương trình đào tạo Code Stroke này được tổ chức định kỳ 6 tháng/lần để đảm bảo toàn bộ nhân viên y tế nắm vững, thực hành đúng quy trình; trích xuất dữ liệu, thời gian thực theo tháng, quý, năm để so sánh với các bệnh viện tại Việt Nam, châu Á, thế giới nhằm cải thiện quy trình liên tục.

Sau ba báo cáo của phiên tòa toàn thể, Hội thảo Phòng chống đột quỵ bước vào phiên báo cáo tham luận Chuyên đề 1: Chủ động phòng ngừa bệnh cho cộng đồng và định hướng phát triển cấp cứu, điều trị chuyên sâu bệnh đột quỵ.

Mở đầu tham luận, TS.BS Nguyễn Tất Đạt - Khoa Nội Tim mạch, Bệnh viện Chợ Rẫy - nhận định đột quỵ hiện là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn phế tại Việt Nam, với hơn 200.000 ca mắc mới mỗi năm.

TS.BS Nguyễn Tất Đạt - Khoa Nội Tim mạch, Bệnh viện Chợ Rẫy trình bày tham luận tại hội thảo .

Thống kê tại Việt Nam cho thấy có đến 72,5% bệnh nhân đột quỵ gặp tìnhh trạng tăng huyết áp, 64,9% rối loạn mỡ máu, 53,4% có tiền sử uống rượu và 49,6% từng hút thuốc lá. Đây là những con số đáng báo động về tình trạng sức khỏe cộng đồng hiện nay.

"Bệnh đặc biệt nguy hiểm ở người trên 60 tuổi, và ở nhóm người trên 75 tuổi, nguy cơ tử vong sau đột quỵ cao gấp ba lần. Các yếu tố nguy cơ được phân thành hai nhóm. Nhóm không thể thay đổi như tuổi cao, giới tính nam và yếu tố di truyền. Nhóm có thể thay đổi bao gồm tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu, rung nhĩ, hút thuốc lá, uống rượu bia, béo phì và ít vận động", bác sĩ nhận định.

“Giờ vàng” là yếu tố sống còn, có vai trò cực kỳ quan trọng. Mỗi phút trôi qua trong cơn đột quỵ, người bệnh có thể mất 2 triệu tế bào thần kinh.

Trong khoảng thời gian 3-6 giờ đầu kể từ khi xuất hiện triệu chứng đột quỵ, nếu người bệnh được đưa đến cơ sở y tế chuyên sâu và điều trị kịp thời bằng thuốc tiêu sợi huyết (IV rTPA) hoặc can thiệp nội mạch lấy huyết khối thì khả năng phục hồi hoàn toàn có thể lên đến 90%.

Mới đây, một bệnh nhân nam (44 tuổi, quê Đồng Tháp) đột ngột ngã quỵ lúc 9h sáng, sau đó được chuyển đến bệnh viện tuyến dưới và cuối cùng vào đến Bệnh viện S.I.S Cần Thơ vào khoảng 13h cùng ngày. Nhờ chẩn đoán đúng và can thiệp bằng thuốc tiêu sợi huyết kịp thời, bệnh nhân hồi phục nhanh chóng chỉ sau vài giờ - một minh chứng rõ ràng cho hiệu quả điều trị trong “giờ vàng”.

Tuy nhiên, thực tế giờ vàng vẫn là bài toán nan giải. Trong đó kiến thức cộng đồng là vấn đề lớn nhất, tiếp đến là khoảng cách từ nhà bệnh nhân đến Trung tâm đột quỵ gần nhất, khả năng chuyên môn của bệnh viện, trang thiết bị… Đáng nói hơn, chi phí điều trị cao gây khó khăn cho những bệnh nhân nghèo.

“Không quá sợ hãi đột quỵ mà cần làm sao để hạn chế xảy ra, kiểm soát từ nguồn” - TS.BS Trần Chí Cường cho biết.

