Trao đổi với PV VietNamNet, Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Tiết chế - Dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an) cho biết, mật ong là một loại thực phẩm tự nhiên có giá trị dinh dưỡng. Tuy nhiên, không phải ai cũng có thể sử dụng mật ong.
Dưới góc nhìn dinh dưỡng lâm sàng và dựa trên các bằng chứng quốc tế, bản chất mật ong cần được nhìn nhận đúng: Đây là thực phẩm chứa nhiều đường đơn, có giá trị sinh học nhất định nhưng không phải là thuốc.
Theo dữ liệu của Bộ Nông nghiệp Mỹ, trong 100g mật ong cung cấp khoảng 300-320 kcal.
Thành phần carbohydrate chiếm tới 80%, chủ yếu là fructose (38%) và glucose (31%). Mật ong chỉ chứa khoảng 0,3g protein, rất ít vitamin nhóm B và vitamin C, không đủ để xem là nguồn vitamin. Các khoáng chất như kali, canxi, magie, sắt… cũng có mặt nhưng với hàm lượng thấp. Ngoài ra, mật ong chứa một số hoạt chất sinh học như polyphenol, flavonoid và enzyme.
“Giá trị lớn nhất của mật ong nằm ở khả năng cung cấp năng lượng nhanh và hoạt tính chống oxy hóa nhẹ, chứ không phải vitamin, khoáng chất hay dược tính cao như nhiều quảng cáo”, Tiến sĩ Giang nhấn mạnh.
Một số tác dụng của mật ong đã được ghi nhận ở mức độ nhất định. Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), mật ong có thể giúp giảm ho nhẹ ở trẻ trên 1 tuổi và người lớn nhờ tính nhớt giúp làm dịu niêm mạc hô hấp.
Bên cạnh đó, mật ong có thể bổ sung năng lượng nhanh trong trường hợp cơ thể mệt mỏi do các loại đường đơn được hấp thu trực tiếp. Nhờ pH thấp và hydrogen peroxide tự nhiên, mật ong cũng có tác dụng kháng khuẩn nhẹ với các vết thương nhỏ.
4 nhóm người không nên uống mật ong
Tiến sĩ Giang khuyến cáo có 4 nhóm cần tuyệt đối tránh hoặc hạn chế sử dụng mật ong gồm: Trẻ dưới 1 tuổi (do nguy cơ ngộ độc Clostridium botulinum), người đái tháo đường hoặc tiền đái tháo đường, người béo phì và người rối loạn mỡ máu.
Với người khỏe mạnh, liều lượng phù hợp chỉ nên ở mức 1-2 thìa cà phê mỗi ngày (10-15g), tính trong tổng lượng đường nạp vào. Mật ong nên pha với nước dưới 40 độ C, không dùng nước sôi, không uống khi đói kéo dài và tuyệt đối không sử dụng để thay thế thuốc điều trị.
“Mật ong là thực phẩm. Dùng đúng lượng, đúng người sẽ có lợi, nhưng nếu lạm dụng, mật ong có thể trở thành gánh nặng chuyển hóa cho cơ thể”, Tiến sĩ Giang khuyến cáo.
Hiện nay có không ít quan niệm bị thổi phồng xoay quanh mật ong như tăng cường miễn dịch, giải độc gan, thay thế đường cho người đái tháo đường, thậm chí có thể phòng hoặc chữa ung thư.
Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Giang, mật ong không thay thế đường cho người tiểu đường, bởi bản chất vẫn làm tăng đường huyết tương tự đường thông thường. Các nghiên cứu đăng trên tạp chí Đái tháo đường & Rối loạn Chuyển hóa đã cảnh báo không sử dụng mật ong như chất thay thế đường cho người tiểu đường.
Đồng thời, không có bằng chứng lâm sàng nào chứng minh mật ong có thể giải độc gan, tăng miễn dịch “thần kỳ” hay phòng, chữa ung thư. Mật ong cũng không giúp giảm cân, ngược lại, do giàu năng lượng, sử dụng nhiều dễ dẫn tới tăng cân.
