Ngày 5/1, Chủ tịch HĐQT Công ty Z Holding Hoàng Quang Thịnh và hai Phó tổng giám đốc La Khắc Minh, Nguyễn Văn Minh bị TAND Hà Nội xét xử về 3 tội Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, Sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm và Rửa tiền.
Cùng vụ án, 15 người khác bị truy tố về tội Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng hoặc Sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm. Vụ án được xét xử hai tuần sau khi VKSND Tối cao ban hành cáo trạng.
Công ty Cổ phần Z Holding tại Hà Nội thành lập từ năm 2020, vốn điều lệ 1,9 tỷ đồng, chuyên buôn thực phẩm chức năng. Ba người góp vốn chính là Hoàng Quang Thịnh (Chủ tịch HĐQT), Nguyễn Văn Minh (Giám đốc, người đại diện pháp luật) và La Khắc Minh.
Hệ thống Z Holding còn có 4 công ty cổ phần, 19 công ty đứng tên chủ nhãn, bán hàng online. Ngoài ra còn có 26 hệ thống bán hàng, 208 nhóm bán hàng, 179 hộ kinh doanh cá thể.
Ba bị cáo trực tiếp nắm quyền điều hành, chi phối mọi hoạt động trong hệ thống Z Holding. Trước năm 2023, Z Holding đặt gia công tại nhiều nhà máy để sản xuất các sản phẩm dinh dưỡng, thực phẩm bổ sung và thực phẩm dùng cho chế độ ăn đặc biệt.
Nhưng để giảm chi phí sản xuất sản phẩm, tăng lợi nhuận, chủ động được nguồn hàng, bộ ba lãnh đạo Z Holding thống nhất thành lập Công ty Nature Made. Sau đó tự xây dựng nhà máy để sản xuất, kinh doanh các mặt hàng đang phải đặt thuê gia công.
Tại Nature Made, Văn Minh sẽ điều hành mọi hoạt động, Khắc Minh phụ trách việc đặt hàng, tổ chức bán sản phẩm do nhà máy Nature Made sản xuất. Một số người còn lại được giao vận hành khâu sản xuất, nghiên cứu phát triển công thức sản phẩm.
Bị can Hoàng Quang Thịnh (trái) và La Khắc Minh. Ảnh: Bộ Công an.
Nhằm giảm giá 15-20% so với sản phẩm cùng loại đang thuê công ty khác gia công, sản xuất, Văn Minh chỉ đạo cấp dưới xây dựng công thức, tính giá nguyên liệu và chi phí theo yêu cầu giảm giá. Sau đó dựa vào giá vốn do nhân viên cung cấp, nhóm này quyết định duyệt giá bán sản phẩm ra thị trường.
Với sản phẩm chuyển nhà máy, để giảm giá thành, ba ông chủ này đã chỉ đạo xây dựng định mức nguyên liệu sản phẩm không đúng với hồ sơ đã đăng ký. Cách thức là thay thế, bỏ bớt, giảm hàm lượng nguyên liệu hoặc không bổ sung nguyên liệu đơn chất với Vitamin, khoáng chất hỗn hợp.
Cơ quan điều tra cáo buộc nhóm này biết rõ làm vậy sẽ không có đủ thành phần, hàm lượng theo tiêu chuẩn công bố. Hơn nữa, sau khi thay đổi công thức không thực hiện thủ tục công bố lại sản phẩm ngay.
Sản phẩm mới cũng thực hiện bằng cách thức tương tự. Ngoài ra, thông tin thành phần dinh dưỡng không đạt nhưng vẫn "luồn lách" để được Công ty cổ phần khoa học công nghệ Avatek và Công ty TNHH khoa học TSL cấp khống phiếu kiểm nghiệm an toàn thực phẩm. Phiếu này sau đó được dùng để hợp thức hồ sơ đăng ký tự công bố sản phẩm tại cơ quan có thẩm quyền.
Quá trình sản xuất, nhân viên Z Holding còn tự ý thay đổi công thức bằng cách bỏ bớt, thay thế, thêm nguyên liệu trong trường hợp sản phẩm bị vón cục, không tan hoặc có mùi. Sau khi thay đổi công thức cũng không thực hiện kiểm nghiệm chỉ tiêu dinh dưỡng trước và sau.
Theo cơ quan điều tra, việc này dẫn đến sản phẩm thực tế không đúng thành phần, hàm lượng theo hồ sơ công bố. Nếu sữa bột có chỉ tiêu chất lượng một số chất đạt dưới 70% so với mức công bố, đủ điều kiện để xác định là sữa giả.
Thuê KOLs quảng cáo
Để bán hàng, ba ông chủ Z Holding đã chỉ đạo xây dựng "Dự án Butaba" để tổ chức, thành lập 26 hệ thống bán hàng theo mô hình trưởng nhóm, phó nhóm. Tiếp đến phân tầng, tổ chức thành 208 nhóm bán hàng cấp dưới.
Hình thức bán hàng dựa trên danh nghĩa Công ty Z Holding và các công ty trong hệ thống. Nhân viên bán hàng của 26 hệ thống thuộc ty Z Holding thường sẽ bán hàng trực tuyến, ký hợp đồng với người nổi tiếng, có ảnh hưởng - KOLs, để quảng cáo trên các nền tảng mạng xã hội. Việc bán hàng qua mạng chiếm doanh thu chủ yếu của hệ thống.
Công an khám xét kho hàng của Z Holding. Ảnh: Công an cung cấp.
Khi có khách đặt mua hàng, nhân viên cập nhật trên phần mềm quản trị bán hàng (ODOO - CRM) để theo dõi đơn hàng. Sau đó các đơn vị vận chuyển giao hàng và thu hộ tiền hàng chuyển về cho Công ty Z Holding. Tiền được giao cho kế toán để hạch toán tập trung trên toàn hệ thống.
Từ năm 2023 đến tháng 5/2025, nhà máy Nature Made do Z Holding sở hữu đã sản xuất và bán 74 loại sản phẩm ra thị trường. Tổng cộng là gần 11 triệu dạng lon, hộp hoặc gói, mang lại doanh thu sau khi trừ giảm giá và hàng bán trả lại là gần 845 tỷ đồng.
Trong số này Công ty Nature Made đã sản xuất và bán 26 sản phẩm được kết luận là hàng giả, tổng số 4,5 triệu lon sữa. Sau khi bán mang về tổng doanh thu 417 tỷ đồng. Lợi nhuận trước thuế thu nhập doanh nghiệp và các khoản trích quỹ từ doanh thu bán 26 sản phẩm giả tại Công ty Nature Made là 73 tỷ đồng.
Các công ty thuộc hệ thống Công ty Z Holding đã bán ra thị trường tổng số 4,2 triệu lon, hộp, gói của 22 loại sản phẩm giả, thu 2.018 tỷ đồng. Đơn giá tính theo giá bán trung bình của từng sản phẩm. Lợi nhuận trước thuế thu nhập doanh nghiệp là 319 tỷ đồng,.
Tiền thu được, Thịnh hưởng lợi 63,2 tỷ đồng, Văn Minh hưởng 46 tỷ, còn Khắc Minh nhận 40 tỷ. Số còn lại chia cho những người khác và trích vào các loại quỹ của Công ty Z Holding.
Ngoài hành vi này, bộ ba lãnh đạo Z Holding còn bị cáo buộc che giấu hơn 7.825 tỷ đồng doanh thu thực tế, gây thiệt hơn 1.633 tỷ đồng về thuế cho Nhà nước. Nhóm này còn Rửa tiền 83 tỷ đồng dưới vỏ bọc là quỹ đầu tư, giao dịch cổ phần, mua bán bất động sản.
VKSND Tối cao đánh giá, Bộ Y tế, Bộ Tài chính, Thanh tra, Quản lý thị trường và các đơn vị liên quan có trách nhiệm khi đã không kịp thời phát hiện những sai phạm của Công ty Z Holding và các công ty thuộc hệ thống để xử lý kịp thời.
Cơ quan công tố do đó kiến nghị tăng cường kiểm tra, thanh tra hoạt động sản xuất, buôn bán hàng hóa là thực phẩm, hạch toán sổ sách kê khai thuế, các giao dịch mua bán, chuyển nhượng cổ phần, bất động sản, công khai kết quả hoạt động kiểm toán của các công ty kiểm toán xác nhận báo cáo tài chính và doanh thu của doanh nghiệp.