TS.BS Trần Chí Cường cho biết Việt Nam đủ khả năng điều trị đột quỵ theo chuẩn quốc tế. Thông qua mô hình thành công tại S.I.S Cần Thơ, có thể thấy Việt Nam hoàn toàn đủ khả năng đạt chuẩn quốc tế trong điều trị đột quỵ - từ chẩn đoán sớm, cấp cứu, điều trị đặc hiệu đến phục hồi chức năng. Vấn đề không nằm ở thiếu năng lực, mà là cần đồng bộ hóa hệ thống y tế, tăng cường truyền thông và thay đổi nhận thức cộng đồng.

TS.BS Trần Chí Cường cũng đề xuất cần thực thi nghiêm túc các chính sách quốc gia về phòng chống tác hại thuốc lá, rượu bia và an toàn vệ sinh thực phẩm - những nguyên nhân gián tiếp làm gia tăng nguy cơ đột quỵ và nhiều bệnh không lây nhiễm khác.

Chia sẻ tại hội thảo, TS.BS Trần Chí Cường - Chủ tịch Hội Can thiệp Thần kinh TPHCM, thành viên Hội Can thiệp Thần kinh Thế giới, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa quốc tế S.I.S Cần Thơ - đánh giá đây là hội thảo giúp ích rất nhiều cho cộng đồng.

TS.BS Trần Chí Cường - Chủ tịch Hội Can thiệp Thần kinh TPHCM, thành viên Hội Can thiệp Thần kinh Thế giới, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa quốc tế S.I.S Cần Thơ

Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm có khoảng 15 triệu người trên thế giới bị đột quỵ, trong đó gần 6 triệu người tử vong và 5 triệu người rơi vào tình trạng tàn phế. Tại Việt Nam, mỗi năm ghi nhận hơn 200.000 ca đột quỵ, tức trung bình mỗi ngày có hơn 500 trường hợp, trong đó không ít là người trẻ tuổi, đang ở đỉnh cao sự nghiệp. Riêng tại TPHCM, mỗi ngày có hơn 300 ca nhập viện vì đột quỵ, chiếm tới 10% số giường bệnh và khiến các bệnh viện luôn trong tình trạng quá tải.

Đáng nói hơn, đột quỵ không phân biệt tuổi tác, giới tính hay địa vị xã hội. Nhiều doanh nhân trẻ, người nổi tiếng, thậm chí cả vận động viên thể thao đã bất ngờ gục ngã vì đột quỵ khi chưa kịp nhận biết triệu chứng hoặc xử trí đúng cách. Đây không phải là vấn đề số phận, mà là hệ quả tất yếu từ lối sống thiếu khoa học, chủ quan với các yếu tố nguy cơ và đặc biệt là thiếu kiến thức cộng đồng về đột quỵ.

Có 3 dấu hiệu nhận biết đột quỵ gồm: mặt méo, yếu/liệt tay chân, nói khó. Hậu quả sau đột quỵ: 30% để lại di chứng nhẹ, độc lập, 40% để lại di chứng trung bình, tàn phế, phụ thuộc một phần, 30% tàn phế nặng, phụ thuộc, sống thực vật, tử vong.

PGS.TS.BS. Nguyễn Huy Thắng đưa ra con số mỗi năm Bệnh viện Nhân dân 115 tiếp nhận hơn 20.000 bệnh nhân đột quỵ, chiếm đến 10% con số ước tính toàn quốc là 200.000 ca.

“Chúng ta có hơn 1.000 bệnh viện trên cả nước. Không thể chỉ một bệnh viện đã chiếm 10%. Rõ ràng, con số thực tế còn cao hơn rất nhiều”, PGS.TS.BS. Thắng nói. Từ đó, vị chuyên gia nhận định đẩy lùi gánh nặng đột quỵ là rất khó. Căn bệnh này là gánh nặng lớn cho sức khỏe cộng đồng và xã hội.

Ông Thắng cho rằng việc tổ chức mạng lưới các đơn vị đột quỵ, đưa ra quy trình đi đâu về đâu sẽ làm giảm tối đa hậu quả gây ra của bệnh đột quỵ. Từ đó, đề xuất có phối hợp, sự hỗ trợ của Bộ Y tế, Sở Y tế địa phương để có thể giúp điều trị đột quỵ đạt hiệu quả tối đa.

Dẫn chứng một ca lâm sàng, PGS.TS.BS Thắng cho biết Bệnh viện Nhân dân 115 từng tiếp nhận một ca lâm sàng là bé gái 14 tuổi, không có tiền sử bệnh trước đó, đột ngột yếu liệt nửa người trái và nhà của bệnh nhân này cách TPHCM 20 km.

PGS.TS.BS Nguyễn Huy Thắng trình bày tham luận tại hội thảo. Ảnh: Duy Anh.

Ban đầu, bệnh nhân được đưa đến Trung tâm Y tế huyện cách nhà 2 km. Đơn vị y tế này nghi ngờ đột quỵ nên chuyển lên bệnh viện tỉnh, thêm khoảng cách di chuyển 5 km. Sau đó, bệnh viện tỉnh chụp CT, chẩn đoán đột quỵ mới chuyển đến Bệnh viện Nhân dân 115, quãng đường di chuyển 27 km.

“Khi tôi tiếp nhận, thời gian đã kéo dài 24 tiếng. Bệnh nhân đã chết não nên chúng tôi không thể làm gì thêm. Nếu cô bé được chuyển đến chúng tôi ngay từ đầu thì có thể đã khác. Tại sao chúng ta không đưa bệnh nhân đến trung tâm điều trị ngắn nhất. Thực trạng ở Việt Nam, 80% bệnh nhân khi được đưa đến cơ sở y tế chuyên khoa điều trị đột quỵ đã vượt quá thời gian vàng (4,5 giờ)”, bác sĩ Thắng nhấn mạnh.

Trong phần báo cáo tham luận của mình, PGS.TS.BS Nguyễn Huy Thắng - Phó Chủ tịch Hội Đột quỵ Việt Nam, Chủ tịch Hội Đột quỵ TPHCM, Trưởng khoa Bệnh lý Mạch máu não Bệnh viện Nhân dân 115 cho hay đột quỵ được xem là bệnh lý hàng đầu gây ra tàn phế. Mỗi năm, Việt Nam có 200.000 ca đột quỵ mắc mới. So với các nước có nền kinh tế tương đương thì Việt Nam thuộc nhóm nước có tỷ lệ tử vong cao nhất.

Theo thống kê của Hoa Kỳ, cứ 10 người bị đột quỵ thì 7 người khó có thể quay lại làm việc như trước đây. Điều này tạo ra gánh nặng rất lớn cho gia đình và cho xã hội.

Bác sĩ Thắng nhấn mạnh đột quỵ không phải là căn bệnh "trời kêu ai nấy dạ". 90% các bệnh nhân đột quỵ đều có yếu tố nguy cơ. Do đó, việc tốt nhất là kiểm soát yếu tố nguy cơ, chứ không phải uống một viên thuốc có thể phòng ngừa điều trị suốt đời.

PGS.TS.BS Nguyễn Huy Thắng phát biểu tham luận tại hội thảo. Ảnh: Duy Anh .

Theo TS.BS. Nguyễn Trọng Khoa - Phó Cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh, Bộ Y tế, chiến lược phòng chống đột quỵ phải đa ngành và tổng lực.

Đầu tiên phải bắt đầu từ chiến lược trên toàn thể dân số như thiết lập cộng đồng lành mạnh, nơi hoạt động thể lực, dinh dưỡng lành mạnh với giá phải chăng, giảm sử dụng thuốc lá, muối, đường và tiêu thụ cồn và chất béo chuyển hóa, thúc đẩy lối sống lành mạnh, giáo dục nâng cao nhận thức về đột quỵ và các yếu tố nguy cơ; giảm ô nhiễm không khí, hệ thống cung cấp dịch vụ, thuốc với giá phải chăng để người dân có thể tiếp cận, thực hiện bao phủ y tế toàn dân; cải thiện điều kiện kinh tế xã hội, giảm đói nghèo.

Thứ hai là chiến lược cá nhân như sàng lọc đơn giản về huyết áp tâm thu, hút thuốc lá, thừa cân, chẩn đoán, xác định người có bất cứ nguy cơ của đột quỵ, bệnh tim mạch. Quản lý các yếu tố nguy cơ tim mạch, đột quỵ như bắt đầu với thay đổi lối sống, điều trị các yếu tố nguy cơ.

