Những trường hợp nào được hoàn trả tiền đóng bảo hiểm y tế năm 2026?
Năm 2026, theo các quy định hiện hành từ Luật Bảo hiểm y tế và các quyết định của Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam, có 4 trường hợp sẽ được hoàn trả tiền đóng bảo hiểm y tế (BHYT). Cụ thể:
1. Người tham gia được cấp thẻ BHYT theo nhóm đối tượng mới, nay báo giảm giá trị sử dụng thẻ đã cấp trước đó (có thứ tự đóng xếp sau đối tượng mới theo quy định của Luật Bảo hiểm y tế 2024).
- Số tiền hoàn trả: Tính theo mức đóng BHYT và thời gian đã đóng tiền nhưng chưa sử dụng thẻ.
- Thời gian đã đóng tiền nhưng chưa sử dụng thẻ: Tính từ thời điểm thẻ BHYT được cấp theo nhóm mới bắt đầu có giá trị sử dụng.
2. Được ngân sách nhà nước điều chỉnh tăng hỗ trợ mức đóng bảo hiểm y tế
- Số tiền hoàn trả: Tính theo mức đóng BHYT và thời gian đã đóng tiền nhưng chưa sử dụng thẻ.
- Thời gian đã đóng tiền nhưng chưa sử dụng thẻ: Tính từ thời điểm quyết định của cơ quan có thẩm quyền có hiệu lực.
3. Bị chết trước khi thẻ bảo hiểm y tế có giá trị sử dụng
- Số tiền hoàn trả: Tính theo mức đóng BHYT và thời gian đã đóng tiền nhưng chưa sử dụng thẻ.
- Thời gian đã đóng tiền nhưng chưa sử dụng thẻ: Tính từ thời điểm thẻ có giá trị sử dụng.
4. Do đóng trùng bảo hiểm y tế
- Số tiền hoàn trả: Tính theo mức đóng BHYT và thời gian đã đóng tiền nhưng chưa sử dụng thẻ.
- Thời gian đã đóng tiền nhưng chưa sử dụng thẻ: Tính từ thời điểm thẻ BHYT được cấp theo nhóm mới bắt đầu có giá trị sử dụng.
Thủ tục và thời gian giải quyết hoàn trả tiền bảo hiểm y tế
Để nhận tiền hoàn trả đóng Bảo hiểm y tế (BHYT) trong năm 2026, có thể thực hiện theo các bước hướng dẫn chi tiết dưới đây. Quy trình này áp dụng cho các trường hợp phổ biến như đóng trùng, thay đổi nhóm đối tượng hoặc được tăng mức hỗ trợ từ Nhà nước.
Thành phần hồ sơ cần chuẩn bị
Cần chuẩn bị 01 bộ hồ sơ gồm các giấy tờ sau:
- Tờ khai TK1-TS: Tờ khai tham gia, điều chỉnh thông tin BHXH, BHYT (Mẫu mới nhất năm 2026).
Lưu ý: Tại mục "Nội dung thay đổi", cần ghi rõ: "Đề nghị hoàn trả tiền đóng BHYT do... (lý do cụ thể)" và cung cấp số tài khoản ngân hàng chính chủ (tên ngân hàng, chi nhánh) để nhận tiền.
- Bản sao căn cước công dân.
- Thẻ BHYT cũ (nếu có hoặc nếu được yêu cầu để đối chiếu giá trị sử dụng).
- Giấy tờ chứng minh (nếu có) như quyết định thuộc diện hộ nghèo/cận nghèo mới, hoặc hợp đồng lao động mới để chứng minh việc thay đổi nhóm đối tượng.
Các hình thức nộp hồ sơ
Cách 1: Nộp trực tiếp
- Đến cơ quan BHXH nơi bạn cư trú hoặc nơi bạn đã đóng tiền mua thẻ.
- Nộp tại các Tổ chức dịch vụ thu (đại lý thu bưu điện hoặc UBND xã/phường).
Cách 2: Nộp qua bưu chính
- Gửi hồ sơ đã chuẩn bị qua đường bưu điện chuyển phát nhanh đến địa chỉ cơ quan BHXH tỉnh.
Cách 3: Nộp online
Truy cập Cổng Dịch vụ công Quốc gia hoặc Cổng Dịch vụ công BHXH Việt Nam.
Sử dụng tài khoản VNeID định danh mức độ 2 để đăng nhập và thực hiện thủ tục "Hoàn trả tiền đóng cho người tham gia BHYT theo hộ gia đình/người được ngân sách hỗ trợ".
Thời hạn giải quyết và nhận tiền
Thời gian xử lý: Không quá 05 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan BHXH nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
Kết quả: Bạn sẽ nhận được Quyết định hoàn trả (Mẫu C16-TS).
Hình thức nhận tiền: Tiền sẽ được chuyển khoản trực tiếp vào tài khoản ngân hàng bạn đã đăng ký trong tờ khai. Nếu không có tài khoản, bạn có thể đăng ký nhận tiền mặt tại cơ quan BHXH.
