Vì sao nên tiêm trưởng thành phổi cho thai kỳ dọa sinh non?

Tiêm trưởng thành phổi giúp thúc đẩy quá trình trưởng thành phổi thai nhi, giảm nguy cơ suy hô hấp và một số biến chứng do sinh non.

ThS.BS.CKII Hà Ngọc Đại, Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, cho biết tiêm trưởng thành phổi được chỉ định ở thai phụ có nguy cơ sinh non trong thời gian gần. Theo Hội Sản phụ khoa Mỹ (ACOG), một liệu trình corticosteroid trước sinh được khuyến cáo cho thai phụ từ 24 tuần đến 34 tuần, có nguy cơ sinh trong vòng 7 ngày, khi tuổi thai được xác định chính xác, không có nhiễm trùng ở mẹ.

Đây là biện pháp sử dụng nhóm thuốc corticosteroid, giúp thúc đẩy quá trình trưởng thành phổi thai nhi. Thuốc sẽ đi qua nhau thai, thúc đẩy quá trình trưởng thành của phổi và sản xuất surfactant - chất hoạt động bề mặt giúp các phế nang duy trì độ mở, hỗ trợ trao đổi khí sau khi trẻ chào đời.

Corticosteroid không được sử dụng thường quy cho tất cả thai phụ. Bác sĩ dựa trên tuổi thai, khả năng sinh non trong thời gian gần và tình trạng của mẹ, thai để quyết định có cần tiêm hay không.

Thai phụ có dấu hiệu chuyển dạ sớm sẽ được khám để đánh giá khả năng sinh non. Nếu nguy cơ cao, bác sĩ có thể chỉ định corticosteroid nhằm tạo điều kiện để thuốc phát huy tác dụng trước khi trẻ chào đời.

Thuốc cũng được sử dụng khi thai phụ có thể phải chấm dứt thai kỳ sớm vì lý do sản khoa hoặc thái phụ bị vỡ ối non trước chuyển dạ. Với trường hợp vỡ ối non, bác sĩ cần đánh giá tình trạng mẹ và thai trước khi quyết định sử dụng corticosteroid. Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khuyến cáo không sử dụng corticosteroid để trì hoãn việc sinh khi có tình trạng cần chấm dứt thai kỳ ngay.

Ngoài ra, thai đôi hoặc đa thai có nguy cơ sinh non cao hơn thai đơn, do đó có thể thuộc nhóm được chỉ định corticosteroid.

Người có tiền sử sinh non, bất thường cổ tử cung hoặc các yếu tố khác làm tăng nguy cơ sinh non là cơ sở để bác sĩ đánh giá. Thai phụ không được chỉ định corticosteroid chỉ dựa trên một yếu tố nguy cơ mà cần xem xét khả năng sinh trong thời gian gần.

Thai phụ có thể đau hoặc khó chịu tại vị trí tiêm. Tăng đường huyết tạm thời là tác dụng cần lưu ý, đặc biệt ở người mắc đái tháo đường trước hoặc trong thai kỳ. Nhóm này cần được theo dõi đường huyết và điều chỉnh điều trị nếu cần. Sau sinh, trẻ có thể bị hạ đường huyết, đặc biệt khi corticosteroid được sử dụng ở giai đoạn cuối thai kỳ. Do đó, trẻ cần được theo dõi và xử trí khi cần.

Bác sĩ Đại khuyến cáo thai phụ có các dấu hiệu như đau bụng từng cơn, gò tử cung đều, ra nước hoặc máu âm đạo, tăng áp lực vùng chậu cần đến cơ sở sản khoa để được khám.