Giảo cổ lam - một loài thực vật mọc hoang trên dãy Hoàng Liên Sơn của nước ta. Đây là một trong những loại cây dại đôi khi lại ẩn chứa "mỏ vàng" giá trị mà ít người để ý.
Đây là loại cây thân thảo, dây leo, mọc lá có tua cuốn. Điểm nhận dạng đặc biệt của giảo cổ lam là lá dạng xòe ra như bàn tay. Hoa mọc thành cụm hình sao, quả khi chín có màu đen.
Không chỉ ở nước ta mà nhiều quốc gia khác như Nhật Bản, Trung Quốc, Triều Tiên, giảo cổ lam từ lâu đã được coi là một vị dược liệu quý trong Đông y. Thậm chí tại xứ Trung, nó còn được gọi là "nhân sâm phương Nam" hay "cỏ trường thọ" vì có chứa hợp chất quý saponin (được tìm thấy nhiều nhất trong loại giảo cổ lam 7 lá).
Theo các nghiên cứu thành phần này hoàn toàn giống với thành phần saponin có trong nhân sâm. Đặc biệt, hợp chất này trong giảo cổ lam chiếm tỷ lệ nhiều hơn cả nhân sâm.
Ngoài ra, trong giảo cổ lam còn chứa flavonoid, nhiều vitamin và khoáng chất có lợi cho sức khỏe như kẽm, sắt, mangan…
Giảo cổ lam là một cây thuốc quý được ghi trong sách cổ. Đây là cây thuốc đặc biệt vì có tác dụng hạ đường huyết trên thực nghiệm mạnh đồng thời làm hạ mỡ máu và ổn định huyết áp.
Thực tế toàn bộ cây giảo cổ lam có thể dùng làm thuốc, có nhiều công dụng như giúp ổn định đường huyết, phòng ngừa các bệnh về tim mạch, tốt cho máu, bảo vệ gan, tăng khả năng miễn dịch, giúp ngủ ngon. Quan trọng nhất, giảo cổ lam còn có tác dụng thần kỳ là ngăn ngừa sự hình thành khối u trong cơ thể, tiêu diệt mầm mống tế bào ung thư.
Không chỉ vậy, giảo cổ lam còn có nhiều công dụng khác như: An thần, chống căng thẳng, cải thiện chứng chán ăn, chống lão hóa…
Đặc biệt, chồi non và phần thân mảnh của giảo cổ lam là một nguyên liệu tuyệt vời để làm trà. Loại trà làm từ vị dược liệu này không chỉ có hương vị độc đáo mà còn có giá trị cao về mặt sức khỏe nên rất được ưa chuộng trên nhiều thị trường.
Ở Việt Nam, bạn có thể dễ dàng mua được trà giảo cổ lam với giá khoảng 65.000 - 85.000 đồng/hộp gồm 20-25 gói. Tại Trung Quốc, lá trà giảo cổ lam có giá bán khá tốt, khoảng 200 NDT/kg, tương đương gần 690.000 đồng/kg.
Từng chia sẻ với Tuổi Trẻ về cây thuốc quý giảo cổ lam, bác sĩ Quách Tuấn Vinh, chủ tịch Hội Đông y Hoàn Kiếm cho biết đây là một loài thực vật thuộc họ bầu bí, được sử dụng rộng rãi trong y học cổ truyền và hiện đại. Giảo cổ lam có vị đắng, ngọt nhẹ và tính mát, quy vào các kinh can, tỳ, phế, thận, có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, tiêu viêm...
Mặc dù giảo cổ lam được coi là một loại thảo dược có nhiều lợi ích cho sức khỏe, tuy nhiên, nó cũng có thể gây ra một số tác dụng phụ đối với một số người khi sử dụng không đúng cách hoặc liều lượng quá cao.
