Theo bác sĩ Lê Văn Thiệu, khoa Nhiễm khuẩn tổng hợp, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, vi khuẩn Clostridium là nhóm vi khuẩn kỵ khí có nhiều chủng gây bệnh nguy hiểm cho người.
Trong đó, Clostridium botulinum sinh ra độc tố cực mạnh, chỉ một lượng nhỏ cũng có thể làm liệt cơ, suy hô hấp, thậm chí dẫn đến tử vong. Một số chủng khác như C. perfringens gây ngộ độc thực phẩm, hoại tử mô hoặc nhiễm trùng nặng.
Vi khuẩn Clostridium phát triển mạnh trong môi trường kín, thiếu oxy. Vì vậy, các lọ tinh dầu thông mũi được đóng kín, bảo quản kém vệ sinh hoặc nhiễm chéo trong quá trình sản xuất là nơi lý tưởng cho vi khuẩn sinh sôi.
Khi người dùng hít trực tiếp sản phẩm chứa mầm bệnh, vi sinh vật có thể xâm nhập qua niêm mạc mũi, xoang và đường hô hấp, gây viêm, mưng mủ, thậm chí nhiễm khuẩn lan tỏa. Trường hợp nặng, độc tố có thể tấn công toàn thân, biểu hiện bằng yếu cơ, khó thở, buồn nôn, mệt lả.
Dầu thảo dược nổi tiếng Hong Thai vừa bị FDA Thái Lan phát hiện lượng vi khuẩn vượt chuẩn, nấm men, nấm mốc. (Ảnh: thairath)
Ngoài nguy cơ nhiễm khuẩn, việc lạm dụng dầu hít còn gây hại cho đường hô hấp. Theo bác sĩ Thiệu, các loại tinh dầu thảo dược tuy giúp thông mũi, giảm ngạt tạm thời nhưng nếu dùng thường xuyên sẽ khiến niêm mạc bị kích ứng, bỏng nhẹ, co mạch và mất khả năng điều hòa tự nhiên. Người sử dụng lâu ngày có thể bị nhờn tác dụng, viêm mũi mạn tính, đau đầu, chóng mặt hoặc rối loạn khứu giác.
Nhóm đặc biệt dễ bị ảnh hưởng là trẻ nhỏ, người mắc bệnh phổi và phụ nữ mang thai, bởi hệ hô hấp và khả năng đào thải độc chất còn yếu. Nếu sản phẩm bị nhiễm khuẩn hoặc chứa hàm lượng tinh dầu cao, các nhóm này có thể gặp biến chứng nặng hơn người bình thường.
Thực tế, các sản phẩm dầu hít của nước ngoài được tiêu thụ phổ biến tại Việt Nam nhờ giá rẻ và quảng cáo “chiết xuất thiên nhiên”. Tuy nhiên, nhiều lô hàng trôi nổi không được kiểm định chất lượng hoặc bảo quản đúng quy chuẩn. Việc nhập qua đường xách tay, lưu hành trong điều kiện nóng ẩm dễ làm vi khuẩn phát triển, biến lọ tinh dầu thành “ổ nhiễm khuẩn” tiềm ẩn.
Chuyên gia khuyến cáo, khi xuất hiện các triệu chứng ngạt mũi, ho, viêm kéo dài hoặc có phản ứng bất thường sau khi dùng tinh dầu, người dân cần ngừng sử dụng và đi khám sớm. Chỉ nên chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, hạn dùng hợp lệ, sử dụng đúng cách và trong thời gian ngắn. Việc hít tinh dầu sai cách hoặc dùng sản phẩm kém chất lượng có thể gây hại nhiều hơn là thông mũi.
