Khoai lang từ lâu vẫn được nhiều người xem là thực phẩm lành mạnh, tốt cho tiêu hóa, giúp kiểm soát đường huyết và giảm cân. Thế nhưng, theo các chuyên gia dinh dưỡng, “thực phẩm tốt” không đồng nghĩa với “ăn bao nhiêu cũng được”. Nếu ăn sai cách, khoai lang có thể khiến gan phải làm việc quá tải, lâu dài còn gây tổn thương chức năng gan.
Những sai lầm khi ăn khoai lang gây hại cho gan
1. Ăn quá nhiều làm tăng áp lực chuyển hóa cho gan
Khoai lang chứa lượng tinh bột khá cao, khi tiêu hóa sẽ nhanh chóng chuyển thành glucose, khiến đường huyết tăng mạnh nếu ăn quá nhiều. Đặc biệt, với người bị gan nhiễm mỡ, tiểu đường hoặc rối loạn chuyển hóa, điều này khiến gan phải hoạt động liên tục để xử lý lượng đường dư thừa, dễ dẫn đến tổn thương tế bào gan.
Với người khỏe mạnh, ăn nhiều khoai lang chỉ tăng calo, nhưng với người có bệnh lý chuyển hóa, đây là “gánh nặng thật sự” cho gan.
2. Ăn khoai lang bị mốc, đốm đen làm tăng nguy cơ nhiễm độc gan
Nhiều người có thói quen ăn khoai lang cả vỏ hoặc chỉ cắt bỏ phần bị hỏng, nhưng điều này rất nguy hiểm. Khoai lang bảo quản không đúng cách dễ nhiễm nấm Aspergillus, sinh ra độc tố aflatoxin – một trong những chất gây ung thư gan mạnh nhất được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm 1 chất gây ung thư ở người.
Ngay cả khi chỉ có vài đốm mốc bên ngoài, độc tố vẫn có thể thấm sâu vào phần thịt khoai, việc cắt bỏ không loại trừ được nguy cơ.
3. Ăn khoai lang thay cơm lâu dài có thể gây rối loạn gan
Dù là thực phẩm giàu chất xơ và vitamin, khoai lang không cung cấp đủ protein và axit amin thiết yếu. Nếu chỉ ăn khoai lang thay bữa chính trong thời gian dài, cơ thể sẽ thiếu nguyên liệu cho gan tổng hợp enzym và protein, làm giảm khả năng thải độc và chuyển hóa.
Một nghiên cứu tại Nhật Bản cho thấy, những người ăn khoai lang làm thực phẩm chính trong thời gian dài có tỷ lệ rối loạn chức năng gan cao hơn 17% so với nhóm ăn uống cân bằng.
4. Ăn khoai lang khi đói dễ gây hại gan và dạ dày
Nhiều người vì tiện nên ăn khoai lang vào buổi sáng khi bụng trống rỗng, nhưng thói quen này có thể khiến gan và dạ dày chịu áp lực lớn. Khoai lang chứa nhiều đường và chất xơ, khi ăn lúc đói sẽ kích thích tiết axit dạ dày quá mức, dễ gây đầy hơi, ợ chua, thậm chí rối loạn đường huyết.
Một nghiên cứu tại bệnh viện tuyến trung ương ở Trung Quốc ghi nhận, người ăn hơn 150g khoai lang khi đói có mức đường huyết sau ăn tăng gần 40% so với nhóm ăn sáng bình thường, khiến gan phải hoạt động mạnh để điều hòa đường máu.
5. Ăn khoai lang kèm đồ chiên, nhiều dầu gây hại cho gan
Khoai lang bản thân đã giàu tinh bột, nhưng nhiều người lại thích ăn cùng gà rán, uống trà sữa hoặc chiên khoai ngập dầu. Sự kết hợp giữa đường và chất béo khiến mỡ tích tụ nhanh trong gan, tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ, rối loạn mỡ máu.
Theo một khảo sát tại Mỹ, người ăn chế độ nhiều đường, nhiều chất béo có tỷ lệ gan nhiễm mỡ lên tới 60%, cao hơn nhiều so với người chỉ tiêu thụ một loại dinh dưỡng quá mức.
Ăn khoai lang thế nào mới tốt cho gan?
Khoai lang vẫn là thực phẩm lành mạnh nếu được ăn đúng cách và đúng lượng. Các chuyên gia khuyến nghị:
- Chỉ nên ăn 100–150g/lần, không ăn quá nhiều.
- Tuyệt đối không ăn khoai lang mốc, có đốm đen hoặc mùi lạ.
- Không nên ăn khi đói hoặc thay hoàn toàn bữa chính.
- Kết hợp với thực phẩm giàu protein (như trứng, đậu, thịt nạc) và rau xanh để cân bằng dinh dưỡng.
- Tránh ăn cùng thực phẩm nhiều dầu mỡ hoặc đường.