Các đại biểu tham dự hội thảo.

Bị đột quỵ phải chăm sóc liên tục từ khi xuất hiện các dấu hiệu và triệu chứng, vận chuyển, xử trí cấp cứu, điều trị, phục hồi chức năng và tái hòa nhập cộng đồng.

Các giai đoạn phải trải qua gồm nhận biết - đánh giá, chẩn đoán - can thiệp, phục hồi chức năng, tái hòa nhập và phòng ngừa, giáo dục.

Theo TS.BS. Nguyễn Trọng Khoa - Phó Cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh, Bộ Y tế, có nhiều nguyên nhân gây đột quỵ và các bệnh không lây nhiễm khác như tăng huyết áp, thừa cân, béo phì, hút thuốc lá, dinh dưỡng không hợp lý…

Trên thế giới, trong các bệnh không lây nhiễm, đột quỵ vẫn là nguyên nhân gây tử vong đứng thứ hai và là nguyên nhân đứng thứ ba gây tử vong và tàn tật cộng lại. Năm 2021, toàn thế giới có 12,2 triệu ca đột quỵ mắc mới mỗi năm. Trung bình một ca mắc mới mỗi 3 giây, trong 4 người thì có một người bị đột quỵ.

TS.BS. Nguyễn Trọng Khoa - Phó Cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh, Bộ Y tế.

Đột quỵ không còn là bệnh của người già. Năm 2019, 63% số ca đột quỵ xảy ra ở người dưới 70 tuổi và 16% xảy ra với những người dưới 50 tuổi. 89% số ca tử vong do đột quỵ và tàn tật trên toàn cầu cộng lại xảy ra ở các nước có thu nhập thấp đến trung bình.

10 yếu tố hàng đầu gây đột quỵ trên thế giới, gồm hút thuốc lá, chế độ ăn uống không hợp lý, sử dụng đồ uống có cồn, ít hoạt động thể lực, ô nhiễm không khí, BMI cao, tăng choloesterol, tăng HA tâm thu, đường huyết lúc đói cao, rối loạn chức năng thận… Năm 2020, đột quỵ là nguyên nhân đứng thứ 2 gây tử vong.

Chi phí toàn cầu ước tính của đột quỵ là hơn 890 tỷ USD chiếm 0,66% tổng GDP toàn cầu. Sự gia tăng liên tục gánh nặng của đột quỵ là một thách thức lớn đối với các hệ thống y tế trên thế giới, đặc biệt là ở các nước thu nhập thấp và trung bình do bệnh nhân bị đột quỵ dù được chữa trị tại trung tâm tốt nhất, khả năng quay trở lại công việc trước đây vẫn không khả quan, tối đa chỉ khoảng 50%. Có nghĩa cứ 2 người bị đột quỵ thì mất đi một lao động, cho dù điều trị tại trung tâm chất lượng cao.

Trên bản đồ đột quỵ thế giới, Việt Nam nằm số những nước có màu đỏ đậm nhất - nhóm các quốc gia có tỷ lệ đột quỵ cao nhất. Tỷ lệ mắc mới và tỷ lệ mắc bệnh đột quỵ lần lượt là 161 và 415 trên 100.000 người.

Dự báo các nguyên nhân hàng đầu gây gánh nặng bệnh tật trên thế giới vào năm 2050 là bệnh tim thiếu máu cục bộ, đột quỵ, đái tháo đường, COPD. Như vậy, đột quỵ đứng hàng thứ 2.

Phát biểu tại Hội thảo, TS.BS CK2 Nguyễn Tri Thức - Thứ trưởng Bộ Y tế - nhấn mạnh tính đặc biệt của hội thảo không chỉ bởi quy tụ các nhà khoa học đầu ngành, giảng viên, sinh viên mà còn có sự theo dõi trực tuyến của đông đảo bạn đọc cả nước.

“Đây là Hội thảo có nền tảng kiến thức đa dạng, từ chuyên sâu đến cộng đồng, do vậy việc truyền tải một cách dễ hiểu, đồng bộ là điều không dễ. Tuy nhiên, chính điều đó lại tạo nên giá trị lan tỏa đặc biệt của sự kiện hôm nay” - Thứ trưởng Thức phát biểu.

