“Cơn nghiện thuốc” Claude
Theo WSJ, người ta gọi hiện tượng này là "ngấm thuốc Claude".
Đó là khoảnh khắc mà các kỹ sư phần mềm, giám đốc điều hành và các nhà đầu tư giao phó công việc cho Claude AI của Anthropic – để rồi sững sờ chứng kiến một cỗ máy tư duy với năng lực gây sốc, ngay cả trong thời đại vốn đã tràn ngập các công cụ trí tuệ nhân tạo mạnh mẽ.
Nhiều lập trình viên đã dành trọn kỳ nghỉ lễ vừa qua cho những "cơn say Claude", mải mê thử nghiệm khả năng của mô hình mới nhất từ Anthropic: Claude Opus 4.5, được tích hợp bên trong công cụ lập trình máy tính có tên Claude Code.
Dù các công ty công nghệ đã đưa AI viết code vào quy trình làm việc từ nhiều năm nay, và các mô hình trước đây thường chỉ được ví như một lập trình viên tập sự, nhưng làn sóng xôn xao xoay quanh phiên bản mới nhất của Claude lại mang một sắc thái hoàn toàn khác biệt.
Malte Ubl là Giám đốc Công nghệ tại Vercel, đơn vị hỗ trợ phát triển và lưu trữ website, ứng dụng cho người dùng Claude Code cùng các công cụ tương tự. Ông cho biết đã sử dụng công cụ này để hoàn thành một dự án phức tạp chỉ trong một tuần – khối lượng công việc mà nếu không có AI sẽ ngốn của ông khoảng một năm. Ubl đã dành 10 tiếng mỗi ngày trong kỳ nghỉ để xây dựng phần mềm mới và chia sẻ rằng, mỗi lần chạy code mang lại cảm giác hưng phấn giống như đang chơi máy đánh bạc ở Las Vegas vậy.
Cơn sốt Claude đã lan rộng mạnh mẽ trong tháng này, chạm tới cả những người không phải kỹ sư. Nhiều người đã lên mạng xã hội mô tả quá trình xây dựng chương trình phần mềm đầu tiên của họ dù chưa từng học lập trình. Và bất chấp chữ "Code" trong tên gọi, mọi người đang sử dụng Claude Code cho đủ mọi việc, từ phân tích dữ liệu sức khỏe đến tổng hợp báo cáo chi phí.
Một số người mô tả cảm giác kinh ngạc xen lẫn nỗi buồn khi nhận ra chương trình này có thể dễ dàng tái tạo chuyên môn mà họ đã dày công vun đắp trong suốt sự nghiệp.
"Nó thật tuyệt vời, nhưng cũng thật đáng sợ," Andrew Duca, Giám đốc điều hành của nền tảng thuế tiền điện tử Awaken Tax, chia sẻ. Duca đã viết code từ khi còn học cấp hai. "Tôi dành cả đời để phát triển kỹ năng này, vậy mà Claude Code 'hạ đo ván' nó chỉ trong một lần xử lý”.
Song hành với ChatGPT
Anthropic thường chia sẻ ánh hào quang cùng OpenAI – chủ sở hữu ChatGPT. Hai startup mô hình AI hàng đầu này – vốn đều đang lỗ hàng tỷ USD – tập trung vào các thị trường khác nhau. OpenAI sở hữu cơ sở người dùng phổ thông rộng lớn trên toàn cầu với tổng lượng người dùng cao hơn nhiều, trong khi Anthropic lại tập trung vào khách hàng doanh nghiệp. Theo Menlo Ventures, tính đến giữa năm 2025, Anthropic đã chiếm thị phần người dùng doanh nghiệp lớn hơn.
Cả hai "con cưng" của làng AI này gần đây đều có phần bị lu mờ trước Google, khi gã khổng lồ tìm kiếm vùng lên mạnh mẽ trong cuộc đua với mô hình AI và bộ công cụ ấn tượng của riêng mình. Tuy nhiên, điều đó không ngăn được giới sành sỏi dồn sự chú ý vào sản phẩm mới nhất của Anthropic.
Theo các công ty tình báo thị trường Similarweb và Sensor Tower, tổng lượng khán giả web của Claude trong tháng 12 đã tăng hơn gấp đôi so với năm trước, và số lượng người dùng duy nhất hàng ngày trên máy tính để bàn đã tăng 12% trên toàn cầu so với tháng trước.
Duca cho biết ông từng định tuyển thêm kỹ sư phần mềm mới cho công ty nhưng đã quyết định hủy bỏ. Ông cho rằng Claude Code giúp ông làm việc hiệu quả gấp 5 lần.
Không giống như hầu hết các chatbot bị giới hạn trong ứng dụng hoặc trang web đang được sử dụng rộng rãi hiện nay, Claude Code có thể hoạt động tự chủ, với quyền truy cập rộng rãi vào tệp tin của người dùng, trình duyệt web và các ứng dụng khác.
Mặc dù giới công nghệ đã dự đoán về một kỷ nguyên sắp tới của các "tác nhân" (agent) AI có khả năng làm hầu hết mọi việc cho con người, nhưng tương lai đó diễn ra khá chậm chạp. Việc sử dụng Claude Code là lần đầu tiên nhiều người dùng được tương tác thực tế với loại AI này, mang lại cái nhìn thoáng qua về những gì sắp xảy ra.
Mọi người đang sử dụng nó để phân tích dữ liệu kinh tế liên bang, khôi phục ảnh cưới từ ổ cứng bị hỏng, xây dựng trang web mới từ con số không, trả lời hàng loạt email hoặc đặt đồ ăn. Trên mạng xã hội X, CEO của Shopify, Tobias Lütke, cho biết ông đã dùng nó để xây dựng phần mềm phân tích kết quả chụp MRI gần đây của mình.
Boris Cherny, người đứng đầu dự án Claude Code, chia sẻ: "Một người đã kết nối webcam với nó chỉ để... ngồi xem cây cà chua của họ lớn lên. Nó quá khác biệt so với những AI xuất hiện trước đây."
Với việc có quá nhiều người không biết lập trình đang dùng thử, Cherny và nhóm của ông quyết định ra mắt một biến thể gọi là Cowork. Thay vì giao diện "dòng lệnh" (command line) kiểu MS-DOS như ứng dụng gốc, Cowork hiển thị một giao diện đồ họa người dùng thân thiện hơn. Họ đã xây dựng sản phẩm này trong khoảng 10 ngày – bằng cách sử dụng chính Claude Code.
Anthropic, công ty dự kiến sẽ IPO trong năm nay, từ lâu đã theo đuổi chiến lược tập trung vào việc tạo ra AI thành thạo lập trình, tiếp theo là "tooling" – khả năng của hệ thống AI trong việc sử dụng các phần mềm khác nhau với sự can thiệp hạn chế của con người.
Hầu hết các bảng xếp hạng từ lâu đã công nhận đây là mô hình lập trình tốt nhất, và theo một bảng đánh giá do các nhà nghiên cứu tại Đại học California, Berkeley duy trì, nó cũng là mô hình hàng đầu về khả năng sử dụng công cụ.
Câu hỏi đặt ra cho nhiều người lúc này là: Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo?
"Câu chuyện lớn hơn ở đây sẽ là khi công nghệ này vượt ra khỏi phạm vi kỹ thuật phần mềm," David Hsu, Giám đốc điều hành của Retool, một startup về AI cho doanh nghiệp, nhận định. Các kỹ sư phần mềm chỉ chiếm một phần rất nhỏ trong lực lượng lao động Hoa Kỳ. "Liệu nó sẽ tiến xa đến đâu?"
