Nguyên nhân mèo mang xác động vật về nhà và cách giảm số ‘quà’ khó nhìn

Nếu bạn để mèo của mình đi lang thang ngoài trời, có thể nó sẽ mang về một điều bất ngờ khó chịu, như một con chim hay con chuột chết ngậm trong miệng. Điều này có thể khiến nhiều chủ nuôi bối rối. Rốt cuộc thì, tại sao mèo lại giết một con vật mà không cần ăn, rồi lại mang về như một “món quà”?

Lý do không phải là vì bạn không cho thú cưng ăn đủ. Mà nguyên nhân nằm ở lịch sử tiến hóa của loài mèo.

“Mèo có bản năng săn mồi bẩm sinh”, bác sĩ thú y Stephanie Liff tại phòng khám Pure Paws Veterinary Care ở thành phố New York (Mỹ), cho biết. Mặc dù mèo đã được thuần hóa cách đây hơn 10.000 năm, nhưng mèo nhà hiện đại nhìn chung vẫn giữ được bản năng săn mồi. Điều đó có nghĩa là chúng có động lực săn bắt.

Mèo đôi lúc vồ chim, cắn chết rồi tha xác về nhà. Ảnh: iStock.

Có một vài giả thuyết về lý do mèo mang con mồi về nhà, theo Emmanuelle Baudry, nhà sinh thái học đô thị tại Đại học Paris-Saclay (Pháp), chia sẻ với Live Science ngày 21/4. Giả thuyết chính là hành vi này có tính mẫu tử.

Trong tự nhiên, mèo mẹ ra ngoài săn mồi rồi mang thức ăn về cho đàn con. Điều này không chỉ giúp mèo con no bụng mà còn cho chúng cơ hội chơi đùa, tập săn mồi và nhận biết con mồi. Vì vậy, trong mối quan hệ với con người, mèo có thể xem chúng ta như những “mèo con kém cỏi”, bà Baudry nói.

Nhưng điều đó không có nghĩa là thú cưng của bạn đang xúc phạm bạn. Ngược lại, “nó là một kiểu khen ngợi”, bà Liff nói với Live Science. “Chúng cảm thấy thoải mái trong ngôi nhà của mình. Chúng xem bạn là một phần trong gia đình”.

Theo bà Liff, một giả thuyết khác là mèo có thể cảm thấy an toàn hơn khi ăn con mồi ở nhà thay vì ngoài tự nhiên. Trong trường hợp này, mèo xem nhà bạn như nơi trú ẩn - nơi chúng có thể yên tĩnh ăn uống, giấu con mồi hoặc nghỉ ngơi.

“Meo meo meo, đã là mèo phải bắt chuột...”. Ảnh: Shutterstock.

Dù một số con mèo săn mồi liên tục, số khác lại rất hiếm khi làm vậy. Các nhà nghiên cứu từ lâu đã ghi nhận sự khác biệt này giữa các con mèo nhà. Theo bà theo Baudry, có ba yếu tố chính ảnh hưởng đến việc mèo có thường xuyên đi săn hay không: tính cách của mèo, môi trường xung quanh và cách chủ nuôi quản lý chúng.

Trong một nghiên cứu năm 2023 trên tạp chí Ecology and Evolution, bà Baudry và cộng sự đã đào sâu vào yếu tố tính cách. Nghiên cứu cho thấy, những con mèo có tính cách thống trị, hung hăng và năng động (theo nhận định từ chủ nuôi) thường mang về nhà nhiều xác động vật hơn. Ngược lại, những con mèo nhút nhát và thân thiện với chủ lại ít mang con mồi về hơn.

Mèo nuôi, đặc biệt là những con được ra ngoài trời, đôi khi mang xác động vật về cho chủ. Ảnh: Getty Images.

Cách ngăn mèo mang con mồi về

Có một số biện pháp bạn có thể áp dụng để giảm số lượng “món quà khó nhìn” mà mèo mang về. “Chỉ cần giới hạn những gì chúng có thể tìm và giết là đã có thể giảm hành vi này”, bà Liff nói.

Điều này có nghĩa là giữ mèo trong nhà hoặc gỡ bỏ các máng thức ăn cho chim gần nhà. Tuy nhiên, bà Liff lưu ý rằng bản năng săn mồi của mèo vẫn cần được thỏa mãn theo cách khác, như cung cấp đồ chơi để chúng rượt đuổi.

Giảm số lượng động vật mà mèo nhà săn bắt và giết cũng có lợi cho môi trường tự nhiên. Mèo là một trong những nguyên nhân chính gây suy giảm quần thể động vật hoang dã; chúng giết hàng tỷ con chim và động vật có vú mỗi năm, thậm chí đẩy một số loài trên các đảo đến bờ tuyệt chủng.

Mèo con thích nghịch, nhai đồ chơi. Ảnh: iStock.

Bà Liff cho biết, giữ mèo trong nhà cũng tốt cho sức khỏe của chúng, vì con mồi có thể mang ký sinh trùng, bệnh dại hoặc các bệnh khác như cúm gia cầm. Việc tiêm vắc xin cho mèo cũng rất hữu ích để phòng ngừa các mối đe dọa này.

Vì vậy, lần sau nếu mèo mang về một xác động vật, hãy hiểu rằng đó là bản năng tự nhiên và cũng có thể là một biểu hiện của sự yêu thương. Và bạn hoàn toàn có cách để hạn chế những món quà không mong muốn này. “Nếu bạn không muốn thấy hành vi đó, bạn cần giới hạn khả năng thực hiện của chúng”, bà Liff nói.