TS.BS CK2 Nguyễn Tri Thức - Thứ trưởng Bộ Y tế. Ảnh: Duy Anh.

Thay mặt Bộ Y tế, ông gửi lời cảm ơn đến ban tổ chức vì đã tạo ra một không gian học thuật ý nghĩa, nơi tri thức không chỉ gói gọn trong học đường mà còn được chia sẻ đến cộng đồng. Ông đánh giá cao nội dung xuyên suốt của hội thảo - từ xây dựng mạng lưới phòng chống đột quỵ, công tác dự phòng trong cộng đồng, xử trí trong “thời gian vàng” cho đến các phương pháp điều trị chuyên sâu.

Theo Thứ trưởng, đây chính là chuỗi mắt xích quan trọng để kiểm soát căn bệnh được mệnh danh là “sát thủ thầm lặng”.

Ông kêu gọi cộng đồng không nên để “nỗi sợ đột quỵ” lấn át lý trí: “Chúng ta không nên sợ hãi đến mức ăn gì cũng sợ đột quỵ, đi đâu cũng lo bị đột quỵ. Điều quan trọng là hiểu đúng - biết rõ yếu tố nguy cơ như hút thuốc, tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu hay lối sống thiếu vận động - từ đó chủ động phòng ngừa thay vì sợ hãi mơ hồ”.

Ông cũng lưu ý người dân cần biết đến và tiếp cận các cơ sở y tế uy tín trong phòng ngừa, tầm soát đột quỵ, đồng thời nhắn gửi đến các cơ sở y tế rằng: “Việc khám lâm sàng kỹ lưỡng cần được ưu tiên để tránh lạm dụng cận lâm sàng không cần thiết, giúp người bệnh tiết kiệm chi phí nhưng vẫn đạt hiệu quả trong phòng ngừa và điều trị”.

Với các báo cáo viên tham dự hội thảo, Thứ trưởng muốn các chuyên gia hãy trình bày sao cho dễ hiểu, gần gũi và có tính ứng dụng cao, bởi càng dễ hiểu, càng lan tỏa - đó mới là mục tiêu quan trọng nhất. Ông cho rằng hội thảo không chỉ dừng lại ở trao đổi học thuật mà tạo nên hiệu ứng cộng đồng mạnh mẽ, giúp người dân có cái nhìn tổng quan, khoa học và thực tế hơn về đột quỵ - từ đó biết cách phòng ngừa, kiểm soát rủi ro và bảo vệ sức khỏe bản thân một cách chủ động.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, nhà báo Lê Minh Toản - Phó Tổng Biên tập Báo Tiền Phong - cảnh báo đột quỵ đang trở thành mối đe dọa sức khỏe cộng đồng nghiêm trọng không chỉ tại Việt Nam mà trên toàn thế giới. Điều đáng lo ngại là căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa rõ rệt, ảnh hưởng cả đến người lao động trẻ, thanh niên, thậm chí học sinh.

Theo ông Toản, nhận thức cộng đồng về phòng ngừa bệnh đột quỵ còn hạn chế. Nhiều người chưa biết cách nhận diện dấu hiệu sớm, chưa chú trọng khám sức khỏe định kỳ hay duy trì lối sống lành mạnh. Điều này khiến việc cấp cứu và điều trị bệnh gặp khó khăn, dẫn đến nhiều trường hợp để lại di chứng nặng nề hoặc tử vong đáng tiếc.

Nhà báo Lê Minh Toản – Phó Tổng Biên tập Báo Tiền Phong - phát biểu khai mạc Hội thảo. Ảnh: Duy Anh.

Mặt khác, mạng lưới điều trị đột quỵ tại Việt Nam, đặc biệt ở vùng sâu vùng xa, còn chưa đáp ứng nhu cầu thực tế. Việc thiếu cơ sở vật chất và đội ngũ chuyên môn khiến khoảng cách điều trị giữa các khu vực ngày càng lớn.

“Chúng ta cần những chính sách cụ thể, mạnh mẽ để phát triển hệ thống cấp cứu và điều trị đột quỵ hiệu quả, từ đào tạo nhân lực đến đầu tư trang thiết bị, xây dựng cơ chế phối hợp giữa các tuyến y tế và cộng đồng”, nhà báo Lê Minh Toản nhấn mạnh.

