Ông Năm, 50 tuổi, mới đây đến khám tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM trong tình trạng đầy bụng, khó tiêu, báo VnExpress đưa tin.
Kết quả xét nghiệm cho thấy men gan của ông Năm 114,7 U/L, cao gấp ba lần so với mức bình thường. Siêu âm và đo độ đàn hồi gan ghi nhận gan có cấu trúc thô, bờ không đều, kèm gan nhiễm mỡ độ 2, xơ gan F4.
BS.CKII Huỳnh Văn Trung, Phó trưởng khoa Nội Tiêu hóa, Trung tâm Nội soi và Phẫu thuật nội soi tiêu hóa, chẩn đoán ông Năm bị xơ gan. Lúc này, phần lớn tế bào gan khỏe mạnh đã bị thay thế bởi mô xơ, làm chức năng gan suy giảm rõ rệt. Tuy nhiên, gan vẫn ở giai đoạn còn bù, tức một phần nhỏ tế bào hoạt động được.
Bác sĩ Trung nói với VnExpress: "Theo dõi và kiểm soát chặt chẽ nguyên nhân gây bệnh bây giờ có thể làm chậm hoặc ngăn bệnh tiến triển sang giai đoạn mất bù".
Mất bù là khi gan không đủ khả năng thực hiện các chức năng cơ bản, dễ dẫn đến biến chứng nguy hiểm như cổ trướng, xuất huyết tiêu hóa, ung thư.
BS.CKII Huỳnh Văn Trung thăm khám cho bệnh nhân Năm. (Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh/VnExpress)
Thói quen xấu cần dừng ngay
Trong quá trình thăm khám, bác sĩ được biết ông Năm thường xuyên uống rượu bia trong 25 năm qua.
Bác sĩ khuyên ông Năm cần ngưng hoàn toàn rượu bia - đây là yếu tố then chốt giúp làm chậm tiến triển của xơ gan và giảm nguy cơ biến chứng. Khi dừng rượu đột ngột, người bệnh có thể gặp hội chứng cai rượu (sảng rượu) với các biểu hiện như bứt rứt, khó chịu, kích thích, run tay chân, mất ngủ hoặc lú lẫn. Gia đình cần đồng hành với người bệnh trong giai đoạn này.
Song song đó, ông Năm cần phải được điều trị liên tục, kiểm soát chặt chẽ các bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu nhằm giảm gánh nặng chuyển hóa cho gan. Đồng thời, bệnh nhân cần duy trì vận động thể lực phù hợp với khả năng, tập luyện đều đặn để giảm cân, giảm vòng bụng và cải thiện tình trạng gan nhiễm mỡ. Người bệnh nên tăng cường rau xanh, trái cây tươi, các loại đậu và cá, uống đủ nước mỗi ngày, hạn chế tối đa thực phẩm nhiều chất béo, nhiều đường, thức ăn mặn.
Tác hại của rượu bia với gan
Gan đảm nhận nhiều chức năng quan trọng như thải độc, điều hòa đường huyết, chuyển hóa protein, sản xuất mật. Đây cũng là nơi dự trữ glycogen, vitamin, khoáng chất. Khi uống rượu bia, hơn 90% lượng cồn đi vào cơ thể sẽ được gan chuyển hóa, tạo ra acetaldehyde - một chất độc trung gian có khả năng gây tổn thương trực tiếp tế bào gan. Uống rượu bia thường xuyên, gan phải làm việc quá tải, lâu dần dẫn đến viêm gan, gan nhiễm mỡ và có thể tiến triển thành xơ gan hay ung thư gan.
Ở những người uống nhiều rượu bia kéo dài, tổn thương gan thường tiến triển theo ba giai đoạn chính: gan nhiễm mỡ, viêm gan, xơ gan. Khi đã đến giai đoạn xơ gan, cấu trúc gan bị phá hủy và thay thế bằng mô xơ, làm khả năng tự phục hồi của gan giảm đi rõ rệt.
