Theo Thông báo số 420/VPTW của Văn phòng Ban Chấp hành Trung ương về buổi làm việc ngày 13/11/2025, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh Cảng HKQT Long Thành không chỉ là một cảng hàng không mà phải trở thành động lực chiến lược cho phát triển kinh tế - xã hội đất nước, đặc biệt là với vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
Về năng lực cạnh tranh quốc gia, khu vực và quốc tế, sân bay phải được xây dựng và vận hành với tinh thần vượt lên, khác biệt, tiên phong; là hình mẫu mới về hạ tầng hàng không hiện đại, bền vững và thông minh. Bộ tiêu chí cạnh tranh cần chú trọng ba yếu tố: Chất lượng dịch vụ và trải nghiệm hành khách; năng suất, hiệu quả khai thác; mức độ kết nối và khả năng trung chuyển trong mạng hàng không khu vực.
Phối cảnh sân bay Long Thành khi hoàn thiện. Ảnh: ACV.
Văn bản nêu rõ yêu cầu của Tổng Bí thư về việc chuẩn bị triển khai sớm giai đoạn 2, tận dụng máy móc và nguồn lực hiện có để nhanh chóng nâng công suất lên 50 triệu hành khách và 1,5 triệu tấn hàng hóa mỗi năm; kiểm soát chặt chẽ chất lượng, an toàn, phòng chống tham nhũng, lãng phí, bảo đảm công trình minh bạch, hiệu quả.
Nghiên cứu cơ chế thu hút hãng bay quốc tế
Bộ Xây dựng vừa có công văn gửi Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng, Cục Hàng không Việt Nam (HKVN), Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng; Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) và Tổng Công ty Hàng không Việt Nam, yêu cầu triển khai kết luận của Tổng Bí thư Tô Lâm tại buổi kiểm tra hiện trường dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế (HKQT) Long Thành.
Theo đó, Bộ Xây dựng giao Cục HKVN chủ trì, phối hợp với ACV, Tổng Công ty Hàng không Việt Nam và các hãng bay trong nước nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế để xây dựng bộ tiêu chí đánh giá năng lực cạnh tranh quốc tế của Cảng hàng không quốc tế Long Thành. Bộ tiêu chí phải xác định rõ các yêu cầu cần đạt, đồng thời xây dựng lộ trình, kế hoạch thực hiện nhằm bảo đảm sân bay có đủ năng lực cạnh tranh trong khu vực và quốc tế.
Toàn cảnh sân bay Long Thành hiện tại. Ảnh: Duy Anh.
Liên quan đến hiệu quả tổng thể dự án, Bộ Xây dựng giao ACV rà soát, đánh giá hiệu quả đầu tư theo từng giai đoạn, bao gồm hiệu quả kinh tế, hiệu quả tài chính, thời gian hoàn vốn và mức độ đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội, tăng trưởng GDP của đất nước.
ACV cũng được yêu cầu khẩn trương triển khai xây dựng Quy hoạch Cảng HKQT Long Thành thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Nội dung quy hoạch cần chú trọng bố trí hợp lý các nhà ga hành khách, bổ sung hệ thống đường sắt đô thị kết nối, phát triển đồng bộ hệ sinh thái dịch vụ hàng không và phi hàng không theo hướng hiện đại.
Cơ quan quản lý ngành hàng không được giao chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế về quy hoạch, định hướng phát triển khu vực lân cận cảng hàng không theo mô hình đô thị sân bay, làm cơ sở tham gia ý kiến với địa phương trong công tác quy hoạch.
Cục Hàng không phải nghiên cứu, đề xuất chính sách thu hút các hãng hàng không quốc tế đến khai thác tại Long Thành, trong đó lưu ý xây dựng cơ chế giá, phí, lệ phí bảo đảm khả năng cạnh tranh với các sân bay quốc tế trong khu vực; đồng thời chủ trì xử lý kiến nghị của Tổng Công ty Hàng không Việt Nam về ưu tiên, tạo điều kiện hạ tầng và slot bay.
Dự án Cảng HKQT Long Thành được Quốc hội thông qua chủ trương đầu tư năm 2015, với tổng mức đầu tư hơn 16 tỷ USD. Sân bay được quy hoạch trên diện tích gần 5.000 ha tại Đồng Nai và chia làm ba giai đoạn.
Giai đoạn 1 (2021-2026) triển khai trên diện tích 1.810 ha, xây dựng một đường băng và một nhà ga hành khách với công suất 25 triệu khách mỗi năm, tổng vốn đầu tư hơn 109.000 tỷ đồng (khoảng 4,6 tỷ USD). Cuối năm 2025, sân bay đón chuyến bay thương mại đầu tiên; dự kiến tháng 6 năm nay chính thức đưa vào vận hành khai thác.
Giai đoạn 2 (2030-2035) sẽ xây dựng thêm một đường băng song song và nhà ga hành khách thứ hai, nâng công suất lên 50 triệu khách mỗi năm.
Giai đoạn 3 (2035-2045) hoàn thiện toàn bộ hạng mục còn lại để đạt công suất cuối cùng 100 triệu hành khách và 5 triệu tấn hàng hóa mỗi năm. Khi hoàn thành, sân bay có 4 đường băng và 4 nhà ga hành khách.
Theo định hướng của Bộ Xây dựng, Long Thành sẽ khai thác song song với sân bay Tân Sơn Nhất theo mô hình “cặp cảng quốc tế”. Long Thành dự kiến đảm nhận khoảng 80% chuyến bay quốc tế và 10% chuyến bay nội địa; Tân Sơn Nhất chủ yếu khai thác các đường bay ngắn trong khu vực.