Từ thực tế cấp bách trên, Báo Tiền Phong phối hợp cùng các đơn vị tổ chức Hội thảo "Phòng chống đột quỵ: Từ lý thuyết đến thực tế hành động". Hội thảo không chỉ là diễn đàn cập nhật kiến thức chuyên môn mà còn là cơ hội thúc đẩy kết nối giữa giới chuyên gia và người dân, hướng tới những giải pháp thực tiễn trong phòng, chống đột quỵ.

Ông Toản kỳ vọng Hội thảo có thêm nhiều sáng kiến, khuyến nghị được đưa ra, đóng góp vào việc hoạch định chính sách và hành động cụ thể để bảo vệ sức khỏe cộng đồng, cũng là dịp để Bộ Y tế có thêm nhiều hiến kế cả về chính sách và chuyên môn để xây dựng mạng lưới cấp cứu đột quỵ lan toả và hiệu quả hơn trong tương lai.

Hội thảo "Phòng chống đột quỵ: Từ lý thuyết đến thực tế hành động" diễn ra sáng 20/4 tại Đại học Quốc tế Hồng Bàng. Hội thảo do Báo Tiền Phong và Đại học Quốc tế Hồng Bàng phối hợp tổ chức, quy tụ các chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực đột quỵ, tim mạch trên cả nước.

Từ 7h30 sáng, các chuyên gia, khách mời có mặt đầy đủ, chuẩn bị cho hội thảo nhằm cập nhật kiến thức mới nhất về phòng ngừa, chẩn đoán sớm và can thiệp hiệu quả trong điều trị đột quỵ.

Nhà báo Lê Minh Toản - Phó Tổng biên tập báo Tiền Phong (vest xám) và TS.BS-CKII Nguyễn Tri Thức - Thứ trưởng Bộ Y tế chuẩn bị vào hội thảo.

Hội thảo có sự tham dự và chủ trì của TS.BS-CKII Nguyễn Tri Thức - Thứ trưởng Bộ Y tế, TS.BS Nguyễn Trọng Khoa - Phó Cục trưởng Cục Quản lý Khám Chữa Bệnh, Bộ Y tế.

Tại Hội thảo, sẽ có các báo cáo tham luận và thảo luận từ các nhà quản lý, chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực đột quỵ, tim mạch và đông đảo bác sĩ, chuyên gia đến từ các sở y tế, bệnh viện thuộc khu vực miền Trung, Tây Nguyên, Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long.

Hội thảo diễn ra vào lúc 8h ngày 20/4 tại Đại học Quốc tế Hồng Bàng.

Đột quỵ hiện là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên toàn thế giới. Theo Tổ chức Đột quỵ Thế giới, cứ mỗi 6 người thì có một người bị đột quỵ trong đời, và cứ 2 giây lại có một ca đột quỵ mới xảy ra trên toàn cầu. Riêng tại Việt Nam, mỗi năm ghi nhận khoảng 200.000 ca đột quỵ, trong đó có đến 50% ca bệnh dẫn đến tử vong hoặc tàn phế nghiêm trọng.

Hội thảo lần này là diễn đàn chuyên sâu, nhằm cập nhật kiến thức mới nhất về phòng ngừa, chẩn đoán sớm và can thiệp hiệu quả trong điều trị đột quỵ. Đặc biệt, chương trình nhấn mạnh vai trò của hoạt động phòng chống đột quỵ cho cộng đồng, tính cấp thiết của việc kết nối liên viện, cấp cứu nhanh chóng trong “giờ vàng” - yếu tố then chốt quyết định sự sống còn của bệnh nhân đột quỵ.

Hội thảo được livestream trực tiếp trên các nền tảng số của Báo Tiền Phong. Đây không chỉ là dịp để lắng nghe chia sẻ chuyên môn từ các chuyên gia đầu ngành, mà còn là cơ hội để cùng chung tay hành động, nâng cao nhận thức và giảm thiểu gánh nặng đột quỵ cho cộng đồng.