Theo báo cáo tổng kết thi hành Luật Thủ đô (có hiệu lực từ 1/7/2013) của Bộ Tư pháp, công tác di dời và quản lý quỹ đất sau khi di dời đối với một số cơ quan, tổ chức chưa được thực hiện nghiêm theo Quyết định số 130/2015 của Thủ tướng Chính phủ. Tiến độ di dời thực hiện rất chậm, quỹ đất sau khi di dời chưa được bàn giao lại cho Hà Nội để ưu tiên xây dựng, phát triển các công trình công cộng theo quy định của Luật Thủ đô.
Bộ Tư pháp, cần giảm cao ốc khu vực nội đô.
Bộ Tư pháp chỉ rõ, theo quy hoạch chung xây dựng Thủ đô thì khu vực nội đô lịch sử được xác định phải hạn chế phát triển nhà ở, công trình cao tầng, giảm mật độ xây dựng và mật độ cư trú. Song song với đó là ở các đô thị vệ tinh, các khu đô thị mới phải được xây dựng nhà ở đạt tiêu chuẩn quốc gia, đáp ứng cho nhiều đối tượng sử dụng để giảm tải cho đô thị trung tâm. Tuy nhiên, thực tế lại trái ngược khi nhiều dự án chung cư cao tầng vẫn tiếp tục được xây dựng; tạo thêm áp lực về gia tăng dân số, quá tải về hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội trong khu vực nội thành Hà Nội.
"Nhiều dự án nhà thương mại, chung cư cao tầng được xây dựng trên nền đất sau khi di dời trên đường Nguyễn Trãi, đường Nguyễn Tuân (Thanh Xuân) trước đây là nơi đặt trụ sở, nhà xưởng của các ngành công nghiệp như Cao su Sao vàng, xà phòng, Thuốc lá Thăng Long, Dệt Mùa đông, Xe đạp Thống Nhất, Xe buýt Hà Nội…, nay là những dự án tổ hợp nhà liền kề, trung tâm thương mại và căn hộ thương mại với quy mô, mật độ rất lớn", Bộ Tư pháp nêu thực trạng.
Đáng chú ý, dù Hà Nội đã xem xét, giới thiệu địa điểm, quỹ đất để đầu tư xây dựng các bệnh viện tuyến Trung ương, cơ sở giáo dục, trụ sở làm việc của 9 bộ, ngành Trung ương. Thế nhưng đến nay mới chỉ có Trường Đại học Y tế công cộng là đơn vị duy nhất thực hiện di dời ; khu đất sau khi di dời lại được chuyển đổi xây dựng tổ hợp dự án nhà cao tầng.
7 bộ ngành vẫn giữ trụ sở cũ
Vẫn theo báo cáo của Bộ Tư pháp, ở tuyến Trung ương, Bệnh viện K cơ sở 2 và Bệnh viện Nội tiết đã xây dựng cơ sở mới và đưa vào sử dụng, nhưng vẫn tiếp tục sử dụng cơ sở cũ trong nội thành. Trong số 9 bộ, ngành hiện có 7 cơ quan vẫn tiếp tục giữ lại trụ sở làm việc cũ, 2 cơ quan còn lại được chấp thuận chuyển đổi mục đích sang đầu tư xây dựng nhà ở, văn phòng cao tầng.
Bộ Tư pháp cho biết, UBND TP Hà Nội báo cáo, đã bố trí quỹ đất tập trung tại khu vực Tây Hồ Tây, quận Tây Hồ (khoảng 20ha) và phường Mễ Trì, quận Nam Từ Liêm (khoảng 55ha).
Báo cáo tổng kết thi hành Luật Thủ đô cũng cho hay, để thực hiện việc di dời trụ sở các bộ, ngành, cơ quan trung ương, Bộ Xây dựng đã tổ chức lập đồ án quy hoạch đến năm 2030, tổ chức thi tuyển ý tưởng quy hoạch, kiến trúc tổng thể Khu trụ sở làm việc các bộ ngành Trung ương tại khu vực Tây Hồ Tây. Trên cơ sở kết quả thi tuyển, Bộ Xây dựng đang hoàn thiện Đồ án quy hoạch hệ thống trụ sở làm việc của các bộ ngành Trung ương, làm cơ sở triển khai đầu tư xây dựng theo quy hoạch được duyệt.
2 cơ sở đã được chấp thuận chuyển đổi mục đích sử dụng đất để tạo nguồn vốn di dời và đầu tư xây dựng trụ sở mới gồm trụ sở Thanh tra Chính phủ tại số 220 Đội Cấn, quận Ba Đình và trụ sở VKSND tối cao tại số 45 Lý Thường Kiệt, quận Hoàn Kiếm.
Bộ Tư pháp dẫn chứng, “thống kê sơ bộ tại một số quận Ba Đình, Đống Đa, Hai Bà Trưng cho thấy nhiều dự án nhà cao tầng đã và đang được triển khai xây dựng như: Tổ hợp trung tâm thương mại, văn phòng và căn hộ cao cấp ở Liễu Giai, Đội Cấn; Tổ hợp trung tâm dịch vụ, thương mại và nhà ở tại trung tâm Hội chợ triển lãm Việt Nam - Láng Hạ; Tòa nhà Hồng Công Tower - Đê La Thành; Tổ hợp văn phòng cho thuê, căn hộ tại Vietronic - Nguyễn Chí Thanh; các dự án xây dựng trên nền đất của các công ty cổ phần đầu tư xây dựng số 7, Công ty cổ phần bánh kẹo Hải Châu…”.
