Lãnh đạo Cục Thuế: Sẽ đối chiếu dữ liệu hóa đơn với dòng tiền qua ngân hàng

Sáng 20/5, Báo Tiền Phong phối hợp với Cục Thuế tổ chức Hội thảo “Quản lý thuế theo dòng tiền: Dòng tiền rõ ràng, kinh doanh an tâm, thuế minh bạch” .

Phát biểu tại hội thảo, ông Đặng Ngọc Minh - Phó Cục trưởng Cục Thuế - cho biết, trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng, nền kinh tế Việt Nam đang có những bước phát triển mạnh mẽ. Sự bùng nổ của công nghệ số, thương mại điện tử, kinh tế nền tảng và các mô hình kinh doanh mới đang làm thay đổi sâu sắc phương thức sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng của xã hội.

Song song với đó, hệ thống thanh toán trong nền kinh tế cũng có những thay đổi căn bản. Các phương thức thanh toán không dùng tiền mặt phát triển mạnh mẽ, dòng tiền trong nền kinh tế được luân chuyển thông qua hệ thống ngân hàng, các trung gian thanh toán, ví điện tử, cổng thanh toán trực tuyến và nhiều nền tảng công nghệ khác.

Theo lãnh đạo Cục Thuế, những thay đổi này đặt ra không ít thách thức đối với công tác quản lý nhà nước, quản lý thuế . “Thực tiễn cho thấy, hiện nhiều hoạt động kinh doanh được thực hiện hoàn toàn trên môi trường số, các giao dịch phát sinh nhanh, quy mô lớn và có tính xuyên biên giới. Nếu chỉ dựa vào phương thức quản lý truyền thống chủ yếu dựa trên kê khai thuế, hồ sơ kế toán và công tác hậu kiểm thì trong một số trường hợp chưa phản ánh đầy đủ bản chất của các giao dịch kinh tế”, ông Minh nói.

Theo lãnh đạo Cục Thuế, việc nghiên cứu và từng bước triển khai phương thức quản lý thuế dựa trên phân tích dòng tiền đang trở thành xu hướng tất yếu. Ngành thuế thời gian qua đã triển khai nhiều giải pháp hiện đại hóa công tác quản lý. Trong đó, việc triển khai hóa đơn điện tử đã tạo ra nguồn dữ liệu rất lớn về các giao dịch kinh tế trong toàn bộ nền kinh tế.

Ông Đặng Ngọc Minh cho biết, nguồn dữ liệu này sẽ cơ bản đầy đủ và đáp ứng cho công tác quản lý nếu người nộp thuế tuân thủ, thực hiện đúng quy định. Tuy nhiên, thực tế vẫn còn nhiều tổ chức, cá nhân phát sinh giao dịch thường xuyên, giá trị lớn thông qua tài khoản ngân hàng, nền tảng số, trung gian thanh toán, đơn vị vận chuyển… nhưng không thực hiện qua hệ thống hóa đơn điện tử hoặc kê khai đầy đủ.

Thời gian tới, cơ quan thuế sẽ lấy dữ liệu hóa đơn điện tử làm trung tâm, làm căn cứ để so sánh, đối chiếu với các dòng tiền khác của người nộp thuế. Từ đó xác định nghĩa vụ thuế thực tế phát sinh, phân tích rủi ro và thực hiện kiểm tra nếu thực sự cần thiết. “Vấn đề đặt ra là để quản lý hiệu quả thì dữ liệu dòng tiền phải đáp ứng điều kiện ‘Đúng - Đủ - Sạch - Sống’. Khi đó, dữ liệu mới là căn cứ vững chắc, điều kiện tiên quyết và công cụ hiệu quả cho công tác quản lý thuế”, ông Minh nhấn mạnh.

Để triển khai hiệu quả quản lý thuế theo dòng tiền, lãnh đạo Cục Thuế cho biết cần có sự phối hợp và chia sẻ thông tin giữa các cơ quan, đơn vị như Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, các ngân hàng thương mại, trung gian thanh toán, đơn vị vận chuyển… Cơ chế phối hợp, chia sẻ dữ liệu cần được quy định rõ ràng, mang tính thường xuyên, tự động và theo thời gian thực. Khi đó, dữ liệu hóa đơn và thông tin dòng tiền từ nhiều nguồn sẽ tạo nên một hệ sinh thái về dòng tiền của người nộp thuế hoặc nhóm người nộp thuế. Theo ông Minh, việc này không chỉ giúp phát hiện sớm rủi ro, xác định đúng nghĩa vụ thuế thực tế phát sinh để chống thất thu ngân sách, mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch của nền kinh tế, tạo môi trường kinh doanh công bằng, lành mạnh.