Bệnh nhi B.N. (2 tuổi, ngụ Đồng Nai) được đưa đến Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP.HCM) trong tình trạng sốt cao không hạ, lên tới 40-41 độ C, co giật liên tục.
Bệnh nhi được chẩn đoán mắc tay chân miệng và viêm phổi nặng. Sau hơn 1 tuần điều trị tích cực, bệnh nhi đã qua cơn nguy kịch và đang được tiếp tục theo dõi.
“Ban đầu, gia đình đưa bé đến bệnh viện địa phương điều trị. Sau 2 ngày, tình trạng của bé không thuyên giảm mà còn co giật nhiều hơn, quá lo lắng nên gia đình chuyển bé lên TP.HCM”, mẹ bệnh nhi cho biết.
Trong tháng vừa qua, Khoa Nhiễm - Thần kinh, Bệnh viện Nhi đồng 1, ghi nhận số ca mắc tay chân miệng có xu hướng gia tăng. Mỗi ngày, khoa tiếp nhận điều trị nội trú khoảng 25 - 30 trường hợp, trong đó có những ca diễn tiến nặng ở mức độ 2B hoặc độ 3.
Số ca mắc tay chân miệng có xu hướng gia tăng do tác nhân EV71.
Đáng chú ý là sự trở lại của chủng EV71 (Enterovirus 71) - tác nhân thường liên quan đến các ca bệnh nặng.
Chỉ trong tháng 11, Bệnh viện Nhi Đồng 1 xét nghiệm 18 ca tay chân miệng nặng, trong đó có tới 10 ca dương tính với EV71, chiếm 56%.
TS. BS Nguyễn An Nghĩa, Phó Trưởng khoa Nhiễm - Thần kinh, Bệnh viện Nhi đồng 1 cho biết: “ Các trẻ nhập viện có biểu hiện rất đa dạng. Có trẻ chỉ mới sốt hơn 48 giờ, có trẻ sốt cao liên tục, một số có triệu chứng giật mình, ói nhiều, hoặc đã xuất hiện ban tay chân miệng và tổn thương loét họng điển hình. Một số trẻ nặng hơn vào viện trong tình trạng rối loạn nhịp thở, phải đặt nội khí quản hoặc chống sốc ngay tại khoa cấp cứu”.
Khoa Nhiễm, Bệnh viện Nhi đồng 2 (TP.HCM) cũng ghi nhận số ca mắc tay chân miệng gia tăng, dao động từ 20 - 30 ca nội trú mỗi ngày. Trong đó, có nhiều trường hợp nặng, biến chứng thần kinh, thậm chí phải lọc máu.
So với cùng kỳ năm ngoái, số ca tay chân miệng năm nay tăng cao hơn, dù thời điểm này không phải mùa đỉnh dịch. Thông thường, đỉnh dịch rơi vào tháng 5 và tháng 9 - 10, khi trẻ quay lại trường học. Năm nay, sau đợt tăng tháng 9–10, số ca không giảm mà giữ ở mức cao cho đến hiện tại.
Nếu không được điều trị kịp thời, tay chân miệng có thể dẫn tới các biến chứng nặng, thậm chí tử vong.
Theo Bác sĩ Trần Ngọc Lưu, Khoa Nhiễm, Bệnh viện Nhi đồng 2, nhấn mạnh: “Khoa luôn duy trì tinh thần chủ động đối với các bệnh diễn tiến nhanh như tay chân miệng. Nhân viên y tế được tập huấn thường xuyên, sẵn sàng nhận định và xử trí ca nặng. Trang thiết bị luôn được đảm bảo, và khi số ca tăng, khoa có thể mở rộng khu cách ly, huy động thêm máy móc và nhân lực để duy trì chất lượng chăm sóc và điều trị”.
Sở Y tế TP.HCM đã phát đi thông tin khuyến cáo sự xuất hiện của tác nhân EV71 là nguyên nhân chính đáng lo ngại trong bối cảnh dịch tay chân miệng đang gia tăng ở TP.HCM.
Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP.HCM (HCDC) cũng xác nhận chỉ bắt đầu phát hiện EV71 từ đầu tháng 11 sau khi giám sát hơn 400 mẫu từ đầu năm. Điều này cho thấy sự xuất hiện của EV71 có mối liên hệ mật thiết với thời điểm số ca mắc và ca nặng đồng loạt gia tăng.
Theo các chuyên gia y tế, EV71 là tác nhân có khả năng gây biến chứng thần kinh, hô hấp, và tuần hoàn, khiến diễn tiến nặng xảy ra nhanh chóng. Tuy nhiên, EV71 không phải là tác nhân mới và bệnh hoàn toàn có thể được kiểm soát nếu cha mẹ nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo nên người dân không nên quá hoang mang, mà cần nâng cao ý thức phòng ngừa bệnh.
Để đối phó với tình hình bệnh tay chân miệng hiện nay, TP.HCM đã siết chặt công tác phòng chống dịch ở mọi cấp độ.
Tại cộng đồng và trường học, yêu cầu kiểm tra, giám sát nhà trẻ, mẫu giáo phải được tăng cường. Các cơ sở cần bố trí đầy đủ xà phòng và dung dịch rửa tay, hướng dẫn xử lý đúng quy trình khi phát hiện trường hợp nghi ngờ. Yêu cầu bắt buộc là trẻ mắc bệnh phải được nghỉ học để tránh lây lan trong môi trường tập thể.
Tại HCDC, Trung tâm Y tế khu vực và Trạm Y tế xã/phường, hệ thống y tế cơ sở phải siết chặt giám sát, cập nhật liên tục các ổ dịch mới phát sinh. Công tác tập huấn chuyên sâu cho đội ngũ y tế cần được triển khai và cần ban hành hướng dẫn giám sát, xử lý ổ dịch thống nhất trên toàn thành phố.
Tại các bệnh viện, cần sẵn sàng thu dung và điều trị các ca nặng. Các bệnh viện cần kích hoạt quy trình hội chẩn nhanh khi có ca diễn tiến xấu và báo cáo ca bệnh đầy đủ trên hệ thống giám sát để có dữ liệu ứng phó kịp thời.
