Tưởng viêm xoang tái phát hóa ung thư vòm họng

Bà Xinh, 57 tuổi, nghẹt mũi, ù tai tưởng viêm xoang tái phát, bác sĩ phát hiện u lấp kín vòm họng và hốc mũi, chèn ép đường thở.

GS.TS.BS Trần Phan Chung Thủy, Giám đốc Trung tâm Tai Mũi Họng, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, nội soi tai mũi họng cho bà Xinh ghi nhận u mũi, u vòm lớn khoảng 4 cm. Chụp cắt lớp vi tính ghi nhận khối u choán chỗ vùng vòm hầu hai bên, tắc phức hợp lỗ ngách xoang, khí hóa cuốn mũi giữa bên trái (bất thường cấu trúc giải phẫu bên trong hốc mũi).

Khối u ở vòm chặn lỗ mũi sau khiến không khí khó lưu thông dẫn đến nghẹt mũi, khó thở. U xâm lấn gờ vòi, tức vùng cạnh lỗ thông của vòi nhĩ eustachian - ống nhỏ nối tai giữa vòm mũi họng gây chèn ép, dịch ứ đọng dẫn đến ù tai.

GS Chung Thủy chẩn đoán bà Xinh u vòm, u hốc mũi, viêm đa xoang nhầy mủ, chỉ định lấy mẫu mô sinh thiết. Kết quả là viêm loét mạn tính kèm hoại tử sinh mủ lan rộng, nghi tổn thương ác tính.

Người bệnh được chỉ định phẫu thuật cắt toàn bộ u vòm và u hốc mũi, gửi giải phẫu bệnh. Theo GS Chung Thủy, với khối u lớn, lấp kín hai hốc mũi, cần phẫu thuật lấy u, sau đó xạ trị. Nếu khối u ở vòm họng nhỏ, chỉ nhô lên ở vòm, người bệnh thường chỉ cần xạ trị, không cần phẫu thuật.

Quá trình phẫu thuật, bác sĩ thấy u vòm họng nằm sâu, hẹp, gần nhiều mạch máu và dây thần kinh quan trọng. Khối u giàu mạch máu nuôi nên nguy cơ chảy máu trong mổ cao. Êkíp đốt động mạch bướm khẩu cái trái (động mạch chính cấp máu cho vùng mũi và vòm họng) để hạn chế chảy máu. Sau đó, sử dụng máy cắt hút đốt coblator, vừa cắt hút khối u vừa cầm máu cho người bệnh.

Kết quả giải phẫu bệnh và nhuộm hóa mô miễn dịch khối u là ung thư biểu mô tế bào vảy không sừng hóa, không biệt hóa, giai đoạn T2N0. U đã lan mạnh ra ngoài vòm họng, song chưa di căn hạch cổ, tiên lượng điều trị tốt.

Sau phẫu thuật, bà Xinh hồi phục tốt, đủ sức khỏe để xạ trị. Đến nay, hơn ba tháng tuân thủ phác đồ xạ trị cá thể hóa, bà đáp ứng điều trị tốt, tăng cân, ăn uống cải thiện, tiêu tiểu bình thường, sức khỏe ổn định.

Ung thư vòm họng là bệnh lý ác tính khởi phát từ các tế bào biểu mô ở vòm họng, phần trên cùng của họng, nằm phía sau mũi. Các yếu tố nguy cơ của ung thư vòm gồm nhiễm virus Epstein-Barr (EBV), di truyền, gia đình, thói quen ăn mặn, hút thuốc, rượu và tiếp xúc hóa chất, khói bụi nghề nghiệp.

Theo GS Chung Thủy, ung thư vòm họng là loại ung thư nhạy với xạ trị, tế bào ung thư dễ bị tia xạ tiêu diệt, khối u thường thu nhỏ rõ sau điều trị. Nếu phát hiện sớm, tiên lượng rất tốt, tỷ lệ sống sau 5 năm ở giai đoạn sớm có thể trên 80-90%. Tuy nhiên, giai đoạn đầu, dấu hiệu bệnh không rõ ràng như nghẹt mũi, ù tai, dễ nhầm lẫn với viêm mũi xoang, như trường hợp bà Xinh.

Người nghẹt mũi một bên kéo dài, ù tai, nhất là khi điều trị viêm xoang không đỡ, cần đi khám tai mũi họng, nội soi vòm họng sớm để phát hiện bệnh, điều trị kịp thời.

*Tên người bệnh đã được thay đổi