Ăn bánh chưng thế nào để không đầy bụng, trào ngược?

Trả lời:

Bánh chưng là món ăn truyền thống không thể thiếu trong mâm cỗ ngày Tết cổ truyền. Tuy nhiên, món ăn này làm từ gạo nếp, dễ gây ra các triệu chứng như đầy bụng, chậm tiêu, ợ hơi, ợ chua, nặng hơn là trào ngược dạ dày thực quản.

Gạo nếp chứa nhiều amylopectin - một dạng tinh bột có cấu trúc dẻo và kết dính cao. Khi vào dạ dày, loại tinh bột này khó bị phân giải hoàn toàn, khiến thức ăn lưu lại lâu hơn trong dạ dày dẫn đến cảm giác no lâu, đầy bụng, chướng hơi. Người có chức năng tiêu hóa kém hoặc mắc các bệnh lý dạ dày mạn tính sẽ cảm nhận triệu chứng rõ rệt hơn.

Bên cạnh gạo nếp, nhân bánh chưng gồm đậu xanh giàu đạm thực vật, tốt cho sức khỏe nhưng có thể thúc đẩy sinh hơi, gây đầy bụng. Trong khi đó, thịt mỡ chứa nhiều chất béo bão hòa, làm chậm quá trình làm rỗng dạ dày, khiến thức ăn bị ứ đọng lâu hơn, tạo cảm giác nặng bụng, khó chịu, trào ngược. Chất béo còn có thể làm giảm trương lực cơ thắt thực quản dưới, tạo điều kiện cho axit dạ dày đi ngược lên thực quản, gây nóng rát sau xương ức, ợ chua, ho khan...

Để hạn chế đầy bụng, trào ngược khi ăn bánh chưng, ba của bạn nên ăn với lượng vừa phải, mỗi lần chỉ nên ăn khoảng 1/8 chiếc bánh, tương đương 200-250 kcal, không nên ăn liên tục nhiều bữa. Người thừa cân, béo phì, đái tháo đường, tăng huyết áp hoặc có bệnh lý dạ dày, nên giảm lượng ăn xuống còn 1/2-1 miếng nhỏ mỗi lần và không ăn thường xuyên.

Nên ưu tiên bánh chưng luộc, hạn chế bánh chưng chiên rán nhiều dầu mỡ. Tránh ăn bánh chưng sau 19h để dạ dày có ít nhất 3-4 giờ tiêu hóa trước khi ngủ. Khi ăn, nên kết hợp với rau xanh, dưa hành hoặc các món giàu chất xơ giúp hỗ trợ tiêu hóa. Đồng thời hạn chế rượu bia vì cồn có thể kích thích niêm mạc dạ dày, làm tăng tiết axit, khiến nguy cơ ợ nóng và trào ngược cao hơn.

Khi xuất hiện các dấu hiệu như ợ nóng kéo dài, đau thượng vị, buồn nôn, khó nuốt, ho khan mạn tính hoặc sụt cân không rõ nguyên nhân, người bệnh nên đi khám chuyên khoa tiêu hóa để được tư vấn và điều trị phù hợp.

Khoa Nội Tiêu hóa
Trung tâm Nội soi và Phẫu thuật Nội soi Tiêu hóa
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM