Người Việt ta vẫn thường quan niệm "trần sao âm vậy", việc chăm chút cho bàn thờ gia tiên luôn là ưu tiên hàng đầu, đặc biệt là vào những ngày Rằm, mùng một hay lễ Tết. Bình hoa tươi không chỉ tô điểm cho không gian thờ cúng thêm ấm cúng mà còn là cầu nối gửi gắm mong cầu về sự bình an, sung túc. Tuy nhiên, ranh giới giữa cái đẹp trần tục và sự trang nghiêm thanh tịnh rất mong manh.
Có những loài hoa chúng ta vẫn trầm trồ khen ngợi ngoài đời thường, nhưng xét về mặt phong thủy và tâm linh, chúng lại mang những cái tên hoặc tích truyện không mấy tốt đẹp. Việc vô tình dâng những loài hoa này lên bàn thờ không chỉ thiếu sự tôn nghiêm mà theo quan niệm xưa, còn có thể "phạm húy", mang đến những luồng khí xấu, gây ảnh hưởng đến sự hưng thịnh của gia đình. Dưới đây là 3 loài hoa "đẹp nhưng độc" về mặt ý nghĩa tâm linh mà các gia chủ cần tuyệt đối tránh xa.
1. Hoa dâm bụt: Sắc đỏ rực rỡ nhưng "tên không thuận, phận không sang"
Nhắc đến hoa dâm bụt, ai trong chúng ta cũng nghĩ ngay đến màu đỏ thắm tươi tắn, những cánh hoa to bản bung nở rực rỡ như những chiếc ô che nắng. Loài hoa này rất phổ biến ở các vùng quê, thường được trồng làm hàng rào và nở quanh năm. Chính vì màu đỏ tượng trưng cho may mắn và vẻ ngoài bắt mắt, không ít người trẻ hoặc những ai chưa am hiểu kỹ lưỡng thường tiện tay hái hoặc mua về cắm lên bàn thờ với suy nghĩ "màu đỏ cho đỏ vận".
Thế nhưng, đây là sai lầm tai hại nhất trong thờ cúng. Các cụ xưa đã dạy, chọn hoa dâng cúng phải xét cả sắc - hương và danh (tên gọi). Chữ "dâm" trong tên loài hoa này đằng trước đã phạm vào điều cấm kỵ chốn linh thiêng, gợi lên sự thiếu đoan chính, không nghiêm túc. Hơn nữa, dâm bụt là loài hoa thường mọc ở bờ rào, bụi rậm, nơi người qua kẻ lại, thiếu đi sự thanh tịnh cần thiết để dâng lên bậc bề trên. Dẫu sắc hoa có đẹp đến đâu, nhưng cái "khí" của nó là khí trần tục, dân dã, hoàn toàn không phù hợp với không gian cần sự tôn nghiêm, thoát tục như bàn thờ gia tiên hay bàn thờ Phật. Dâng hoa dâm bụt chẳng khác nào mang sự thiếu tôn trọng đặt lên nơi thờ phụng, dễ khiến bề trên quở trách, tài lộc vì thế mà khó tụ.
2. Hoa nhài: Thơm nức tiếng nhưng gắn liền với tích truyện "nghịch cảnh"
Hoa nhài trắng muốt, hương thơm nồng nàn, quyến rũ, vốn là biểu tượng của sự thanh khiết trong văn học và đời sống. Người ta dùng hoa nhài để ướp trà, để cài áo, nhưng tuyệt nhiên trong văn hóa thờ cúng truyền thống của người Việt, hoa nhài hiếm khi được chọn làm hoa cúng chính trên bàn thờ. Lý do nằm ở những câu chuyện dân gian và quan niệm phong thủy đã ăn sâu vào tiềm thức.
