Toàn cảnh Bạch Long Vĩ – đặc khu xa nhất Vịnh Bắc Bộ. Ảnh: TTXVN
Bộ Xây dựng mới đây ban hành Quyết định số 1140/QĐ-BXD phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Việc điều chỉnh nhằm cụ thể hóa Quy hoạch tổng thể quốc gia, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và phù hợp với bối cảnh phát triển mới của ngành hàng không...
Theo Quyết định này, việc điều chỉnh nhằm cụ thể hóa Quy hoạch tổng thể quốc gia, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và phù hợp với bối cảnh phát triển mới. Đồng thời, mạng lưới cảng hàng không được quy hoạch theo hướng gắn với các hành lang kinh tế trọng điểm, tăng cường kết nối với đường bộ, đường sắt và đường thủy nhằm nâng cao năng lực vận tải và liên kết vùng.
Cụ thể, theo quy hoạch, đến năm 2030, Việt Nam dự kiến có 36 cảng hàng không, bao gồm 19 cảng hàng không quốc tế và 17 cảng hàng không nội địa.
Trong đó, danh mục 19 cảng hàng không quốc tế, bao gồm: Cao Bằng, Vân Đồn, Cát Bi, Nội Bài, Gia Bình, Ninh Bình, Thọ Xuân, Vinh, Phú Bài, Đà Nẵng, Chu Lai, Vân Phong, Cam Ranh, Liên Khương, Long Thành, Tân Sơn Nhất, Cần Thơ, Phú Quốc và Côn Đảo.
Danh mục 17 cảng hàng không nội địa, bao gồm: Lai Châu, Điện Biên, Sa Pa, Nà Sản, Bạch Long Vĩ, Đồng Hới, Quảng Trị, Phù Cát, Tuy Hòa, Pleiku, Buôn Ma Thuột, Măng Đen, Phan Thiết, Rạch Giá, Cà Mau, Thành Sơn và Thổ Chu.
Như vậy, so với quy hoạch trước đây, 7 cảng hàng không mới được bổ sung, bao gồm: Ninh Bình, Gia Bình, Vân Phong, Lai Châu, Bạch Long Vĩ, Măng Đen và Phan Thiết.
Trong số này, có sân bay tại đặc khu Bạch Long Vĩ, nơi giữ vị trí đặc biệt quan trọng về quốc phòng, an ninh và phát triển kinh tế biển. Việc sẽ có thêm sân bay mới được coi là bước ngoặt hạ tầng giao thông tại đặc khu xa bờ nhất Vịnh Bắc Bộ. Sân bay mới sẽ giúp rút ngắn thời gian kết nối với đất liền, đồng thời, thúc đẩy phát triển kinh tế biển, du lịch, dịch vụ hậu cần nghề cá, cũng như tăng cường năng lực bảo đảm quốc phòng, an ninh và cứu hộ, cứu nạn trên vùng biển Vịnh Bắc Bộ.
Theo quy hoạch, sân bay tại đặc khu Bạch Long Vĩ sẽ là sân bay cấp 4C. Đây cũng chính là cấp sân bay có khả năng phục vụ các loại tàu bay tầm trung, đáp ứng nhu cầu vận chuyển hành khách và hàng hóa ra khu vực đảo xa bờ.
Mục tiêu công suất thiết kế của công trình được phân kỳ theo 2 giai đoạn cụ thể: Đến năm 2030, công suất của sân bay này là khoảng 0,02 triệu khách/năm, tầm nhìn đến năm 2050 khoảng 0,5 triệu khách/năm.
Việt Nam dự kiến có tới 36 sân bay vào năm 2030. Ảnh: VGP
Đặc khu Bạch Long Vĩ có tiềm năng phát triển kinh tế biển
Trên thực tế, đặc khu Bạch Long Vĩ được thành lập trên cơ sở huyện đảo Bạch Long Vĩ (thuộc TP Hải Phòng), nằm cách đất liền khoảng 110km và cách quần đảo Cát Bà khoảng 70km. Đây cũng là đảo xa bờ nhất trong Vịnh Bắc Bộ.
Nhờ vị trí đặc biệt, đặc khu Bạch Long Vĩ đóng vai trò quan trọng trong chiến lược bảo vệ chủ quyền biển, đảo, phát triển kinh tế biển (nhờ nguồn lợi hải sản phong phú, các mô hình nuôi trồng thủy sản bền vững…), cũng như nghiên cứu khoa học biển của Việt Nam.
Bên cạnh đó, Bạch Long Vĩ còn là địa điểm quan trọng trong công tác quan trắc khí tượng thủy văn, nghiên cứu tài nguyên và môi trường biển. Đặc khu có Khu bảo tồn biển Bạch Long Vĩ, được Thủ tướng Chính phủ thành lập theo Quyết định số 2630/QĐ-TTg ngày 31/12/2013 để bảo vệ các hệ sinh thái rạn san hô, rong biển, cỏ biển, các bãi giống, bãi đẻ cùng nhiều loài thủy sinh có giá trị.
Theo quy hoạch, đến năm 2050, mạng lưới tiếp tục được mở rộng lên 37 cảng hàng không. Trong đó có 20 cảng hàng không quốc tế. Ngoài sân bay hiện hữu, quy hoạch còn bổ sung Cảng hàng không thứ hai Vùng Thủ đô Hà Nội nhằm đáp ứng nhu cầu vận tải hàng không trong dài hạn.
Theo tính toán của Bộ Xây dựng, khi hoàn thiện theo quy hoạch, hệ thống cảng hàng không cả nước sẽ đạt tổng công suất khoảng 533,5 triệu hành khách mỗi năm, với nhu cầu vốn đầu tư khoảng 586.505 tỷ đồng.
Bên cạnh đó, cùng với mở rộng mạng lưới sân bay, Bộ Xây dựng cũng tiến hành điều chỉnh quy hoạch phát triển các trung tâm logistics hàng không tại những cảng hàng không có sản lượng hàng hóa từ 250.000 tấn/năm trở lên. Cụ thể, các trung tâm này sẽ được ưu tiên bố trí tại vùng Thủ đô, vùng TP HCM và các cảng hàng không Vân Đồn, Cát Bi, Quảng Trị, Chu Lai, Long Thành, Cần Thơ cùng với một số sân bay khác khi đáp ứng tiêu chí về sản lượng hàng hóa.
