Báo động về tăng huyết áp
Thông tin được PGS.TS Phạm Nguyên Sơn - nguyên Phó giám đốc Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 chia sẻ tại lễ ra mắt trợ lý AI quản lý tăng huyết áp Kolia.
Theo PGS Sơn, tăng huyết áp đang trở thành vấn đề sức khỏe cộng đồng đáng báo động, khoảng 3-4 người trưởng thành thì có 1 người mắc bệnh. Tỷ lệ tăng huyết áp hiện chiếm khoảng 25-30% dân số và đặc biệt phổ biến ở người trên 60 tuổi, trong đó hơn một nửa người cao tuổi mắc bệnh.
Đáng lo ngại, tăng huyết áp đang ngày càng trẻ hóa. Nguyên nhân đến từ áp lực công việc, căng thẳng kéo dài, chế độ ăn uống thiếu lành mạnh và lối sống ít vận động. Nhiều người trẻ chỉ thích uống trà sữa, la cà quán ăn nhưng không thể dục.
PGS Sơn dẫn trường hợp một bệnh nhân sinh năm 1999 nặng 112kg khám vào 1 tuần trước. Khi khám, thanh niên này có huyết áp lên tới 180/120 mmHg - mức độ cực kỳ nguy hiểm, kèm tăng mỡ máu, tăng đường huyết và đái tháo đường.
"Những trường hợp chỉ 20 tuổi như thế này chúng tôi gặp thường ngày, không phải lạ và thực sự đáng báo động", bác sĩ Sơn nhấn mạnh.
Theo bác sĩ Sơn, nguy hiểm nhất ở tăng huyết áp là bệnh thường diễn tiến âm thầm, không có triệu chứng rõ ràng. Nhiều người chỉ phát hiện khi đã xuất hiện biến chứng nặng như suy tim, tai biến mạch máu não, suy thận, tổn thương mắt hoặc tổn thương mạch máu.
“Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, tăng huyết áp có thể dẫn tới các biến cố tim mạch nguy hiểm, thậm chí tử vong”, PGS Sơn cảnh báo.
Tuy nhiên, tỷ lệ người biết mình mắc bệnh hiện vẫn còn thấp. Ngay cả ở những bệnh nhân đã điều trị, nhiều trường hợp vẫn chưa kiểm soát được huyết áp ở mức mục tiêu, làm gia tăng nguy cơ biến chứng.
Tăng huyết áp được ví như “kẻ giết người thầm lặng” bởi bệnh tiến triển âm thầm khiến nhiều người chủ quan cho đến khi xảy ra hậu quả nghiêm trọng.
Cần khám ngay từ 18 tuổi
Theo khuyến cáo của các tổ chức tim mạch quốc tế, người từ 18 tuổi trở lên nên kiểm tra huyết áp định kỳ. Với những người có yếu tố nguy cơ như béo phì, hút thuốc lá, tiểu đường, căng thẳng kéo dài hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch, việc theo dõi cần thực hiện thường xuyên hơn để phát hiện sớm bệnh.
PGS Sơn cho rằng điều trị tăng huyết áp hiện nay không chỉ dừng ở việc kê đơn mà cần hướng tới quản lý lâu dài và cá thể hóa cho từng bệnh nhân. Tuy nhiên, số lượng người mắc bệnh ngày càng tăng đang tạo áp lực lớn cho hệ thống y tế.
Trong bối cảnh đó, công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI) được kỳ vọng sẽ hỗ trợ hiệu quả cho bác sĩ và người bệnh. Theo PGS Sơn, AI không thay thế bác sĩ nhưng có thể đóng vai trò như một “trợ lý y tế”, hỗ trợ theo dõi sức khỏe liên tục giữa các lần khám, giúp phát hiện sớm nguy cơ và giảm tải cho hệ thống y tế.
Ông khuyến cáo người dân cần chủ động bảo vệ sức khỏe tim mạch bằng cách kiểm tra huyết áp định kỳ, giảm muối trong khẩu phần ăn, hạn chế đồ ăn nhiều dầu mỡ, duy trì cân nặng hợp lý, tăng cường vận động, ngủ đủ giấc, giảm căng thẳng, không hút thuốc lá, hạn chế rượu bia và tuân thủ điều trị nếu đã được chẩn đoán tăng huyết áp.
