Muối ở châu Á có nồng độ vi nhựa cao nhất
Hạt vi nhựa là các hạt nhựa có kích thước < 5 micromet (gần bằng 1/70 bề rộng sợi tóc người), phát sinh từ các hoạt động của con người (quần áo, bột giặt, mỹ phẩm, …) hoặc sự phân hủy của các đồ vật bằng nhựa như túi nhựa, chai nhựa, lưới đánh cá…
Việc cơ thể tích tụ quá nhiều vi nhựa gây ảnh hưởng tiêu cực đến hệ miễn dịch, biến đổi quá trình chuyển hóa ở các tế bào, stress oxi hóa, ảnh hưởng đến hệ thần kinh, hệ sinh sản….
Vi nhựa tồn tại trong không khí và ở khắp các đại dương. Ảnh: C&EN
Người ta cũng đã tìm thấy vi nhựa trong các loại đồ ăn hải sản. Những hạt vi nhựa có kích thước nhỏ hơn 1 mm xuất hiện trong những con trai, con hàu và các loại động vật có vỏ. Hơn ¼ cá ở các chợ ở Indonesia và California có chứa vi nhựa.
Vi nhựa cũng được tìm thấy dưới lòng đất trong các tầng chứa nước đá vôi ở Illinois, Mỹ với tần suất 15 hạt trên mỗi lít nước. Loại nguồn nước ngầm này cung cấp khoảng ¼ lượng nước uống trên thế giới.
Đặc biệt, trong 39 mẫu muối ăn từ 21 quốc gia trên thế giới được tổ chức phi chính phủ Greenpeace (Tổ chức Hòa bình xanh hoạt động trong lĩnh vực môi trường) kiểm tra vào năm 2018, chỉ có 3 loại an toàn, còn lại đều bị nhiễm vi nhựa.
Hơn 90% muối ăn trên thế giới chứa vi nhựa, trong số này, các loại muối được bán ở châu Á có nồng độ vi nhựa cao nhất và muối biển là loại muối chứa nhiều vi nhựa nhất, sau đó đến muối hồ và muối đá. Greenpeace ước tính nếu một người lớn tiêu thụ khoảng 10g muối mỗi ngày sẽ đưa vào cơ thể 2.000 hạt vi nhựa mỗi năm.
Từ năm 2015, Quốc hội Mỹ đã cấm sự xuất hiện của vi nhựa trong nước uống. Đến năm 2022 Uỷ ban Châu Âu (EC) ban hành bản dự thảo về kiểm soát vi nhựa trong nước biển, nước uống và đất. Do đó việc xây dựng một phương pháp để phân tích vi nhựa là rất cấp thiết.
Cảnh giác với những mẹo vặt "lọc vi nhựa tại nhà"
Trước thực tế đó, nhiều thông tin trên mạng cho rằng dùng muối biển phơi cát thủ công có thể tránh được vi nhựa. Hoặc cách thứ 2 là kết tinh lại muối tại nhà hay lọc muối bằng giấy lọc/vải lọc để làm sạch vi nhựa.
Mẹo lọc vi nhựa muối ăn được chia sẻ trên mạng xã hội không có căn cứ khoa học
Về điều này, TS Vũ Thị Tần, giảng viên Hóa vô cơ ĐH Bách Khoa Hà Nội chia sẻ trên báo Thanh Niên như sau, người dân tuyệt đối nên cảnh giác với những mẹo vặt "lọc vi nhựa tại nhà" đang được lan truyền bằng cách hòa muối vào nước rồi lọc qua vải hoặc giấy lọc, sau đó kết tinh lại để loại vi nhựa.
TS Tần khẳng định, cách này hoàn toàn không có cơ sở khoa học.
Vi nhựa có kích thước cực nhỏ, thường 5 - 10 micromet, nên không thể bị giữ lại bởi vải lọc thông thường hay giấy lọc mua trên mạng. Để loại bỏ vi nhựa, cần sử dụng màng lọc chuyên dụng như microfilter hoặc nanofilter, vốn được thiết kế để lọc hạt ở cấp độ siêu nhỏ. Những màng này cần kết hợp hệ thống bơm chân không để tạo áp lực, vì nước không thể tự chảy qua các lớp màng này. Việc tự kết tinh lại muối tại nhà không loại bỏ được vi nhựa, vì vi nhựa hoàn toàn có thể tồn tại cùng quá trình kết tinh.
