Bị nhồi máu cơ tim có phải lúc nào cũng đau ngực?

Bố tôi bị nhồi máu cơ tim dù không đau ngực, tình trạng này có phổ biến không? Làm thế nào nhận biết sớm và phòng ngừa tái phát? (Hải, TP HCM)

Trả lời:

Nhồi máu cơ tim xảy ra khi dòng máu cung cấp cho một vùng cơ tim giảm nghiêm trọng hoặc bị gián đoạn, thường do mảng xơ vữa trong động mạch vành nứt, vỡ, hình thành huyết khối gây hẹp hoặc tắc mạch. Cơ tim khi đó bị thiếu oxy, không được tái tưới máu kịp thời có thể dẫn đến hoại tử.

Biểu hiện của nhồi máu cơ tim chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như tuổi tác, giới tính, đái tháo đường, bệnh lý tim mạch khác, khả năng cảm nhận triệu chứng của từng người. Ở một số bệnh nhân, dấu hiệu không điển hình hoặc nhẹ (nhồi máu cơ tim thầm lặng) khiến họ dễ nhầm lẫn với mệt mỏi, khó tiêu hoặc các vấn đề sức khỏe thông thường. Lúc này, bệnh chỉ được phát hiện thông qua thăm khám, điện tâm đồ, xét nghiệm Troponin tim, siêu âm tim, chụp mạch vành, chụp CT/MRI tim...

Đau hoặc khó chịu ở ngực là triệu chứng điển hình nhất của nhồi máu cơ tim. Bệnh nhân có cảm giác đè nặng hoặc bóp nghẹt ở giữa ngực, căng tức hoặc khó chịu vùng ngực, cảm giác nóng rát hoặc nặng ngực, đau kéo dài hoặc xuất hiện từng đợt. Tuy nhiên, tương tự bố bạn, không phải mọi bệnh nhân nhồi máu cơ tim đều có biểu hiện này. Nếu chỉ dựa vào dấu hiệu đau ngực để nhận biết, người bệnh có thể chủ quan và trì hoãn đến bệnh viện, bỏ lỡ "thời gian vàng" điều trị (1-2 giờ đầu kể từ khi khởi phát triệu chứng).

Nếu không đau ngực, nhồi máu cơ tim thường biểu hiện bằng triệu chứng khó thở, đổ mồ hôi lạnh không liên quan đến vận động hoặc thời tiết, buồn nôn, nôn hoặc khó chịu vùng bụng trên, mệt mỏi bất thường, yếu sức, đau hàm, cổ, vai, lưng. Những dấu hiệu này cũng có thể gặp trong nhiều bệnh lý khác. Tuy nhiên, khi triệu chứng xuất hiện đột ngột, nhất là ở người có nguy cơ tim mạch cao, cần nghĩ đến khả năng xảy ra biến cố tim mạch, đến viện khám ngay.

Khi nghi ngờ nhồi máu cơ tim, người bệnh cần được đưa đến cơ sở có khả năng cấp cứu và can thiệp tim mạch sớm, không nên tự lái xe đến bệnh viện. Nếu người bệnh bất tỉnh, không thở bình thường hoặc chỉ thở ngáp, người xung quanh cần gọi cấp cứu và thực hiện hồi sinh tim phổi nếu đã được hướng dẫn.

Điều trị nhồi máu cơ tim không kết thúc sau khi tái thông động mạch. Người từng trải qua biến cố này thuộc nhóm nguy cơ tim mạch cao và có thể tiếp tục xảy ra nhồi máu cơ tim, đột quỵ.

Để giảm nguy cơ tái phát, bố bạn cần dùng thuốc theo chỉ định và tái khám đúng hẹn. Người bệnh nên kiểm soát huyết áp, đường huyết, cholesterol, ngưng hút thuốc, duy trì cân nặng phù hợp, điều chỉnh chế độ ăn hạn chế chất béo bão hòa, chất béo chuyển hóa và muối, luyện tập đều đặn. Nếu xuất hiện trở lại các biểu hiện như khó thở, vã mồ hôi lạnh, mệt bất thường, choáng hoặc giảm khả năng gắng sức không rõ nguyên nhân, người bệnh cần khám ngay.

Trưởng khoa Bệnh Tim cấu trúc
Trung tâm Tim mạch Can thiệp
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM