Lăng kính bạn đọc: Giữ công chứng nhưng cần thuận lợi cho người dân

Như Thanh Niên đã thông tin, Chính phủ vừa yêu cầu Bộ Xây dựng tiếp thu ý kiến, giữ nguyên quy định bắt buộc công chứng, chứng thực đối với các giao dịch bất động sản trong dự thảo luật Kinh doanh bất động sản. Quyết định này nhằm bảo đảm an toàn pháp lý và phòng ngừa rủi ro tranh chấp. Thay đổi từ đề xuất "bỏ" sang "giữ" thu hút quan tâm của bạn đọc (BĐ) Báo Thanh Niên.

"ĐIỀU CẦN GIỮ LÀ TRÁCH NHIỆM"

BĐ Ng.Hồng Quang đặt ra câu hỏi nhằm cảnh báo về những rủi ro nhãn tiền nếu bỏ quy định hiện hành về công chứng giao dịch bất động sản: "Liệu điều này có đang mở cửa cho lừa đảo và gian lận ập vào hay không?".

Băn khoăn này được BĐ Mai Tùng Bách phân tích: "Tiền mua nhà, đất thường là khoản tiền tích cóp cả đời của người dân, không thể dễ dàng đẩy họ vào thế tự kiểm tra giấy tờ. Khi mà sổ đỏ, căn cước hay giấy ủy quyền bị làm giả vô cùng tinh vi, nhìn bằng mắt thường rất khó phát hiện, nếu dỡ bỏ lớp kiểm tra này, rủi ro sẽ dồn hết sang bên mua, đặc biệt là những người dân ít am hiểu pháp luật".

Ảnh minh họa của Phúc Bình

Đồng tình, BĐ Tai Nguyen dẫn chứng kinh nghiệm quốc tế, nhấn mạnh các nước phát triển như Pháp, Đức vẫn duy trì công chứng trong hệ thống giao dịch liên quan đến nhà, đất để bảo đảm an toàn cho các bên.

Nhìn nhận thực tế trong nước, BĐ Nguyễn Đoàn Đức Thành phân tích: "Giữcông chứngkhông có nghĩa là bảo vệ một thủ tục cũ bằng mọi giá. Điều cần giữ là trách nhiệm kiểm tra và người chịu trách nhiệm khi giao dịch có sai sót. Khi mua bán trực tiếp, bên mua phải tự xác minh sổ đỏ, nhân thân người bán, tình trạng hôn nhân, giấy ủy quyền và các hạn chế đối với tài sản. Chỉ thiếu một mắt xích là hợp đồng có thể bị tranh chấp. Trong khi đó, hệ thống dữ liệu đất đai hiện vẫn đang được hoàn thiện và chưa thể trả lời hết chuyện người ký có tự nguyện, có đủ năng lực hành vi hay có người đồng sở hữu bị bỏ sót hay không. Vì thế, công chứng vẫn là một lá chắn cần thiết ở thời điểm này. Nhưng đã gọi là "lá chắn" thì phải hoạt động thực chất; công chứng viên cần tra cứu được dữ liệu cập nhật, giải thích rõ hậu quả pháp lý và chịu trách nhiệm nếu kiểm tra sai. Tôi ủng hộ giữ công chứng, đồng thời mong sớm có công chứng điện tử và liên thông dữ liệu để vừa an toàn vừa bớt đi lại. Không nên đặt người dân vào lựa chọn hoặc nhanh, hoặc an toàn".

NÂNG CHUẨN NGHỀ CÔNG CHỨNG

Mặt khác, hiện trạng về công chứng giao dịch bất động sản không phải là không cần cải tiến, như phản ánh của BĐ Đoàn Thu: "Giữ công chứng để phòng ngừa rủi ro là cần thiết, nhưng cũng phải nhìn thẳng vào chi phí mà người dân đang gánh. Một giao dịch nhà đất đã có tiền thuế, lệ phí trước bạ, phí đo vẽ, hồ sơ địa chính và nhiều khoản phát sinh khác; thêm phí công chứng tính theo giá trị tài sản khiến tổng số tiền không hề nhỏ. Đáng nói là người dân trả phí nhưng có nơi vẫn chỉ nhận được cách phục vụ rất máy móc. Thiếu một bản sao thì phải quay về, sai một chi tiết nhỏ lại làm hồ sơ từ đầu, trong khi hoàn toàn có thể hướng dẫn đầy đủ ngay lần tiếp nhận đầu tiên. Công chứng là "lá chắn" pháp lý thì người trả phí phải nhận được dịch vụ tương xứng: hồ sơ được kiểm tra cẩn thận, rủi ro được giải thích rõ và thời gian xử lý được thông báo cụ thể. Không nên để công chứng trở thành cửa thủ tục mà người dân buộc phải đi qua nhưng không biết phải chờ bao lâu".

BĐ Mạc Văn Việt đề xuất: "Cần phân biệt sai sót có thể xảy ra dù công chứng viên đã làm đúng trách nhiệm với sự cẩu thả đáng lẽ phải tránh được. Nếu giấy tờ giả tinh vi, dữ liệu nhà nước không cập nhật và mọi bước nghiệp vụ đều đã thực hiện đầy đủ thì trách nhiệm không thể dồn hết cho công chứng viên. Nhưng nếu không đối chiếu bản gốc, bỏ qua dấu hiệu tẩy xóa, không xác minh người ký hoặc biết hồ sơ thiếu vẫn chứng nhận thì tổ chức công chứng phải bồi thường tương xứng. Đồng thời, cần công bố định kỳ số vụ công chứng sai, số tiền đã bồi thường và hình thức xử lý mà không làm lộ thông tin cá nhân. Minh bạch như vậy mới tạo áp lực nâng chuẩn nghề nghiệp và giúp người dân đánh giá nơi mình gửi gắm một giao dịch rất lớn".

//Chèn ads giữa bài (runinit = window.runinit || []).push(function () { //Nếu k chạy ads thì return if (typeof _chkPrLink != 'undefined' && _chkPrLink) return; var mutexAds = '<zone id="l2srqb41"></zone>'; var content = $('[data-role="content"]'); if (content.length > 0) { var childNodes = content[0].childNodes; for (i = 0; i < childNodes.length; i++) { var childNode = childNodes[i]; var isPhotoOrVideo = false; if (childNode.nodeName.toLowerCase() == 'div') { // kiem tra xem co la anh khong? var type = $(childNode).attr('class') + ''; if (type.indexOf('VCSortableInPreviewMode') >= 0) { isPhotoOrVideo = true; } } try { if ((i >= childNodes.length / 2 - 1) && (i < childNodes.length / 2) && !isPhotoOrVideo) { if (i <= childNodes.length - 3) { childNode.after(htmlToElement(mutexAds)); arfAsync.push("l2srqb41"); } break; } } catch (e) { } } } }); function htmlToElement(html) { var template = document.createElement('template'); template.innerHTML = html; return template.content.firstChild; } function tnDetailInsertMidArticleWidget(rootSelector, widgetId) { var root = document.querySelector(rootSelector); if (!root) return null; var contentRoot = root.querySelector('[data-role="content"]') || root; var blocks = Array.from(contentRoot.children).filter(function (el) { if (el.id === widgetId) return false; if (el.hasAttribute('data-check-position')) return false; if (el.hasAttribute('data-type')) return false; if (/^(SCRIPT|STYLE|TEMPLATE|LINK|NOSCRIPT)$/.test(el.tagName)) return false; if (el.tagName === 'P' && !el.textContent.trim()) return false; return el.getClientRects().length > 0; }); if (!blocks.length) return null; var rootRect = contentRoot.getBoundingClientRect(); var idx; if (rootRect.height > 0) { var midY = rootRect.top + rootRect.height / 2; for (idx = 0; idx < blocks.length; idx++) { if (blocks[idx].getBoundingClientRect().bottom >= midY) break; } if (idx >= blocks.length) idx = blocks.length - 1; } else { idx = Math.floor(blocks.length / 2); } var target = blocks[idx]; var isMedia = target.tagName === 'FIGURE' || target.classList.contains('VCSortableInPreviewMode'); var newDiv = document.createElement('div'); newDiv.id = widgetId; contentRoot.insertBefore(newDiv, isMedia ? target : target.nextSibling); return newDiv; } function tnOnReady(fn) { if (document.readyState !== 'loading') fn(); else document.addEventListener('DOMContentLoaded', fn, { once: true }); } (function () { if (!(window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden))) return; if (laNuocNgoai) return; tnOnReady(function () { var pernewDiv = tnDetailInsertMidArticleWidget('div.detail-cmain', 'tn_detail_foryou1_pc_per'); if (!pernewDiv) return; loadJsAsync('https://js.aiservice.vn/rec/tn_detail_foryou1_pc_per.js', function(){}, function() { window.boxTNRecs.err.push('rec/tn_detail_foryou1_pc_per.js'); }); }); })(); (function() { if (!(window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden))) return; if (typeof window.laNuocNgoai === 'undefined' || !window.laNuocNgoai) return; tnOnReady(function () { var newDiv = tnDetailInsertMidArticleWidget('div.detail-cmain', 'taboola-mid-article-widget'); if (!newDiv) return; window._taboola = window._taboola || []; window._taboola.push({ mode: 'thumbnails-4x1', container: 'taboola-mid-article-widget', placement: 'Mid Article Widget', target_type: 'mix' }); }); })();