3 người nguy kịch vì đột quỵ
Qua tuổi 45, nhiều người vẫn đang ở giai đoạn sung sức, bận rộn với công việc, gia đình và các mối quan hệ xã hội. Không ít người cho rằng những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng chỉ xảy ra khi về già. Thực tế, các bác sĩ ngày càng tiếp nhận những bệnh nhân chưa đến 50 tuổi gặp biến cố cấp tính, trong đó có đột quỵ.
Bác sĩ Nguyễn Thắng Nhật Tuệ - Trạm cấp cứu vệ tinh số 32 thuộc Trung tâm Cấp cứu 115 (TPHCM) cho biết, những trường hợp đột tử, đột quỵ ở người ngoài 40 tuổi ngày càng nhiều. Chỉ trong một ngày, bác sĩ cấp cứu cùng lúc 3 trường hợp đột quỵ còn khá trẻ gồm 2 người xuất huyết não, 1 người nhồi máu não.
Những ca bệnh trên cho thấy đột quỵ không chỉ là vấn đề của người cao tuổi. Khi các yếu tố nguy cơ tích tụ trong nhiều năm mà không được phát hiện, kiểm soát, biến cố có thể xảy ra khi một người vẫn đang trong độ tuổi lao động.
Theo bác sĩ Tuệ, đột quỵ gồm hai dạng chính là nhồi máu não và xuất huyết não. Nhồi máu não xảy ra khi mạch máu nuôi não bị tắc nghẽn, khiến một phần não không được cung cấp đủ máu và oxy. Trong khi đó, xuất huyết não xảy ra khi mạch máu bị vỡ, gây chảy máu trong não. Cả hai đều là cấp cứu y khoa.
Người bệnh có thể đang sinh hoạt, làm việc bình thường thì đột ngột xuất hiện yếu hoặc liệt một bên cơ thể, méo miệng, nói khó, không hiểu lời, chóng mặt, mất thăng bằng hoặc rối loạn thị lực. Một số trường hợp có thể xuất hiện cơn đau đầu dữ dội, đặc biệt trong xuất huyết não.
Khi xuất hiện dấu hiệu nghi ngờ, người xung quanh cần gọi cấp cứu 115, đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế có khả năng điều trị đột quỵ càng sớm càng tốt.
Trong thời gian chờ cấp cứu, người bệnh cần được đặt ở tư thế an toàn, đặc biệt nếu lơ mơ hoặc nôn ói; theo dõi nhịp thở và giữ thông thoáng đường thở. Người xung quanh không tự ý cho bệnh nhân ăn, uống hoặc dùng thuốc vì có thể gây sặc hoặc làm tình trạng nặng hơn.
Các phương pháp như cạo gió, cắt lể, chích máu, giác hơi... cũng không nên áp dụng. Việc này không thay thế được điều trị đột quỵ và có thể khiến người bệnh mất thời gian vàng.
Đừng đợi cơ thể có dấu hiệu mới đến bệnh viện
Đột quỵ có nhiều yếu tố nguy cơ, trong đó tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, ít vận động và chế độ ăn không hợp lý là những vấn đề cần được kiểm soát.
Đáng chú ý, tăng huyết áp và một số rối loạn chuyển hóa có thể diễn biến âm thầm. Một người vẫn làm việc, sinh hoạt bình thường nhưng bên trong cơ thể đã tồn tại những yếu tố làm tăng nguy cơ tim mạch và đột quỵ.
Đây cũng là lý do nhóm tuổi 45-50 không nên chủ quan với sức khỏe. Việc kiểm tra huyết áp, đường huyết, mỡ máu và khám sức khỏe định kỳ giúp phát hiện sớm các bất thường để can thiệp trước khi xảy ra biến cố.
Phần lớn những ca cấp cứu này đều có chung bệnh cảnh là huyết áp cao, rượu bia và tâm lý chủ quan có thể trở thành một “bộ ba” nguy hiểm. Chỉ một lần bỏ thuốc, một cuộc nhậu quá chén hay nghĩ rằng triệu chứng rồi sẽ tự hết cũng có thể khiến người bệnh bỏ lỡ thời gian cấp cứu quý giá.
Đáng lo ngại, tăng huyết áp thường diễn biến âm thầm, trong khi đột quỵ có thể xảy ra rất đột ngột. Khi xuất hiện các dấu hiệu như méo miệng, yếu liệt một bên, nói khó, chóng mặt, mất thăng bằng hoặc đau đầu dữ dội, người bệnh cần được cấp cứu ngay.
Bác sĩ Tuệ khuyến cáo, sức khỏe không phải lúc nào cũng giảm dần theo tuổi. Có những biến cố xảy ra rất nhanh, chỉ vài phút có thể làm thay đổi hoàn toàn cuộc sống của một người.
