Hôm 2/9, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho biết ông nêu đề xuất này với Lãnh đạo Tối cao, Giáo chủ Ayatollah Ali Khamenei từ năm 2024. Ông Pezeshkian thừa nhận kế hoạch này vấp phải nhiều chỉ trích, nhưng ông lập luận cuộc khủng hoảng tài nguyên tích tụ trầm trọng đến mức Iran phải có nghĩa vụ chuyển thủ đô, không còn lựa chọn nào khác.
“Khu vực này nằm trên bờ Vịnh Ba Tư, có thể tiếp cận trực tiếp với vùng biển rộng mở và phát triển quan hệ thương mại và kinh tế. Nếu chúng ta có cái nhìn khác về năng lực của khu vực này, chúng ta có thể xây dựng một khu vực rất thịnh vượng và tiên tiến. Chấp nhận tình hình hiện tại mà không thiết kế bản đồ khoa học, chính xác và mang tính bản địa cho tương lai là chưa đủ”, Tổng thống Iran nhấn mạnh.
Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian.
Nhà lãnh đạo Pezeshkian tiếp tục nói: " Những vấn đề mà đất nước đang đối mặt buộc chúng ta phải định hướng con đường phát triển về phía Vịnh Ba Tư. Tehran, Karaj và Qazvin hiện đối mặt với khủng hoảng nước và cuộc khủng hoảng này không thể dễ dàng giải quyết".
Hiện tại, Tehran trở thành đô thị hơn 10 triệu dân, tiêu thụ gần 1/4 tổng lượng nước của Iran. Nhiều Tổng thống trước đây cũng nêu vấn đề di dời thủ đô, bao gồm cả ông Hassan Rouhani, người thậm chí còn đi xa hơn khi vạch ra kế hoạch với nhiều phương án lựa chọn.
Ông Pezeshkian từ lâu gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng khủng hoảng nước ngày càng trầm trọng của Iran. Một số ước tính gần đây cho thấy lượng mưa năm 2025 chỉ còn chưa tới 100mm.
Ông cho biết: “ Năm ngoái, lượng mưa là 140mm, trong khi mức chuẩn là 260mm; nghĩa là lượng mưa đã giảm khoảng 50 đến 60%. Năm nay, tình hình cũng nghiêm trọng tương tự”.
Các đập ở Tehran thường cung cấp 70% lượng nước cho thủ đô, 30% còn lại được cung cấp từ nguồn nước ngầm. Tuy nhiên, lượng mưa thấp và lượng bốc hơi tăng l làm giảm sản lượng nước từ đập và gia tăng áp lực lên nước ngầm.
“Phát triển mà không tính đến tác động lên tài nguyên và chi phí sẽ chỉ dẫn đến hủy hoại. Nếu không thể thiết lập được sự cân bằng này, sự phát triển sẽ bất thành" , ông Pezeshkian nói thêm.