Trong dân gian thường có câu ví von chua chát: "Hoa nhài cắm bãi phân trâu". Câu nói này vô tình đã gán cho loài hoa mỏng manh này một ý nghĩa về sự không xứng đôi vừa lứa, hay sự thanh cao đặt nhầm chỗ ô uế. Chính vì điển tích này mà hoa nhài bị coi là loài hoa mang tính "nghịch", hay gắn liền với những câu chuyện tình ái lứa đôi trắc trở, hoặc những hoàn cảnh không may mắn. Mặc dù trong nhiều nền văn hóa khác, hoa nhài vẫn được sử dụng trên bàn thờ hoặc trong các vòng hoa vật phẩm cúng, tuy nhiên đối với người Việt, hoa nhài đẹp nhưng buồn, bởi vậy mà người ta cũng tránh dâng cúng.
Dâng hoa nhài lên bàn thờ, người xưa lo sợ sẽ mang theo những năng lượng u buồn, những điều tiếng không hay vào nhà. Hơn nữa, dù hương thơm của nhài rất quyến rũ, nhưng lại thiếu đi sự trầm mặc, uy nghi cần có của hương trầm, hương cúc. Vì vậy, để giữ trọn vẹn sự tôn nghiêm và tránh những liên tưởng không hay, gia chủ tốt nhất chỉ nên cắm hoa nhài để thưởng trà, trang trí phòng khách thay vì đặt lên ban thờ.
3. Hoa phù dung: Đẹp kiêu sa nhưng "sớm nở tối tàn", điềm báo của sự lụi tàn
Hoa phù dung đẹp tựa tiên nữ, cánh mỏng manh, xếp tầng tầng lớp lớp và đặc biệt có khả năng đổi màu kỳ diệu từ trắng sang hồng rồi đỏ thẫm trong cùng một ngày. Vẻ đẹp ấy khiến bao người mê mẩn, muốn đem về trưng bày. Nhưng chính đặc tính sinh học của nó lại trở thành "tử huyệt" trong phong thủy thờ cúng.
Đặc điểm của hoa phù dung là "sớm nở tối tàn". Cuộc đời của một bông hoa quá ngắn ngủi, sáng rực rỡ, chiều đã héo rũ tàn phai. Trong khi đó, việc thờ cúng cốt ở sự bền vững, trường tồn, mong cầu phúc lộc dài lâu, con cháu đời đời hưng thịnh. Mang một loài hoa đại diện cho sự ngắn ngủi, vô thường, "bạo phát bạo tàn" lên bàn thờ được xem là điềm gở. Nó ám chỉ tiền tài danh vọng đến nhanh nhưng đi cũng nhanh, gia đạo dễ rơi vào cảnh "vụt sáng rồi vụt tắt", không có hậu. Bàn thờ cần những loài hoa có sức sống bền bỉ như hoa cúc, hoa hồng, hoa sen... để tụ khí, chứ không cần vẻ đẹp mong manh, dễ vỡ và chóng tàn của phù dung. Việc dâng cúng loài hoa này vô tình thể hiện sự hời hợt, thiếu mong cầu về sự gắn kết lâu dài với tổ tiên.
Thờ cúng không cần mâm cao cỗ đầy, nhưng cần nhất là sự tinh tế và cái tâm hiếu kính. Một bình hoa dâng lên không chỉ là vật trang trí, mà là lễ vật gửi gắm tâm nguyện. Thay vì chọn những loài hoa "đẹp mã" nhưng phạm húy như dâm bụt, nhài hay phù dung, các chị em nội trợ hãy ưu tiên những loài hoa mang ý nghĩa cát tường như h oa sen (thanh cao, thoát tục), h oa cúc vàng (trường thọ, sung túc), h oa huệ ta (tao nhã, tôn nghiêm) hay h oa hồng đỏ (tình yêu thương, hạnh phúc).
Chọn đúng hoa, dâng đúng cách, ấy mới là sự tu tập từ những điều nhỏ bé nhất trong nếp nhà, giúp chiêu tài hút lộc, để mỗi nén nhang thắp lên đều ấm cúng và linh thiêng trọn vẹn. Đừng vì một chút sở thích cá nhân hay sự thiếu hiểu biết mà vô tình làm mất đi vượng khí của gia đình trong những ngày quan trọng.
(Thông tin mang tính chiêm nghiệm)
