Tôi thường ăn bún, phở vào buổi sáng vì nghĩ các món này đủ dinh dưỡng cho ngày làm việc. Gần đây, tôi thấy mọi người hay ăn ngô, khoai, trứng. Nếu chỉ ăn những thực phẩm này có đủ dinh dưỡng không? Xin chuyên gia tư vấn! (Lê Hằng, Hà Nội)
Lương y Đỗ Minh Tuấn - Hội Đông y Hà Nội tư vấn:
Theo y học cổ truyền, buổi sáng là lúc tì vị (hệ tiêu hóa) còn yếu, cần thực phẩm nhẹ nhàng, dễ tiêu, dễ hấp thu để khởi động ngày mới. Những món phổ biến như phở, bún với nước dùng nhiều mỡ, chất béo động vật, rau sống mang hàn khí và tinh bột tinh luyện dễ khiến tì vị “quá tải”, gây đầy bụng, chướng hơi, buồn ngủ.
Y học hiện đại cũng cảnh báo, tinh bột tinh luyện làm đường huyết tăng vọt rồi tụt nhanh, dẫn đến mau đói, mệt mỏi. Chất béo động vật và muối dư thừa còn tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa, mỡ máu, huyết áp.
Vậy, ăn gì để no, khỏe, bền năng lượng? Bạn có thể chọn trứng, khoai, ngô thay thế.
1. Trứng, đặc biệt trứng gà ta, giàu choline - dưỡng chất hỗ trợ hệ thần kinh, tăng trí nhớ, giữ đầu óc minh mẫn. Đạm trong trứng dễ tiêu, không gây áp lực cho hệ tiêu hóa buổi sớm. Theo Đông y, trứng có vị cam, tính bình, bổ khí huyết, dưỡng âm, ích tủy não, phù hợp cho người lao động trí óc, người lớn tuổi hoặc sau ốm dậy.
Bạn có thể dùng trứng luộc, hấp, hoặc tráng với rau ngót, mồng tơi rất đơn giản, ngon miệng, đủ dinh dưỡng.
2. Bạn có thể chọn khoai lang, khoai môn, khoai mỡ chứa tinh bột phức và chất xơ dồi dào, giúp no lâu, nhẹ bụng, không làm đường huyết tăng đột ngột. Theo Đông y, khoai lang bổ trung, ích khí, nhuận tràng, hỗ trợ tiêu hóa, giảm táo bón, tăng sinh khí cho ngày mới. Ai hay mệt mỏi, táo bón nên dùng khoai buổi sáng.
Nên dùng khoai hấp hoặc nướng là tốt nhất, tránh chiên rán vì dầu mỡ gây nóng trong, hại tì vị.
3. Ngô được mệnh danh hạt ngọc cho cơ quan tiêu hóa. Ngô luộc hoặc nướng là kho báu sức khỏe, giàu chất chống oxy hóa như lutein, zeaxanthin, bảo vệ mắt, đặc biệt tốt cho người lớn tuổi. Theo Đông y, ngô vị ngọt, tính bình, lợi tiểu, tiêu thực, hỗ trợ người đầy bụng, tiểu ít, tiểu buốt.
Râu ngô còn là vị thuốc quý. Một bắp ngô nóng buổi sáng cung cấp năng lượng nhẹ nhàng, không tăng mỡ máu, không làm “rút” khí lực như món nhiều dầu mỡ. Bạn dùng ngô luộc hoặc nướng, đơn giản nhưng đủ chất.
Bạn có thể luân phiên sử dụng các món trên cho bữa sáng hằng ngày vừa giúp sống khỏe vừa không cần cầu kỳ. Chỉ cần một quả trứng, một củ khoai, nửa bắp ngô là đủ năng lượng cho 3-4 tiếng làm việc tỉnh táo. Bộ ba này nuôi dưỡng cơ quan tiêu hóa, bổ sung khí huyết, tránh xa dầu mỡ, muối thừa, phụ gia hại gan thận.
